O takich działaniach poinformowali prezes IPN dr Karol Nawrocki i zastępca prokuratora generalnego Andrzej Pozorski. Nawrocki wspomniał o „zdynamizowaniu odpowiedzialności" i „wprowadzeniu sprawiedliwości transformacyjnej". Zapowiedział uchylenie immunitetów sędziów i prokuratorów, którzy w stanie wojennym złamali prawo.
Z kolei prokurator Pozorski zapowiedział analizę postępowań przygotowawczych z lat 80. i ocenę decyzji procesowych ówczesnych prokuratorów i sędziów m.in. w zakresie stosowania aresztu. W pierwszym rzucie mają zostać przeanalizowane 143 wyroki.
Czytaj więcej
Śledztwo IPN dotyczące wydarzeń Czerwca '56 w Poznaniu na finiszu.
Nawrocki podał przykład takiego wyroku. – Sąd Marynarki Wojennej w Gdyni w 1982 roku skazał na dwa lata więzienia maszynistę lokomotywy spalinowej w Porcie Gdańsk, który uruchomił na minutę sygnał dźwiękowy, czym – zdaniem sądu – publicznie nawoływał do strajku – powiedział prezes IPN.
Pozorski przypomniał, że w okresie obowiązywania stanu wojennego, z przyczyn politycznych, sądy powszechne skazały 1685 osób, w tym 979 na podstawie dekretu o stanie wojennym. Z kolei sądy wojskowe skazały 5681 osób, natomiast kolegia do spraw wykroczeń ukarały 207 692 osoby, w tym karą aresztu 6384.
Prokuratura IPN od lat bada wyroki wydawane w latach 80. Tym razem jednak wskazuje na nieskuteczność wniosków kierowanych wobec sędziów i prokuratorów. I to był główny motyw konferencji kierownictwa IPN. Pion śledczy przypomniał, że żadna z 25 spraw wniesionych do sądów przeciwko byłym sędziom i prokuratorom (zarówno z okresu stalinowskiego, jak stanu wojennego) na razie nie zakończyła się prawomocnym skazaniem oskarżonych. Dotyczy to m.in. sędziego SN Józefa Iwulskiego, który skazał w 1982 r. 21-letniego robotnika za kolportowanie ulotek.
Czytaj więcej
Potrzebujemy pewnej koordynacji, w tym regularnych spotkań międzyinstytucjonalnych oraz międzyresortowych, w temacie budowania marki Polski płynące...
Prokuratorzy IPN skierowali dotąd 52 wnioski o uchylenie immunitetów sędziów i prokuratorów. Jeszcze przed utworzeniem Izby Dyscyplinarnej Sądu Najwyższego skierowali 38 takich wniosków, z których żaden nie został uwzględniony. Jednak, co podkreślają uczestnicy konferencji, „w okresie po utworzeniu Izby Dyscyplinarnej SN skierowano 15 takich wniosków, z których do chwili obecnej prawomocnie rozpoznano 6, z których 5 zostało uwzględnionych". Przypomnijmy, że TSUE zanegował jej niezależność. Izby Dyscyplinarnej SN nie uznaje m.in. sędzia Iwulski.
W ciągu 20 lat prokuratorzy IPN skierowali 101 aktów oskarżenia przeciwko 175 sprawcom, m.in. komendantom wojewódzkim MO, funkcjonariuszom SB i Służby Więziennej.
