Opracowany przez Ministerstwo Finansów projekt nowelizacji ustawy o podatku od spadków i darowizn ma upraszczać procedury rozliczania tego podatku. Dotyczy problemu sygnalizowanego przez społeczny zespół deregulacyjny Rafała Brzoski: zbędnych formalności w przypadku nabycia spadku przez najbliższa rodzinę. MF przy tej okazji dołożyło jeszcze przepisy wyjaśniające wątpliwości wokół wielokrotnego deklarowania darowizny w przypadku ustanowienia renty dla określonej osoby.
Redukcja spadkowej biurokracji dla najbliższej rodziny ma polegać na usunięciu wymogu przedstawiania zaświadczenia z urzędu skarbowego o zwolnieniu odziedziczonego mienia z podatku. Dziś takie zaświadczenie trzeba przedstawiać notariuszowi, gdy nabyty majątek, zwykle nieruchomość, jest dalej sprzedawany. Wprawdzie Sejm już uchwalił stosowną zmianę 24 kwietnia br. w ramach rządowego pakietu deregulacyjnego, ale nowy projekt MF zawiera jej doprecyzowanie. Dodaje przepis przewidujący brak konieczności dostarczania zaświadczenia z urzędu skarbowego także wówczas, gdy nabycie spadku nie nastąpiło w formie aktu notarialnego, a jest zwolnione z podatku.
Czytaj więcej
Rząd przyjął dziewięć projektów ustaw, które mają uprościć załatwianie spraw w urzędach i ułatwić prowadzenie biznesu. Tymczasem społeczny zespół d...
Podatkowe formalności z prywatną rentą tylko raz
Projekt zawiera także nowe przepisy dotyczące rozliczania rent ustanowionych między osobami fizycznymi (czyli cyklicznie powtarzanych darowizn). Nowe przepisy mają wyraźnie rozstrzygnąć, że w takich przypadkach będzie wymagana tylko jedna deklaracja podatkowa i jedna decyzja organu skarbowego dotycząca łącznej wartości tych świadczeń.
MF przyznaje w uzasadnieniu, że przyczyną zmian była uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z 31 marca 2025 r. (sygn. akt III FPS 5/24). NSA, wbrew swojemu dotychczasowemu stanowisku, stwierdził że umowa renty z uwagi na swój losowy charakter, stanowi prawo majątkowe, którego wartość nie może być z góry określona co do wysokości. W myśl tej uchwały, podstawę opodatkowania należałoby zatem ustalać w miarę wykonywania świadczeń, wynikających z umowy renty.
Czytaj więcej
Kto chce szybko sprzedać nieruchomość odziedziczoną po rodzicach, musi dziś starać się o zaświadczenie o zapłaconym podatku. Choć płacić go nie trz...
Projektodawcy zaznaczyli, że gdyby literalnie podchodzić do uchwały NSA, to o każdej wypłacie renty należałoby informować organ skarbowy (tj. gminę), zarówno celów opodatkowania nabycia takiego świadczenia, jak i odliczenia go od podstawy opodatkowania, np. jako ciężaru darowizny. Oznaczałoby to od strony formalnej za każdym razem (np. co miesiąc) występowanie z wnioskiem o wznowienie postępowania. Organ musiałby na nowo ustalić podstawę opodatkowania oraz wysokość zobowiązania podatkowego, uwzględniając wykonane świadczenie. Dlatego właśnie zaproponowano nowe przepisy, regulujące te kwestie jednoznacznie: będzie konieczna tylko jedna deklaracja i jedna decyzja.
Etap legislacyjny: konsultacje publiczne
Czytaj więcej
W pierwszym etapie deregulacji rząd zaproponuje 120 ustaw. To efekt wspólnej pracy z zespołem Rafała Brzoski.
