Z rent strukturalnych, wypłacanych rolnikom (którzy ukończyli 55 lat, lecz nie osiągnęli jeszcze wieku emerytalnego) ze środków unijnych oraz z budżetu państwa, korzysta obecnie około 60 tys. osób.

Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (sygn. V SA/Wa 4089/08)

rozwiewa wątpliwości związane ze stosowaniem § 20 ust. 3 pkt 2

rozporządzenia Rady Ministrów z 30 kwietnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na uzyskiwanie rent strukturalnych, objętej planem rozwoju obszarów wiejskich

. Przepis ten przewiduje, że jeśli w wyniku weryfikacji wniosku o przyznanie renty strukturalnej zostanie ustalone, że wnioskodawca nie jest właścicielem gospodarstwa rolnego ani jego współwłaścicielem wraz z małżonkiem i że właścicielem takiego gospodarstwa nie jest małżonek rolnika, to kierownik biura powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa odmawia przyznania renty strukturalnej.

Tymczasem często rolnicy starający się o rentę strukturalną darowują jakąś część gospodarstwa swoim dzieciom. Jeżeli jej formalnie nie przepiszą, nie dostaną renty – chociażby spełnili wszystkie inne warunki. W interpretacji Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi, którą stosuje również ARiMR, wspomniany przepis wyłącza możliwość przyznania rent strukturalnych rolnikom będącym współwłaścicielami gospodarstwa wraz z osobą trzecią. Renty już przyznane trzeba odebrać, a decyzje o ich przyznaniu unieważnić z powodu rażącego naruszenia prawa.

To właśnie spotkało Stanisława Milewskiego, rolnika z woj. podlaskiego, którego sprawę opisywaliśmy (czytaj "Unijne renty zagrożone"). Kierownik Podlaskiego Oddziału ARiMR i prezes agencji nie mieli wątpliwości, że skoro rolnik przekazał jedną piątą gospodarstwa synowi, nie spełnia warunków do uzyskania renty strukturalnej, a decyzja z 2004 r. o jej przyznaniu rażąco naruszała prawo.

Podczas rozprawy w WSA przedstawiciel ARiMR nie krył jednak, że istnieją wątpliwości, jak interpretować wspomniany § 20 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów i pojęcie współwłaściciela.

To właśnie stało się głównym powodem uchylenia decyzji stwierdzających nieważność orzeczeń o przyznaniu renty strukturalnej. Artykuł 156 § 1 pkt 2 kodeksu postępowania administracyjnego przewiduje stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej z powodu rażącego naruszenia prawa. Nie jest jednak możliwe stwierdzenie nieważności decyzji wydanej na podstawie niejednoznacznego przepisu, jakim jest § 20 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia – stwierdził sąd.

Jednym z warunków otrzymania renty strukturalnej jest również przekazanie gospodarstwa rolnego. Jeżeli zostało ono przekazane aktem notarialnym, to nie jest już możliwe odwrócenie skutków decyzji o przyznaniu renty, gdyż wywołała ona nieodwracalne skutki prawne.

Wyrok jest nieprawomocny.