Wynika tak z wyroku WSA w Poznaniu z 14 stycznia 2011 r. (sygn. I SA/Po 842/10).

Sprawa dotyczyła spółki, która zaskarżyła do sądu otrzymaną interpretację. Inwentaryzacja przeprowadzona pod koniec 2009 r. wykazała niedobór towarów o dużej wartości w jednym z jej oddziałów handlowych. Prokuratura prowadzi postępowanie w tej sprawie.

Spółka odliczyła wcześniej VAT od zakupu brakujących towarów. Zapytała, czy musi skorygować deklarację i  doliczyć  daninę. Na pytanie fiskusa wskazała, że z punktu widzenia jej procedur kontrolnych oraz normalnie występujących  ubytków  był to niedobór zawiniony.

Poszukiwanie winnego

Organ podatkowy stwierdził, że jeśli firma kupiła towar z zamiarem wykorzystania go do działalności opodatkowanej, a  jego utrata nastąpiła z przyczyn od niej zależnych, to traci prawo do odliczenia.

WSA podtrzymał stanowisko fiskusa. Nie wziął pod uwagę argumentów firmy, iż należycie  udokumentowała utratę towaru. Sąd powołał się na art. 185 ust. 2 dyrektywy 112, zgodnie z którym podatnik jest zobowiązany do korekty, gdy stwierdzone niedobory uznane zostają za zawinione.

Polskie przepisy

– Artykuł 91 ust. 7 ustawy o VAT nakazuje korektę VAT naliczonego po zmianie  pierwotnego przeznaczenia zakupionych towarów: z wykorzystania do czynności opodatkowanych na wykorzystanie do czynności zwolnionych z VAT. Wskazany przepis nie reguluje jednak kwestii korekty VAT naliczonego, gdy towar  zostanie utracony np. w wyniku kradzieży – mówi Michał Borowski, doradca podatkowy w Kancelarii Ożóg i Wspólnicy.

Dyrektywa VAT umożliwia co  prawda wprowadzenie przepisów nakazujących korektę w razie kradzieży,   polski ustawodawca nie skorzystał jednak z tego uprawnienia.

Autopromocja
Historia Uważam Rze

Teraz z darmową dostawą i e‑wydaniem gratis!

ZAMÓW

– W konsekwencji należy uznać, że po  odpowiednim udokumentowaniu kradzieży  podatnik nie musi  dokonywać korekty. W tym wyroku istotna była kwestia przedstawienia stanu faktycznego, gdyż w postępowaniu o wydanie interpretacji organ  podatkowy nie może go weryfikować, a podatnik stwierdził, że  niedobory były przez niego zawinione – podkreśla Michał Borowski.

Jak mówi Jarosław Ziobrowski, prawnik w kancelarii WKB Wierciński Kwieciński Baehr, organy podatkowe sztucznie różnicują niedobory na zawinione i niezawinione. Wskazują, że niedobory zawinione   to te, które powstały na skutek niedopełnienia obowiązków przez osobę materialnie odpowiedzialną za powierzone jej mienie. Niezawinione to  te powstałe na skutek zdarzeń losowych, np. pożaru, kradzieży, powodzi, zalania, jak również wskutek transportu, braku prądu  itp.

– Przedsiębiorcy powinni gromadzić wszelkie dokumenty, które będą mogli przedstawić fiskusowi na potwierdzenie, że nie są winni  niedoboru, tzn. iż utrata towarów nastąpiła z przyczyn niezależnych i pozostających poza ich  kontrolą – mówi Jarosław Ziobrowski.

Komentuje

Norbert Wasilewski - doradca podatkowy, menedżer w Deloitte:

Interpretacje podatkowe oraz wyroki sądów potwierdzają brak konieczności korekty VAT w razie niedoborów powstałych bez winy podatnika. Zwykle inaczej jest w wypadku niedoborów zawinionych. Moim zdaniem przepisy wprost nie określają odmiennych konsekwencji w VAT powstania niedoborów w zależności od winy podatnika. Zważywszy na to oraz zamiar podatnika z chwili nabycia towarów, należy uznać, że prawo do odliczenia VAT powinno przysługiwać w obu tych sytuacjach (jeśli nie będzie to prowadzić do nadużyć). Aby jednak uniknąć sporów, firmy powinny stosować procedury kontrolne zabezpieczające przed powstawaniem ubytków oraz pozwalające skutecznie udokumentować brak winy podatnika.

masz pytanie, wyślij e-mail do autorki m.pogroszewska@rp.pl

Zobacz więcej:

Odliczenie i zwrot VAT » Odliczenie VAT » Korekta odliczenia