Więcej pieniędzy dla lekarzy bez wolnego po dyżurach

Do Sądu Rejonowego w Nowym Sączu trafił właśnie pozew o symboliczną złotówkę. Chodzi o rekompensatę za brak odpoczynku, który się należy lekarzowi po dyżurach. Sprawa może się okazać znacznie poważniejsza, gdy sąd uzna, że lekarzowi przysługuje wynagrodzenie za pracę w czasie, w którym zgodnie z kodeksem pracy powinien mieć wolne.

Dla stu tysięcy polskich medyków 16- lub nawet 24-godzinne dyżury, brak snu i związane z tym zmęczenie to codzienność.

Ustawa o zakładach opieki zdrowotnej dopuszcza, by pełnili oni dwa dyżury tygodniowo i osiem miesięcznie. Zabrania wliczania dyżurów do czasu pracy oraz udzielania w zamian wolnego. Rekompensuje to skromną zapłatą od 130 do 200 proc. godzinowej stawki wynagrodzenia.

Walczy z tym doktor Czesław Miś, pediatra ze szpitala w Nowym Sączu. Już w zeszłym roku udało mu się wygrać sprawę, z której wynika prawo lekarzy do traktowania ich jak pracowników. W związku z tym po dyżurze w dzień powszedni przysługuje im 11 godzin wolnego, a po niedzielnym dyżurze jeden dzień wolnego w ciągu tygodnia. Sprawę wygrał, ale nic się w tej kwestii nie zmieniło.

Ciągle po ośmiogodzinnym dniu pracy lekarze zostają na 16-godzinny dyżur w nocy i dopiero następnego dnia rano mogą wyjść z pracy za zgodą ordynatora. Najczęściej zostają jednak na kolejnych kilka godzin.

-Dyżury są nadal organizowane zgodnie z ustawą o zakładach opieki zdrowotnej -mówi nam pragnący zachować anonimowość lekarz z jednego z większych krakowskich szpitali. - Lekarz po dyżurze musi pytać ordynatora o zgodę na zakończenie pracy. Nie ma też mowy o braniu wolnego za niedzielne dyżury.

Już w zeszłym roku Sąd Najwyższy w wyroku z 6 czerwca 2006 r. (IPK263/05) uznał takie praktyki za niezgodne z prawem. Lekarzom należą się wolne dni za dyżury medyczne. Takie zasady wynikają z treści art. 132 i 133 kodeksu pracy, które zostały wprowadzone 1 stycznia 2004 r.

Na ich podstawie pediatrze z Nowego Sącza przyznano wówczas 169 godzin równoważnego odpoczynku, co dało mu niemal 23 dniówki robocze (w sumie nieco ponad miesiąc wolnego).

Teraz lekarz wystąpił do sądu po raz drugi - z żądaniem wypłaty bądź rekompensaty za to, że w kwietniu 2004 - czyli jeszcze przed wstąpieniem Polski do Unii Europejskiej, ale już po zmianach w kodeksie implementujących unijne dyrektywy o czasie pracy - nie mógł skorzystać z przysługującego mu prawa do odpoczynku po dyżurze.

Wliczanie dyżurów medycznych do czasu pracy oznaczałoby konieczność zwiększenia zatrudnienia w szpitalach o 15 tys. osób za dodatkowe 750 mln zł rocznie. Przeciętny lekarz już po dwóch dyżurach wyrabia tygodniową normę pracy. A przecież ciągle pracuje i codziennie przychodzi do szpitala.

Dlatego też rząd negocjuje z lekarzami taką zmianę przepisów, by mogli sami zrezygnować z ochrony przed przekraczaniem 48-godzinnego tygodnia pracy.