W piątkowym głosowaniu Sejm nadał ostateczny kształt ustawom, które od lipca br. pozwolą na oszczędzanie na mieszkania i kredytowanie ich zakupów na preferencyjnych zasadach.
Dwa procent zamiast zera
Posłowie odrzucili jednak poprawki Senatu, zmierzające do tego, by w rządowym programie „Pierwsze Mieszkanie” banki udzielały kredytów z zerowym oprocentowaniem. Pozostanie zatem zasada, która forsował rząd: od pożyczonej kwoty kredytobiorca zapłaci 2 proc. odsetek. To oczywiście znacznie niższa stopa, niż przy zwykłych kredytach komercyjnych, ale resztę dopłaci bankowi państwo.
Sejm zaakceptował za to poprawkę, która sprzyja właściwemu informowaniu kredytobiorcy o kosztach, które poniesie w związku ze spłata kredytu. Otóż kredyt i dopłaty będą udzielane w oparciu o parametry obowiązujące w dniu przekazania przez bank kredytobiorcy oferty i wymaganych informacji. Posłowie przyjęli tez propozycję przepisu, który przewiduje, że kredytobiorca zaciągający dwuprocentowy kredyt będzie mógł wnieść wkład własny w wysokości 20 proc. albo nie wnosić go wcale.
Czytaj więcej
Senat chce korzystnych procentów: bezpiecznych kredytów mieszkaniowych z zerowymi odsetkami i rekompensat w wysokości 65 proc. przychodów dla prze...
Inna poprawka dotyczy wpłat na konto mieszkaniowe, dokonywanych przez członków najbliższej rodziny osoby oszczędzającej. Takie darowizny są wolne od podatku od spadków i darowizn, ale co do zasady obdarowany powinien o takich darowiznach informować urząd skarbowy. Poprawka znosi ten obowiązek. W ustawie pozostały też ulgi w podatku dochodowym od osób fizycznych. Zwolnione z PIT zostały przychody z trzech kategorii: dopłaty do rat preferencyjnych kredytów, państwowe premie i odsetki od środków gromadzonych na kontach mieszkaniowych.
Kto skorzysta z preferencji
Rządowy program przewiduje dwie formy wsparcia zakupu mieszkań: oszczędzanie z premią oraz udzielanie kredytów z preferencyjną, dwuprocentową stawka odsetek. Są one uregulowane w dwóch ustawach: uchwalonej właśnie ustawie o pomocy państwa w oszczędzaniu na cele mieszkaniowe oraz w uchwalonej 1 października 2021 r. ustawie o rodzinnym kredycie mieszkaniowym i bezpiecznym kredycie 2 proc. Ta druga ustawa, nieco zmieniona w piątek przez Sejm, już obowiązuje i przewiduje także tzw. rodzinne kredyty mieszkaniowe. Program preferencyjnych kredytów i oszczędności ma ruszyć dopiero w lipcu br.
Czytaj więcej
Bezpieczny kredyt 2% na zakup pierwszego mieszkania lub domu jednorodzinnego jest równie wyczekiwany przez przyszłych kredytobiorców jak przez dewe...
Z obu form wsparcia będą mogły skorzystać osoby w wieku do 45 lat, które chcą kupić swoje pierwsze mieszkanie lub dom jednorodzinny. Przepisy dopuszczają wyjątkowo uprzednie posiadanie niedużych (50-90 m kw.) domów lub mieszkań w sytuacji zamieszkiwania z dziećmi - dwojgiem lub więcej. Gdy tych dzieci było pięcioro lub więcej, limit metrażu nie będzie stosowany. W stosowaniu preferencji nie przeszkodzi tez posiadanie lokalu nabytego w spadku w okresie oszczędzania.
Oszczędzający będzie mógł wpłacać na wolne od prowizji konto mieszkaniowe co miesiąc kwoty od 500 do 2000 zł. Kto będzie oszczędzał od 3 do 10 lat i wpłaci pieniądze co najmniej 11 razy w każdym roku, otrzyma premię mieszkaniową. Będzie ona równa rocznemu wskaźnikowi inflacji lub wskaźnikowi zmiany wartości ceny 1 m² powierzchni użytkowej budynku mieszkalnego. Premia naliczana będzie w każdym roku i wypłacana jednorazowo, na koniec okresu oszczędzania. Po tym okresie będzie można ja wydać w ciągu pięciu lat.
Kto zechce skorzystać z preferencyjnego kredytu 2 proc., powinien wykazać się zdolnością do jego spłaty. Jednak osoba może otrzymać kredyt na 500 tys. zł, a w przypadku małżeństwa lub rodzica z dzieckiem maksymalna kwota kredytu to 600 tys. zł. Kredyt będzie można otrzymać na mieszkania zarówno z rynku pierwotnego, jak i wtórnego.
Dwuprocentowa stopa kredytu będzie obowiązywała przez 10 pierwszych lat jego spłaty. Oprócz owych 2 proc. kredytobiorca będzie musiał jeszcze opłacić marżę banku udzielającego kredytu.
