Ranking obejmuje okres od 2018 roku, czyli początku funkcjonowania programu „Czyste powietrze”, do końca 2023 r. Wzięto w nim pod uwagę dwa kryteria: bezwzględną liczbę wniosków o wymianę starych urządzeń grzewczych oraz liczbę takich wniosków w odniesieniu do liczby budynków jednorodzinnych w danej gminie.
Czytaj więcej
Program Czyste Powietrze znalazł się na skraju bankructwa – ostrzegają Polski Alarm Smogowy oraz Fundacja Instrat. Każdego tygodnia zaległości płat...
Czołówka rankingu programu „Czyste powietrze”
W pierwszej kategorii na pierwszym miejscu spośród wszystkich gmin znalazł się Rybnik (6481 złożonych wniosków w okresie 2018–2023). Kolejne to: Częstochowa, Łódź, Jaworzno i Radom. Pod względem liczby wniosków w przeliczeniu na liczbę budynków jednorodzinnych pozycję lidera zajmuje śląska gmina Radlin. Następne w rankingu są: Jejkowice, Rydułtowy, Górno, Lyski.
Wśród 20 najaktywniejszych samorządów w poprawianiu jakości powietrza najwięcej jest gmin z województwa śląskiego. „Czyste powietrze” to dziesięcioletni program Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej, którego celem jest poprawa jakości powietrza poprzez wymianę źródeł ciepła i poprawę efektywności energetycznej budynków jednorodzinnych. Celem programu jest wymiana 3 milionów kopciuchów do roku 2029. Dotychczas złożono 689 tys. wniosków.
Czytaj więcej
Ministerstwo Klimatu i Środowiska oraz Ministerstwo Funduszy i Polityki Regionalnej znalazły, w ramach pierwszej transzy środków z Krajowego Planu...
Jakość powietrza zależy od liczby wymienionych kopciuchów
Od aktywności samorządu lokalnego zależy przede wszystkim stopień poprawy jakości powietrza. – Tam, gdzie samorząd działa prężnie i pomaga mieszkańcom przy wymianie starych źródeł ciepła, widać efekty w postaci czystszego powietrza – uważa Andrzej Guła, lider Polskiego Alarmu Smogowego.
W Rybniku jeszcze w 2010 roku były 134 smogowe dni, a w 2023 r. odnotowano zaledwie 16 dni z przekroczeniami dopuszczalnego dobowego poziomu pyłu zawieszonego PM10. Jeszcze kilka lat temu w Rybniku konieczne było zamykanie szkół i przedszkoli ze względu na smog, a obecnie jakość powietrza jest już dużo lepsza. Dominika Mucha, wiceprezes Europejskiego Centrum Czystego Powietrza informuje, że z analizy przeprowadzonej dla Rybnika wynika, że w 71 procentach poprawę jakości powietrza uzyskano dzięki działaniom antysmogowym, a zaledwie 29 proc. było efektem czynników meteorologicznych, czyli efektowi tzw. ciepłej zimy.
Czytaj więcej
W świetle badań opinii publicznej transformacja energetyczna w Polsce jawi się jako mission impossible. Bez poprowadzenia za rękę konsumentów i dob...
Jak Rybnik piął się na szczyt rankingu
- Poprawę jakości powietrza udało się uzyskać dzięki wymianie kilkunastu tysięcy kopciuchów w ostatnich latach w ramach „Czystego powietrza” czy ze środków zdobywanych przez samorząd w innych źródłach – dodaje Janusz Piechoczek, działacz PAS i Rybnickiego Alarmu Smogowego.
Prezydent Rybnika Piotr Kuczera przypomina, że miasto na początku postawiło na edukację, organizowało kampanie społeczne. – Jasno zaczęliśmy też komunikować, czym zanieczyszczone jest powietrze i w jakiej skali. Pokazaliśmy, że król jest nagi. To zaczęło przynosić efekty. Znaleźli się mieszkańcy, którzy zaczęli grać z nami w tej samej drużynie, bo świadomość była coraz wyższa. Jednocześnie moi pracownicy i ja osobiście zaangażowaliśmy się w prace nad tzw. uchwałą antysmogową – opisuje prezydent Rybnika. Samorząd dał przykład, wymieniając piece w budynkach administracji, szkół, przedszkoli, domach kultury. – Ostatnim wyzwaniem pozostają mieszkania komunalne Zakładu Gospodarki Mieszkaniowej, tu na 4519 mieszkań pozostało do wymiany 847 kotłów na węgiel – dodaje prezydent Piotr Kuczera. Ale w sumie w mieści wymienionych musi być jeszcze 5 tys. kotłów węglowych.
Czytaj więcej
W ramach programu „Czyste powietrze” przyjęto już ponad 800 tys. wniosków i zakontraktowano 19 mld złotych dotacji. To wciąż mało, ale śnieżna kula...
– Czyste powietrze jest dobrem i prawem jednocześnie. Dziś mamy już koalicję mieszkańców zabiegających o to dobro. Ci, którzy nadal uparcie nie wymieniają pieca, po pierwsze narażają się na mandaty, po drugie na społeczny brak akceptacji, bo traktowani są jak truciciele. Społecznie przeszliśmy ogromną przemianę – tłumaczy prezydent miasta.