Społeczeństwo rosyjskie starzeje się coraz szybciej, za czym idzie konieczność zwiększenia wydatków publicznych na świadczenia emerytalno-rentowe. Ministerstwo pracy Rosji opracował strategię działania na rzecz osób starszych do roku 2030.
Młodzi rosyjscy emeryci
Obecnie kobiety mogą w Rosji przejść na emeryturę mając 55 lat, a mężczyźni 60. Na dzień 1 stycznia 2024 r. w Rosji żyło 44,6 mln obywateli 55+ z nich 34,6 mln stanowiły osoby w wieku ponad produkcyjnym (powyżej 55 lat w przypadku kobiet i powyżej 60 lat w przypadku mężczyzn), co stanowi 23,7 proc. ogółu ludności kraju, pisze „Russkaja Gazieta”.
Czytaj więcej
Prezeska Banku Rosji przyznała w parlamencie, że niemal wszystkie zasoby, jakie są w rosyjskiej gospodarce, zostały już wykorzystane. Stagnacja i w...
Według Rosstatu, biorąc pod uwagę utrzymujące się podwyższanie wieku emerytalnego, do 2030 roku liczba takich obywateli zmniejszy się do 32,9 mln osób. Kolejnym niepokojącym rosyjskie władze zjawiskiem jest wysoka umieralność mężczyzn. Ma to związek nie z prowadzoną przez Putina wojną, ale głównie z pijaństwem i z chorobami spowodowanymi nadużywaniem alkoholu. Obecnie na 1000 mężczyzn powyżej 65. roku życia przypada 1869 kobiet w tym wieku.
Starzenie się rosyjskiego społeczeństwa zwiększa obciążenie fiskalne osób w wieku produkcyjnym: jeśli w 2016 r. na 1000 takich obywateli przypadało 413 osób starszych, to na początku 2024 r. było ich już 471. A rąk do pracy w Rosji ubywa. Tempo zastępowania emerytów młodymi pracownikami jest ujemne. Do 2030 roku liczba Rosjan w wieku 30–39 lat zmniejszy się o 8 mln osób, a wzrost populacji w wieku 15–24 lat wyniesie zaledwie 3 mln osób.
Rosyjscy emeryci pożądani na rynku pracy
Prawnik Ilja Rusjajew zauważa, że obecny stosunek liczby obywateli w wieku produkcyjnym do osób starszych „stwarza poważne wyzwania dla systemów społecznych i gospodarczych, w tym dla zapewnienia emerytur, opieki medycznej i usług socjalnych”. Według niego kluczowym obszarem polityki państwa staje się zaangażowanie osób starszych w gospodarkę.
Czytaj więcej
Ogromne braki na rosyjskim rynku pracy, spowodowane wojną Putina, sięgnęły graniczącego z Polską obwodu królewieckiego. Tamtejsi pracodawcy zaczęli...
Ten proces już postępuje, bowiem wraz z wojną Putina, ucieczką młodych za granicę przed poborem, średni wiek pracownika w Rosji wzrósł do 42 lat (dane oficjalne). W tych okolicznościach pracodawcy aktywnie szukają starszych pracowników. „Widzimy konsekwencje starzenia się siły roboczej: duża liczba osób w wieku emerytalnym pracuje w handlu, usługach i przemyśle” – zauważa ekonomista Aleksander Safonow.
W 2023 r. szkolenie zawodowe ukończyło ponad 69 tys. Rosjan powyżej 50. roku życia, z czego 58,5 tys. było zatrudnionych. Jednak biorąc pod uwagę potrzeby kraju i ogólną liczbę osób starszych, to nie wystarczy – podkreślił Rusjajew. Jego zdaniem elastyczne warunki zatrudnienia są niezbędne, aby zwiększyć aktywność zawodową starszych obywateli. Może to być na przykład praca zdalna lub praca w domu. Ważną rolę odgrywają także programy edukacyjne ukierunkowane na zdobywanie nowych zawodów i zwiększanie kompetencji cyfrowych.
Emeryci nie chcą pracować, ale muszą
Z ostatnim punktem zgodził się szef sztabu operacyjnego niezależnego związku zawodowego „Nowa Partia Pracy” Aleksiej Nieżywoj. Wezwał do opracowania programu mającego na celu poprawę umiejętności informatycznych wśród rosyjskich seniorów. „Biorąc pod uwagę specyfikę funkcji poznawczych starszego pokolenia, jest to bardzo poważne zadanie, którym należy się zająć już teraz na szczeblu państwa”.
Czytaj więcej
Wojna Putina powoduje coraz większe braki na rosyjskim rynku pracy. Dziura sięga ponad 5 milionów wakatów. Kreml zwróciła się do władz Zimbabwe o w...
Wcześniej wicepremier Tatiana Golikowa powiedziała, że na rynek pracy wraca około 60 proc. emerytów. „Aby jednak efektywniej wykorzystać potencjał tej grupy, ważny jest dla nas system szkolenia osób starszych ” – podkreśliła.
Do tej pory Rosjanki i Rosjanie uciekali na emeryturę od razu po osiągnięciu wieku emerytalnego i niechętnie wracali na rynek pracy, choć świadczenia były i są bardzo niskie. Prawo jest na razie dla nich niekorzystne. Pracując tracą świadczenia. Jednak rosnące gwałtownie wydatki budżetu na wojnę Putina skutkują zmniejszaniem świadczeń socjalnych w Rosji. W 2025 r w budżecie wydatki te będą o 16 proc. niższe w ujęciu rocznym. Emeryci będą więc musieli szukać dodatkowych zajęć.
