Orzecznictwo

Ustawa o spółdzielniach znów niekonstytucyjna

Fotorzepa, Raf Rafał Guz
Koniec taniego wykupu mieszkań zakładowych. Trybunał Konstytucyjny zakwestionował przepis, który na to pozwalał. Wszystkie spółdzielnie bez wyjątku muszą mieć walne zgromadzenie
Taką decyzję podjął wczoraj Trybunał Konstytucyjny rozpatrujący wniosek posłów Lewicy. Zajął się nim w pełnym składzie. Nie obyło się bez emocji. Mimo wakacji sala sądowa była pełna, a publiczność żywo reagowała na to, co się działo w trakcie rozprawy.
Trybunał zakwestionował konstytucyjność czterech z 13 przepisów wymienionych we wniosku. Wszystkie zostały wprowadzone do ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych dwa lata temu poprzez nowelizację z 14 czerwca 2007 r. [srodtytul]Wkrótce bez uwłaszczenia [/srodtytul]
Nie podobał się Trybunałowi przepis dotyczący wykupu mieszkań zakładowych (art. 48 ust. 3). Chodzi o lokale w budynkach nieodpłatnie przekazanych spółdzielniom przez przedsiębiorstwa państwowe w latach 80. i 90. Dwa lata temu najemcom dano prawo uwłaszczenia się po zwróceniu jedynie spółdzielni kosztów nakładów poniesionych na budynek (w części przypadającej na lokal). Pod warunkiem że nie zalegają w opłatach za mieszkanie. [wyimek]Resort infrastruktury pracuje nad nowymi przepisami w sprawie wykupu [/wyimek] – Zdaniem TK przepis ograniczył spółdzielniom swobodę rozporządzania prawem własności, jakie przysługuje im do tych lokali. Oznacza to, że z chwilą publikacji wyroku część zasad wykupu mieszkań zakładowych (w budynkach nieodpłatnie przekazanym spółdzielniom) przestanie obowiązywać. Prawdopodobnie będzie można je wykupić, ale drożej. To nie pierwsze tego typu orzeczenie TK dotyczące uwłaszczenia spółdzielców. W grudniu 2008 r. zakwestionował on konstytucyjność przekształceń mieszkań lokatorskich i własnościowych w odrębną własność. W ich jednak wypadku zdecydował się utratę ważności przepisów odroczyć do końca 2009 r. Trybunał Konstytucyjny tylko częściowo podzielił opinię posłów Lewicy o niekonstytucyjności niektórych przepisów o radach nadzorczych. Nie dopatrzył się nieprawidłowości w przepisie, który pozwala być członkiem rady tylko dwie trzyletnie kadencje. Według Trybunału niekonstytucyjne jest jedynie uregulowanie, które nakazuje uwzględniać staż członka sprzed wejścia w życie przepisu wprowadzającego tę zasadę, czyli sprzed 31 lipca 2007 r. (art. 10 ust. 1 noweli). TK nie dopatrzył się także niekonstytucyjności w przepisach, które zastąpiły zebranie przedstawicieli w dużych spółdzielniach mieszkaniowych (minimum 500 członków) walnymi zgromadzeniami odbywającymi się w częściach (art. 83 ust. 1). Wiele spółdzielni postanowiło się wstrzymać z likwidacją zebrań przedstawicieli i czekać na rozstrzygnięcie TK. Teraz, czy tego chcą czy nie, będą musiały wprowadzić walne zgromadzenia. [srodtytul]Nie można umorzyć[/srodtytul] Konstytucję narusza też przepis, umarzający należności spółdzielcom, którzy przekształcili mieszkanie w pełną własność pomiędzy 23 kwietnia 2001 r. a 31 lipca 2007 r. (czyli na gorszych warunkach, niż to jest możliwe obecnie) i nie spłacili całości zobowiązań z tego tytułu. Chodzi o art. 6 ust 1 noweli. Ustawodawca złamał też – zdaniem TK – ustawę zasadniczą w przepisie art. 35 ust. 21, pozwalającym, by spółdzielca, który wystąpił o wykup mieszkania spółdzielczego, mógł jednocześnie złożyć wniosek, by spółdzielnia przekształciła użytkowanie wieczyste gruntu pod blokiem we własność. Spółdzielnia miała obowiązek go zrealizować. Wywierał też skutki prawne wobec innych spółdzielców. Grunt pod ich blokiem musieli nabyć na własność, nawet gdy nie mieli takiej woli. Wspomniane przepisy stracą ważność z chwilą publikacji wyroku TK w Dzienniku Ustaw. [i]Masz pytanie, wyślij e-mail do autorów: [mail=r.krupa@rp.pl]r.krupa@rp.pl[/mail], [mail=m.kosiarski@rp.pl]m.kosiarski@rp.pl[/mail][/i]
Źródło: Rzeczpospolita

REDAKCJA POLECA

NAJNOWSZE Z RP.PL