Kosmos

Planety rozniosły gruz po układzie

Naukowcy amerykańscy stworzyli nowy model wędrówki planet i drobnych ciał niebieskich
Główny pas planetoid pomiędzy orbitami Marsa i Jowisza mógł powstać w zupełnie inny sposób, niż dotychczas przewidywały teorie. Znajdują się tam dziesiątki tysięcy mniejszych ciał niebieskich. Symulacje przeprowadzone przez naukowców i opisane w dzisiejszym wydaniu magazynu „Nature" sugerują, że te ciała niebieskie, uformowane w momencie powstawania Układu Słonecznego, przewędrowały w ślad za migrującymi wielkimi planetami gazowymi.
Harold F. Levison z NASA Lunar Science Institute w Boulder w Kolorado pisze, że Jowisz, Saturn, Uran i Neptun uformowały się bardzo blisko siebie otoczone pierwotnym dyskiem kosmicznego gruzu. Pod wpływem grawitacji dysku orbity planet z czasem stawały się coraz mniej stabilne. Jowisz przesunął się w kierunku środka układu planetarnego, a Uran i Neptun powędrowały w przeciwnym kierunku. Odsunięcie od siebie gazowych gigantów spowodowało rozerwanie całej zawartości otaczającego planety dysku.
Levison wraz z kolegami sporządził komputerowy model ewolucji asteroid. Gwałtowne zmiany orbit gazowych gigantów spowodowały migrację planetoid do głównego pasa pomiędzy orbitami Marsa i Jowisza. To według badaczy może być wytłumaczeniem różnorodności obiektów, które znajdują się w tym obszarze Układu Słonecznego. Wyjaśnienie zagadki powstania pasa planetoid jest kluczowe dla odtworzenia historii formowania się planet. Już od wczesnych lat 70. sondy kosmiczne przekraczały pas planetoid w drodze do Jowisza. Zbierały dane i robiły zdjęcia. Amerykańska sonda Dawn została wysłana specjalnie, aby zbadać planetoidy. Naukowcy wybrali dwa obiekty: Westę i planetę karłowatą Ceres. Sonda ma sprawdzić, czy obiekty te są okruchami tego samego kosmicznego gruzu, z którego formowały się planety. Astronomowie mają nadzieję, że kosmiczne odłamki, choć od chwili narodzin przeszły znaczną ewolucję, mają materię prawie niezmienioną od 4,5 miliarda lat. Sonda Dawn dotrze do planetoidy Westa dopiero w 2011 roku, a do Ceres cztery lata później. Dopiero pełne dane zebrane przez instrumenty sondy będą w stanie potwierdzić lub wykluczyć teorię powstania pasa planetoid zaprezentowaną w dzisiejszym „Nature".
Źródło: Rzeczpospolita

REDAKCJA POLECA

NAJNOWSZE Z RP.PL