fbTrack
REKLAMA
REKLAMA

Firma

Programy operacyjne na lata 2014–2020 i ich szczegółowe wersje

www.sxc.hu
Programy operacyjne, ich szczegółowe opisy, wytyczne dotyczące tzw. kwalifikowania wydatków i wreszcie reguły dotyczące udzielania pomocy publicznej – z takimi dokumentami musi się zapoznać firma, która chce walczyć o dotacje.

Programy operacyjne to podstawowe dokumenty, które wskazują na zadania i cele, jakie mają być realizowane i osiągnięte dzięki unijnym dotacjom. Wyznaczają granice, których mają się trzymać instytucje odpowiedzialne za wydatkowanie i kontrolowanie tych środków oraz podmioty, które chciałyby z nich korzystać. Jednak same programy operacyjne, które dzielą się na tzw. programy ogólnokrajowe, regionalne i jeden dla makroregionu Polski wschodniej, mają stosunkowo ogólny charakter. Nie dają np. precyzyjnych wskazówek, na jakiego rodzaju projekty (inwestycje) będzie można otrzymać dofinansowanie, ani kto w konkretnych przypadkach będzie mógł się o nie ubiegać.

I właśnie w celu doprecyzowania pewnych kryteriów tworzone są szczegółowe opisy tych programów. Potocznie nazywane szopami (od szczegółowych opisów osi priorytetowych) pozwalają się zorientować, jakie projekty będą dotowane, kto będzie mógł wystąpić z wnioskiem, kto będzie go przyjmował i na jakich zasadach, a także np. w tym, w jakiej wysokości grant będzie mógł zostać przyznany albo, jaki będzie wymagany udział własny przedsiębiorcy w wydatkach.

Jedność w różnorodności

Ponieważ każde województwo przygotowało własny program operacyjny, a do tego dochodzą wspomniane programy krajowe, tj. „Polska cyfrowa", „Wiedza, edukacja, rozwój", „Inteligentny rozwój", „Infrastruktura i środowisko" oraz program dla makroregionu „Polska wschodnia", przedsiębiorcy mają wiele źródeł, w których mogą szukać potencjalnego finansowania dla swoich inwestycji. Aby ułatwić zainteresowanym proces takiego poszukiwania, wszystkie szczegółowe wersje programów mają podobną budowę. A jest ona narzucona przez Ministerstwo Infrastruktury i Rozwoju w formie wytycznych w zakresie szczegółowego opisu osi priorytetowych krajowych i regionalnych programów operacyjnych na lata 2014–2020.

Dzięki temu niezależnie od tego, czy przedmiotem analizy będzie „szop" programu województwa śląskiego, mazowieckiego czy też jakiegoś programu krajowego układ i zakres informacji będzie podobny. Celem wspomnianych wytycznych jest bowiem zapewnienie jednolitych warunków przygotowania i przyjmowania tych dokumentów oraz określenie minimalnego zakresu oraz formy informacji w nich zawartych.

Rodzaje projektów

Jak wynika z wytycznych, wszystkie najważniejsze informacje mają być ujęte w formie tabeli (tak jak to jest przy szczegółowych wersjach programów na lata 2007–2013). To ma ułatwić śledzenie i porównywanie zawartych w nich danych.

Czego zatem dowie się przedsiębiorca z takiego dokumentu? Między innymi będzie mógł sprawdzić, na jakie działania (ewentualnie poddziałania) podzielone zostały poszczególne części programów. Już same nazwy tych działań mogą być wskazówką, jakiego rodzaju przedsięwzięcia mogą być z nich finansowane. Aby potwierdzić trafność swoich przewidywań, należy zweryfikować rubrykę „typy projektów". W tym miejscu wymienione będą przykładowe rodzaje inwestycji (projektów), których realizacja powinna pomóc w osiągnięciu rezultatów i celów danego działania. W związku z tym, aby sprawdzić, czy firma ma potencjalnie szansę na uzyskanie dotacji, należy sprawdzić, jakie są te cele oraz zweryfikować rubryki „Lista wskaźników rezultatu bezpośredniego" i „Lista wskaźników produktu".

Należy bowiem pamiętać, że chociaż fundusze unijne mają wspierać m.in. przedsiębiorców i generalnie przedsiębiorczość, to nie jest to cel sam w sobie. Tym nadrzędnym jest stabilny i zrównoważony rozwój gospodarki nastawiony na poprawę warunków życia i podniesienie poziomu innowacyjności. Określone cele i rezultaty poszczególnych działań mają nas do tego przybliżać. Stąd instytucje, które będą organizować konkursy dla firm i oceniać projekty, mając do wyboru kilka, będą przyznawać dotacje tym, które w największym stopniu do osiągnięcia celów będą się przyczyniać.

Grupa uprawnionych

Jak zostało zauważone, sama nazwa działania (poddziałania) może wskazywać na grupę uprawnioną do składania wniosków. Jednak „szop" także tę informację ma wyraźnie zawierać. A służy temu rubryka „Typ beneficjenta". W tym miejscy wskazane będą te grupy osób, podmiotów, instytucji, które mogą walczyć o unijne środki. Przykładowo, dla jakiegoś konkretnego działania grupa beneficjentów może być ograniczona do mikroprzedsiębiorców albo wyłącznie małych lub średnich firm. Grupę beneficjentów mogą tworzyć tzw. instytucje otoczenia biznesu, a dopiero grupą docelową będą przedsiębiorcy. Należy więc sprawdzić, jaki jest status przedsiębiorstwa, aby nie składać wniosków, o których z góry wiadomo, że zostaną odrzucone z przyczyn formalnych.

Kryteria finansowe

Jeszcze inną informacją, którą przedsiębiorca wyczyta z tego dokumentu, jest ta o instytucjach zaangażowanych w realizację programu (działania). Dla firm kluczowa jest zwykle informacja o instytucji pośredniczącej lub wdrażającej (jeżeli została wyznaczona). Dlaczego? Ponieważ to one będą odpowiedzialne za organizację konkursów, ocenę wniosków i podpisywanie umów o dofinansowanie. Czyli to z nimi przedsiębiorca będzie się bezpośrednio kontaktował. Także na późniejszym etapie realizacji oraz rozliczania inwestycji.

Wreszcie w szczegółowym opisie osi priorytetowych znajdzie się informacja o podstawowych kryteriach finansowych. W tym o maksymalnym dopuszczalnym poziomie dofinansowania ze środków unijnych, a także z funduszy wraz z finansowaniem z budżetu państwa. Także o tym, jaka może być maksymalna wartość zakupionych środków trwałych jako procent tzw. wydatków kwalifikowanych oraz jaki jest wymagany minimalny udział przedsiębiorcy w tych wydatkach. Ponadto, jeżeli będzie miała zastosowanie, podana zostanie minimalna i/lub maksymalna wartość projektu (inwestycji) oraz minimalna i/lub maksymalna wartość kosztów kwalifikowanych. To także bardzo ważne informacje dla każdej firmy. Planując inwestycję, trzeba się bowiem zmieścić w ustalonych limitach. Może to wymagać zmian w projekcie dostosowania jego skali, a gdy nie będzie to możliwe, trzeba będzie szukać innych źródeł finansowania (inny program, inne działanie) albo w ogóle zrezygnować z ubiegania się o wsparcie (koncentrując się np. na kredytach bankowych).

Pomoc publiczna

Na koniec należy wskazać, że każda dotacja udzielona firmie lub przyznane jej finansowanie, np. w formie preferencyjnej pożyczki, wiąże się z udzieleniem pomocy publicznej lub tzw. pomocy de minimis. Zasady przyznawania tej pomocy muszą pozostawać w zgodzie z nadrzędnymi regułami unijnymi. Są one ujęte w stosownych rozporządzeniach. Ponieważ jednak te ostatnie dają możliwość udzielania wsparcia przez państwo, ale nie nakładają takiego obowiązku, szczegółowe regulacje w tym zakresie są tworzone przez odpowiednie jednostki krajowe (ministerstwa, w szczególności Ministerstwo Infrastruktury i Rozwoju). Jeżeli więc konkretne działanie będzie skierowane do przedsiębiorców, to w jego opisie znajdzie się także informacja o tym, na podstawie jakiego rozporządzenia przyznawana będzie pomoc (np. rozporządzenie MIiR w sprawie udzielania przez Polską Agencję Rozwoju Przedsiębiorczości pomocy finansowej w ramach programu „Inteligentny rozwój" – takie rozporządzenie jest obecnie na etapie projektu).

Programy w skrócie

Na poziomie krajowym najwięcej środków przeznaczono na program „Infrastruktura i środowisko" (27,5 mld euro), którego priorytetem jest gospodarka niskoemisyjna, ochrona środowiska, rozwój infrastruktury technicznej kraju i bezpieczeństwo energetyczne. Drugi co do wielkości środków jest program „Inteligentny rozwój" (8,6 mld euro) – nowy program wspierania innowacji. Pomoc otrzymają przede wszystkim przedsięwzięcia z obszaru technologii informacyjno-komunikacyjnych, biogospodarki, zdrowej żywności czy jakości życia, tzw. inteligentne specjalizacje. Celem programu „Wiedza, edukacja, rozwój" (4,7 mld euro) jest poprawa polityki i działań publicznych na rzecz rynku pracy, edukacji i całej gospodarki, wsparcie szkolnictwa wyższego ukierunkowane na potrzeby rozwoju oraz promocja innowacji społecznych i współpracy ponadnarodowej. Kolejny program „Polska cyfrowa" (2,2 mld euro) ma na celu zwiększenie dostępności do internetu, stworzenie przyjaznej dla obywatela e-administracji, która umożliwi załatwianie wielu spraw za pośrednictwem komputera, oraz upowszechnienie w społeczeństwie wiedzy i umiejętności korzystania z komputerów. Program „Polska wschodnia" (2 mld euro) jest ponadregionalnym programem dla województw Polski wschodniej mającym na celu wzrost konkurencyjności i innowacyjności tego makroregionu poprzez wsparcie innowacyjności i rozwoju badań oraz zwiększenie jego atrakcyjności inwestycyjnej, w szczególności dzięki dostępności transportowej.

Oprócz powyższych realizowane będą także programy: „Pomoc techniczna", „Europejska współpraca terytorialna" oraz 16 programów regionalnych.

Źródło: Rzeczpospolita
REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA
NAJNOWSZE Z RP.PL
REKLAMA
REKLAMA