Frankowicze nie żądają pomocy, ale praw - mówi adwokat frankowiczów Marcin Szymański

Większość Polaków nie popiera pomocy kredytobiorcom frankowym. Ponad dwie trzecie z nas, 68 proc., to przeciwnicy udzielania im pomocy – wynika z najnowszego badania wykonanego na zlecenie Instytutu Jagiellońskiego. Co pan na to?

Marcin Szymański: Pytanie, czy należy pomagać frankowiczom, omija istotę problemu, jaki wiąże się z umowami kredytu denominowanego lub indeksowanego do kursu CHF, a udzielone odpowiedzi wydają się potwierdzać, że znakomita część opinii publicznej wie niewiele albo nic o sporze dotyczącym kredytów powiązanych z kursem waluty obcej. Przedstawianie tego problemu jako kwestii pomocy osobom, które znalazły się w kłopotach finansowych, jest odwracaniem uwagi od sedna tego problemu, a mianowicie naruszania praw konsumentów przez instytucje finansowe.

Czytaj też:

Czy państwo powinno pomóc frankowiczom - co powiedzieli Polacy w sondażu

NIK o kredytach frankowych: państwo pozwoliło bankom na zbyt wiele

Spory ws. kredytów frankowych w sądach: czy banki chcą sterować demokracją

Co zatem zasługuje na uwagę w tej sprawie?

Wbrew wynikającemu z przeprowadzonego badania przekonaniu problem kredytów frankowych nie sprowadza się do pomocy osobom, które bez swej winy czy też – jak utrzymują inni – na skutek swej lekkomyślności znalazły się w trudnej sytuacji finansowej. W taki sposób właśnie usiłują prezentować tę sytuację banki – jak widać, często skutecznie. Oczywiście w trudnej sytuacji finansowanej może się znaleźć każdy kredytobiorca, niezależnie od rodzaju kredytu. Różnicowanie pomocy dla frankowiczów i złotówkowiczów jest zbędnym antagonizowaniem.

Co zatem jest istotą sporu o kredyty frankowe?

Problem umów o kredyt denominowany lub indeksowany do kursu waluty obcej (niebędący bynajmniej kredytem udzielonym w walucie obcej, lecz w złotych polskich) sprowadza się do tego, że znakomita ich większość (nie mniej niż 95 proc.) obciążona jest niedozwolonymi postanowieniami, a znacząca ich część zawarta została na skutek nieuczciwych praktyk rynkowych ze strony banków. Standardy ochrony praw konsumentów wyznaczają dyrektywy europejskie dotyczące nieuczciwych praktyk handlowych (nr 2005/29/WE) oraz nieuczciwych warunków w umowach konsumenckich (nr 93/13/WE). Standardy te są elementem polskiego porządku prawnego i banki zobowiązane były je stosować do kredytobiorców w Polsce. Eliminacja z umowy kredytu nieuczciwych postanowień dotyczących przeliczeń walutowych, niesłusznie nazywana odfrankowieniem, a w niektórych przypadkach unieważnienie umowy nie są formą pomocy, lecz wynikającą wprost z art. 3851 § 1 kodeksu cywilnego sankcją wobec nieuczciwego przedsiębiorcy. Orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości UE jest w tej kwestii jednoznaczne. Niestety, nie zawsze jest w Polsce respektowane.

Żądają egzekucji tych praw? W jakiej formie?