RPD interweniuje ws. wytycznych dla prokuratorów dot. postępowania o odebranie osoby podlegającej władzy rodzicielskiej

Interwencja rzecznika dotyczy dzieci pozostających w sytuacji rozstania rodziców i obserwowanych w związku z tym coraz liczniejszymi tzw. „porwaniami rodzicielskimi" oraz problemami w realizacji postępowania o odebranie osoby podlegającej władzy rodzicielskiej lub pozostającej pod opieką (art. 598

1

i nast. k.p.c.).

Udział prokuratora we wspomnianych sprawach określa art. 598

11

k.p.c. „Jeżeli przymusowe odebranie osoby podlegającej władzy rodzicielskiej lub pozostającej pod opieką napotyka przeszkody na skutek ukrycia tej osoby lub innej czynności przedsięwziętej w celu udaremnienia wykonania orzeczenia, kurator sądowy zawiadomi prokuratora."

Jak wynika z informacji przekazanych przez Ministerstwo Sprawiedliwości, przedstawiciele Prokuratury Generalnej zapoznali się z uwagami kuratorów i sędziów, co do zbyt małego zaangażowania prokuratorów w czynności związane z prowadzeniem postępowań o odebranie małoletnich. W konsekwencji, Prokuratura Generalna podjęła się opracowania wytycznych dla podległych jednostek, których celem jest uregulowanie i ujednolicenie postępowania prokuratorów w przypadku zawiadamiania ich na podstawie art. 598

11

k.p.c

Rzecznik wskazał, że rola prokuratorów w sprawach o przymusowe odebrania dziecka jest o tyle istotna, że dysponują oni instrumentami, które mogą skutecznie przysłużyć się do realizowania wydanych orzeczeń sądów rodzinnych w zakresie ustalenia miejsca pobytu, czy też powierzenia pieczy.

Zdaniem rzecznika informacja o pojawiających się trudnościach w przymusowym odebraniu dziecka, w szczególności gdy związane są one z ukrywaniem się rodzica dziecka, powinna dać asumpt do rozważenia, czy zachowanie dorosłego nie wyczerpuje znamion czynu zabronionego, np. spenalizowanego w art. 207 k.k. czy też art. 211 k.k. W przypadku wszczęcia postępowania karnego przeciwko rodzicowi, elementem dodatkowo dyscyplinującym do respektowania orzeczenia sądu rodzinnego jest w takich sytuacjach zagrożenie odpowiedzialnością karną, ale także możliwość zastosowania adekwatnych środków zapobiegawczych.