– To świadczy o złej woli prokuratury – ocenia mec. Bartosz Kownacki, adwokat sześciu rodzin, m.in. wdowy po gen. Andrzeju Błasiku.

Prokuratura Okręgowa Warszawa-Praga, która bada nieprawidłowości w przygotowaniu wizyt w Katyniu 7 i 10 kwietnia 2010 r., uznała, że rodziny ofiar nie będą miały w śledztwie statusu pokrzywdzonych. Otrzymuje go osoba, której dobro prawne zostało bezpośrednio naruszone lub zagrożone przez przestępstwo. Dlaczego rodzinom tych, którzy zginęli, odmówiono takiego statusu?

Śledczy sprawdzają, czy urzędnicy (m.in. z Kancelarii Prezydenta, Premiera, BOR i MSZ, ambasady w Moskwie) nie dopełnili obowiązków lub przekroczyli uprawnienia. To czyn z art. 231 kodeksu karnego. – Czyli działanie na szkodę interesu publicznego, a nie konkretnych osób. Na tym etapie i przy takiej kwalifikacji brak bezpośrednio pokrzywdzonych – tłumaczy prok. Renata Mazur, rzeczniczka Prokuratury Okręgowej Warszawa-Praga. Jak zapewnia, przebieg śledztwa może to zmienić.

Podkreśla też, że wnioski rodzin, które chciałyby uczestniczyć w postępowaniu, zostaną rozpatrzone.

– Obecnie nie trafił do nas żaden – dodaje.

Mec. Kownacki jest zbulwersowany. Jego zdaniem "transparentność w tej sprawie powinna być priorytetowa". – Zła organizacja lotu miała bezpośredni wpływ na tragiczny finał i śmierć 96 osób. Nie sposób tego oddzielić. Widać, że sprawy idą w złym kierunku – mówi.

Brak statusu pokrzywdzonego oznacza, że rodziny nie będą mogły zaskarżyć decyzji prokuratury, np. o umorzeniu. – Pozostają też bez możliwości składania wniosków dowodowych – podkreśla adwokat.

Zgadza się z nim prof. Marian Filar, karnista. – Pokrzywdzonym jest konkretny człowiek, nie abstrakcyjny byt, jakim tu jest państwo. Nie udawajmy, że jest inaczej, pokrzywdzony ma prawo do takiego statusu – zaznacza.

Status pokrzywdzonych od Prokuratury Okręgowej Warszawa-Praga otrzymali natomiast pasażerowie jaka-40, który 10 kwietnia we mgle lądował w Smoleńsku przed tupolewem. Dlaczego? Bo w tej wydzielonej sprawie śledczy badają wątek bezpośredniego niebezpieczeństwa katastrofy w trakcie lądowania.

Według mec. Kownackiego wszystkie rodziny, które on reprezentuje, a także Małgorzata Wassermann, córka posła PiS Zbigniewa Wassermanna, będą walczyć o status pokrzywdzonych. Złożą w tej sprawie wnioski do prokuratury.

Jednak nie wszyscy bliscy zamierzają o to wystąpić. – Ani ja, ani moja rodzina nie zajmujemy się śledzeniem toku postępowań i jestem w tej kwestii konsekwentna. Czekam na wynik końcowy – mówi "Rz" Barbara Dolniak, wdowa po pośle PO Grzegorzu Dolniaku. – Najważniejsze są dla mnie wnioski płynące z tych ustaleń, by taka tragedia już nigdy się nie powtórzyła.