Twórcy sięgnęli głównie po teksty prozatorskie autora „Kartoteki", te z lat 60. i najnowsze, w których odnaleźli formy daleko przekraczające wszelkie nowoczesne eksperymenty postdramatyczne.
Z Kulturą na Ty - poleć swoje wydarzenie kulturalne
– Chcieliśmy odrzeć Różewicza z patyny nałożonej przez spojrzenia z przeszłości – mówi Maciej Podstawny. – Jego najświeższa proza jest niezwykle radykalna, zarówno jeśli chodzi o ocenę rzeczywistości, jak i samoświadomość poety we współczesnym świecie. Brzmią świeżo i warte są ponownego przejrzenia, dokonanego za zgodą autora.
Spektakl – jak zapowiada reżyser – ma mieć formę otwartego eseju scenicznego. Będzie próbą rozwikłania literackich strategii Różewicza, wyszukiwania z jego świata poszczególnych tematów, rozdzielonych i ucieleśniających się w charakterystycznych postaciach. Na scenie pojawią się m.in. Bohater Śmierci w Starych Dekoracjach, Kolekcjoner Twarzy, Niedoszły Samobójca, Człowiek bez Światopoglądu i Kobieta Która Przeżyła Cały Wiek XX. Wszyscy obsesyjnie wygłaszają monologi, łącząc w nich gazetowe, radiowe i telewizyjne slogany z własnymi wspomnieniami. Choć są świadomi, że za chwilę ich słowa mogą zmienić się w bełkot, nie potrafią przestać mówić. Konflikt na scenie nie tyle rozgrywa się pomiędzy nimi, ile tkwi ukryty w poszczególnych monologach.
Tytuł spektaklu, „Krety i rajskie ptaki", jest cytatem z jednego z wierszy Różewicza.
– Szukaliśmy go dość długo – mówi reżyser – bo przy tak otwartej formie scenariusza mieliśmy nadmiar pomysłów. Ostatecznie, po konsultacji z poetą, wybraliśmy ten fragment, bo okazał się pigułką skupiającą w sobie sytuację naszych bohaterów. Z jednej strony próbują się wzbijać jak najwyżej, niczym rajskie ptaki, z drugiej sprowadzani są do pozycji parterowej. Do tego, co Różewicz nazywa szarą rzeczywistością.
„Krety i rajskie ptaki", na podstawie twórczości Tadeusza Różewicza, reż. Maciej Podstawny, wyk. Klara Bielawka, Małgorzata Niemirska, Władysław Kowalski, Teatr Dramatyczny, PKiN, Warszawa, pl. Defilad 1, bilety: 30 – 55 zł, rezerwacje: tel. 22 656 68 65, premiera: sobota (21.05), godz. 19.30, spektakle: niedziela (22.05), wtorek (24.05) – środa (25.05), godz. 19.30