Jedynym kryterium jest posiadanie umowy najmu na czas nieoznaczony – orzekł Naczelny Sąd Administracyjny.

Takie dodatkowe wymogi wprowadzała uchwała Rady Miasta Krakowa z 2008 r. w sprawie zasad zbywania lokali mieszkalnych, zmieniona w 2010 r. Upoważniając prezydenta Krakowa do sprzedaży mieszkań komunalnych, w § 1 pkt 11 wykluczała z pierwszeństwa do ich wykupu najemców z tytułem prawnym do innego lokalu czy nieruchomości mieszkaniowych w Krakowie lub w sąsiadujących powiatach.

Miało to zapobiec wykupowi mieszkań z wysoką bonifikatą przez osoby, które pobudowały się w ościennych miejscowościach, a chciałyby jeszcze zachować mieszkania w Krakowie.

Uchwałę zaskarżyli do sądu Zofia i Marian N. Złożyli oni wniosek o wykup mieszkania, ale Urząd Miasta Krakowa odmówił udzielenia zgody na zbycie tego lokalu, gdyż wnioskodawcy nie spełniali warunków określonych w § 1 pkt 11 wspomnianej uchwały.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie Marian N. przyznał, że jest właścicielem działki z budynkiem jednorodzinnym w podkrakowskich Zdzięsławicach. Z powodu stanu technicznego nie nadaje się on jednak do zamieszkania – argumentowali skarżący.

Jednocześnie wraz z odmową zgody na wykup dostali pismo o wyłączeniu z przeznaczenia do sprzedaży mieszkania zajmowanego przez Zofię N. – Miasto nie przewiduje możliwości nabycia lokalu mieszkalnego na preferencyjnych warunkach przez osobę, która posiada tytuł prawny do innego niż zajmowany lokalu mieszkalnego bądź też domu jednorodzinnego – stwierdziła RM Krakowa w odpowiedzi na skargę.

WSA uznał, że przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami wiążą prawo pierwszeństwa do wykupu mieszkania wyłącznie z najmem na czas nieoznaczony, a nie z innymi, dodatkowymi kryteriami. Nie ma też delegacji ustawowej do ich wprowadzenia w akcie prawa miejscowego – orzekł sąd, stwierdzając nieważność zaskarżonego § 1 pkt 11 uchwały.

Tę ocenę podzielił NSA, oddalając skargę kasacyjną, w której rada broniła stanowiska, że była uprawniona do określenia zasad zbycia lokali jako wytycznych dla miasta. Sądu nie przekonały również argumenty pełnomocniczki rady o braku interesu prawnego małżonków N.

NSA stwierdził, że taki interes istnieje i został naruszony uchwałą uniemożliwiającą wykup lokalu. – Przez wprowadzenie dodatkowych kryteriów został też naruszony art. 34 ust. 1 pkt 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami – wskazała sędzia Joanna Runge-Lissowska. – Dodatkowe warunki nie znajdują uzasadnienia w przepisach – dodała.

Wspomniany przepis, unieważniony przez sąd, został skreślony z uchwały nowelizacją z 2013 r. Wyrok ostrzega przed jego naśladownictwem.