Prezydent Krakowa Aleksander Miszalski może stracić stanowisko

Pogłoski dotyczące organizacji referendum pojawiały się w Krakowie od wielu tygodni. Jak pisaliśmy niedawno w „Życiu Regionów” katalizatorem sprzeciwu wobec działań prezydenta Aleksandra Miszalskiego – który w 2024 r. wygrał z Łukaszem Gibałą po zaciętej kampanii wyborczej – było wprowadzenie od stycznia 2026 r. krakowskiej Strefy Czystego Transportu. Miszalskiego w kampanii wyborczej w 2024 roku poparł premier Donald Tusk.

W dużych polskich miastach podejmowano już po ostatnich wyborach samorządowych próby odwołania prezydentów. W ubiegłym roku doszło do odwołania prezydent Zabrza Agnieszki Rupniewskiej z KO. Z kolei dwie próby organizacji referendum we Wrocławiu spełzły na niczym. Jak będzie tym razem? 

Czytaj więcej

Z regionów

Sztorm doskonały w Krakowie. Czy dojdzie do odwołania prezydenta Miszalskiego?

To niemal przesądzone, że dojdzie do próby organizacji referendum, którego celem będzie odwołanie...

Chcą rozpisać referendum ws. odwołania prezydenta Krakowa. Cel: Co najmniej 60 tysięcy podpisów w 60 dni

Komitet referendalny ma charakter „obywatelski”, pozapartyjny i zgodnie z naszymi informacjami taki pozostanie, aby maksymalnie utrudnić próbę przedstawiania referendum jako inicjatywy czysto politycznej, do czego szykuje się lokalna Koalicja Obywatelska. Co nie znaczy, że lokalna opozycja nie włączy się w zbieranie podpisów.

Terminy są jasne: od 27 stycznia organizatorzy mają 60 dni na zebranie co najmniej 58 tysięcy podpisów pod wnioskiem. W praktyce – co pokazała sytuacja w innych miastach – potrzebne jest co najmniej 60 tys., a najlepiej ok. 65-70 tysięcy podpisów. To zaś oznacza, że organizatorzy muszą zbierać ponad 1 tys. podpisów dziennie i to w trudnych zimowych warunkach.

Późniejsze rozpoczęcie akcji miałoby poważne konsekwencje dla całego przedsięwzięcia. Jeśli zbieranie podpisów zakończyłoby się 28 marca, byłaby szansa na głosowanie przed wakacjami. Lokalny komisarz wyborczy ma ok. 30 dni na weryfikację podpisów i podjęcie decyzji o referendum. Zgodnie z prawem referendum musi odbyć się w dzień wolny od pracy, najpóźniej w 50. dniu od dnia opublikowania postanowienia komisarza. Potencjalne terminy referendum to np. 31 maja 2026 r. Im później zaczęłaby się cała akcja, tym większe ryzyko, że referendum odbyłoby się w czasie wakacji.

Aby odwołać Aleksandra Miszalskiego, do urn musi pójść co najmniej 158 247 osób. Każdy „długi weekend” („majówka”, Boże Ciało) działa na korzyść urzędującego prezydenta, bo utrudnia osiągnięcie progu frekwencyjnego, tak samo jak terminy wakacyjne.

Kraków: Referendum przeciwko Strefie Czystego Transportu czy prezydentowi Aleksandrowi Miszalskiemu? 

Nasi rozmówcy w Krakowie są zgodni, że katalizatorem społecznego niezadowolenia w mieście było wprowadzenie Krakowskiej Strefy Czystego Transportu, które obejmuje aż 60 proc. powierzchni miasta, w tym tereny najbardziej zurbanizowane. Dla porównania w Warszawie to zaledwie 7 proc. W Krakowie w styczniu doszło do protestów w tej sprawie z aktywnym zaangażowaniem np. lokalnych struktur Konfederacji. Pojawiły się też liczne grupy oddolne jak „Blade Runners SCT Kraków”, a znaki drogowe z granicami strefy były regularnie niszczone.

Ale SCT to jedynie kropla, która przelała czarę goryczy. Inne niepopularne działania to m.in. decyzje kadrowe Miszalskiego, oskarżonego przez krakowską opozycję o nepotyzm, czy zbyt duży nacisk jego administracji na komunikację w social mediach (zwłaszcza na profilach na Tiktoku i Instagramie samego prezydenta). Nie można też zapomnieć o ogromnym zadłużeniu miasta oraz o pogarszającej się sytuacji na krakowskim rynku pracy, gdzie ostatnio doszło do dużych zwolnień w firmach outsourcingowych