Reklama

To nie jest kraj dla pogodnych ludzi

Wczesna powieści Thomasa Bernharda „Zaburzenie” będzie przyczynkiem do dzisiejszej dyskusji w BUW-ie.

Aktualizacja: 29.10.2009 11:23 Publikacja: 29.10.2009 10:20

To nie jest kraj dla pogodnych ludzi

Foto: materiały prasowe

Felix Austria, szczęśliwa, monarchistyczna, cesarsko-królewska Austria z jej perłą w koronie – modnym, secesyjnym Wiedniem, po II wojnie światowej stała się już tylko wspomnieniem.

Zmniejszenie terytorium kraju, powojenny upadek połączony z posthitlerowską traumą, wreszcie pruderyjne hołdowanie mieszczańskim rytuałom i nijakość egzystencji doprowadziły do tego, że Austria stała się synonimem kraju zniewolonego przez oportunizm i normy społeczne.

Literackim sumieniem Austrii stał się Thomas Bernhard, atakujący „katolicko-narodowo-socjalistyczne” oblicze kraju. Jego bezkompromisowa twórczość sprawiła, że wielu rodzimych krytyków ochrzciło go mianem „nestbeschmutzer” , czyli „kalającego własne gniazdo”.

Jednak dzieła Bernharda są czymś więcej niż tylko prowokacją. To jedyne w swoim rodzaju doskonałe literacko studium izolacji, samotności i chorobliwego lęku.

W „Zaburzeniu” Bernhard od pierwszego zdania wrzuca nas bezceremonialnie w świat opanowany przez ból, rozpacz i śmierć. Narrator, syn lekarza wędrującego przez południową Austrię i wizytującego pacjentów w kolejnych wsiach, przedstawia czytelnikowi mnożące się przypadki chorób i ułomności. Nękających nie tylko ludzkie ciała, ale również ich psychikę.

Reklama
Reklama

Zwieńczeniem podróży bohaterów przez te piekielne ziemie jest dotarcie do zamku księcia Sauraua. Okazuje się, że tak jak zamek góruje nad okolicą, tak jego lokator góruje w szaleństwie nad podwładnymi. Nieokiełznany monolog księcia jest tyleż dowodem obłędu, co przejmującą i całkiem rozsądną mową oskarżycielską przeciw współczesności. Saurau bezlitośnie obnaża nie tylko zanik relacji międzyludzkich, ale też wszelkie formy tytułowego „zaburzenia” – obyczajowe, moralne, polityczne czy kulturowe.

Promocja książki odbędzie się dziś o godz. 18 w Bibliotece Austriackiej (BUW, Dobra 55/56, III p). W dyskusji udział wezmą Agata Barełkowska i Adam Lipszyc, fragmenty książki przeczyta Krzysztof Gosztyła.

Literatura
Gustaw Herling-Grudziński krytycznie o Mrożku, Wajdzie i Wałęsie
Materiał Promocyjny
AI to test dojrzałości operacyjnej firm
Literatura
Czego nie chciał opowiedzieć Milan Kundera
Literatura
Platon, Hemingway i Szekspir wyrzucani z listy lektur w USA
Literatura
Sonia Draga: Bez księgarń zubożejemy wszyscy
Materiał Promocyjny
Presja dorastania i kryzys samooceny. Dlaczego nastolatki potrzebują realnego wsparcia
Reklama
Reklama
REKLAMA: automatycznie wyświetlimy artykuł za 15 sekund.
Reklama
Reklama