Politico dotarło do poufnego raportu Komisji Europejskiej na temat sytuacji z wodą w Unii. W dokumencie podkreślono, że brak wody jest coraz bardziej odczuwalny w krajach Wspólnoty.
Według danych Komisji Europejskiej za 2019 rok aż 38 proc. mieszkańców Unii Europejskiej boryka się z niedoborami wody. Susza kosztuje europejską gospodarkę 2–9 miliardów euro rocznie. A susze zdarzają się coraz częściej, szczególnie w krajach Europy Południowej i Zachodniej.
Czytaj więcej
Niedobór wody zmniejszy nawet o 20 proc. poziom żniw na południu Polski. Co gorsza, zerwanie tamy w Ukrainie zniszczy nawet kilka milionów ton zboża.
W raporcie stwierdzono, że niedobory będą coraz częściej stanowić zagrożenie dla niemal każdego aspektu życia: produkcji żywności i wody pitnej, infrastruktury, w tym energetycznej, zdrowia ludzkiego i podstawowej działalności gospodarczej.
„Zagrożenia te mogą przybierać różne formy, a niektóre z nich obejmują zwiększoną konkurencję o zasoby wodne między sektorami i zastosowaniami, w tym potencjalne ryzyko konfliktu wewnątrz i między państwami członkowskimi w sprawie transgranicznych zasobów wodnych” – stwierdzono w komunikacie.
Turów, Niemcy, Katalonia, Francja — tam brakuje wody
Takie sytuacje już mają zresztą miejsce. Np. sprawa polskiej kopali odkrywkowej Turów i roszczeń czeskich gmin pozbawianych wody przez nią. Problemy są też na granicy polsko-niemieckiej, gdzie gminy polskie skarżą się na brak wody, spowodowany przez działania sąsiadów.
Czytaj więcej
W niektórych powiatach, zwłaszcza na Podkarpaciu, susza spowodowała utratę ponad 60 proc. upraw. Najbardziej zagrożone są kukurydza, krzewy owocowe...
Autorzy poufnego dokumentu zwracają uwagę, że częste zjawiska, takie jak powodzie i susze, stały się już jednym z zagrożeń klimatycznych stojących przed Europą. W ocenie Komisji Europejskiej „wskazano 36 kluczowych zagrożeń dla Europy, z których niektóre osiągnęły już katastrofalny poziom i są niezwykle pilne do rozwiązania”.
W niektórych krajach UE toczą się już spory dotyczące dostaw wody. W Hiszpanii dotknięta suszą Katalonia próbuje przekonać hiszpański rząd centralny do przekierowania wody z rzek sąsiedniej Aragonii. We Francji w zeszłym roku doszło do starć w związku z planami utworzenia nowych zbiorników.
Komisja Europejska wzywa państwa członkowskie do przyspieszenia przygotowań do walki ze zmianami klimatycznymi, wskazując, że są one daleko w tyle za planami. W związku ze zmianami klimatycznymi Komisja Europejska spodziewa się większej liczby klęsk żywiołowych, takich jak susze, powodzie, pożary lasów, ekstremalne upały, a także epidemii, nieurodzajów i szkód w infrastrukturze.
Czytaj więcej
Susza już sporo kosztuje. Strach o zapasy zboża to kolejny po wojnie w Ukrainie niepokój, który podwyższa ceny na świecie, a w Polsce dołoży się do...
Według ostrożnych szacunków Komisji Europejskiej zmiany klimatyczne mogą do 2100 r. obniżyć wzrost gospodarczy Unii o co najmniej 7 proc..
Jak Turów tworzy pustynię
Fundacja Eko Unia i „Rozwój — tak. Odkrywki — nie” zwraca uwagę, że od początku działalności do końca 2017 roku kopalnia Turów odpompowała 1069,1 mln m3 wody.
„Kopalnia Turów dotychczas przyczyniła się do całkowitego wyschnięcia leczniczych źródeł mineralnych w Opolnie Zdroju. Po czeskiej stronie granicy mieszkańcy zostali zmuszeni do pogłębiania ujęć wody pitnej na własny koszt.
Latem 2019 r. susza i upały oraz zwiększony pobór wody przez mieszkańców gminy, kopalnię i elektrownię Turów, spowodowały osuszenie 2 ujęć wody pitnej Bogatyni. Pojawiły się przerwy w dostawach wody oraz radykalne pogorszenie jej jakości.
W przypadku powiększenia kopalni Turów i przedłużenia wydobycia do 2044 roku (rząd PiS koncesję przedłużył) regionalne odwadnianie będzie na tyle silne, że wpłynie na zasoby wodne i ekosystemy w województwie dolnośląskim, a także na sąsiednie kraje.
Istnieje poważna groźba utraty wody pitnej dla blisko 30 tysięcy mieszkańców czeskiego pogranicza. Przewidywane jest również negatywne oddziaływanie na ekosystemy wodne i zależne od wody – rzeki, jeziora, mokradła, a także gleby. Ucierpią obszary Natura 2000 na granicy Polski i Niemiec.
