Donald Trump porozumiał się z sekretarzem generalnym NATO ws. Grenlandii? „To absurd”

Donald Trump w trakcie przemówienia wygłoszonego po przybyciu na Światowe Forum Ekonomiczne w Davos wielokrotnie podkreślał, że Stany Zjednoczone muszą przejąć kontrolę nad Grenlandią ze względu na swoje bezpieczeństwo narodowe, a także przez wzgląd na bezpieczeństwo świata. Trump mówił też wprost, że USA muszą otrzymać Grenlandię na własność, jeśli mają jej bronić. Wykluczył jednak możliwość zbrojnego przejęcia kontroli nad wyspą.

Czytaj więcej

Komentarze

Michał Szułdrzyński: Świat według Donalda Trumpa, czyli rzeczywistość w krzywym zwierciadle

Donald Trump w Davos zarysował świat pełen uproszczeń i spiskowych teorii. Kryzys NATO, wojna w U...

Donald Trump: Porozumienie ws. Grenlandii będzie korzystne dla USA i wszystkich państw NATO

Po wystąpieniu Trump spotkał się z sekretarzem generalnym NATO Markiem Ruttem, który wcześniej sugerował, że prowadzi zakulisowe rozmowy w sprawie kryzysu związanego z roszczeniami USA dotyczącymi Grenlandii, która jest autonomicznym terytorium zależnym Danii, sojusznika USA z NATO. Po spotkaniu z Ruttem Trump ogłosił, że udało się ustalić wstępne ramy porozumienia ws. przyszłości Grenlandii i – w związku z tym – prezydent USA odwołał groźbę nałożenia 10-procentowych ceł na europejskie kraje (m.in. Niemcy, Francję i Wielką Brytanię), które w ubiegłym tygodniu wysłały niewielkie grupy żołnierzy w ramach rekonesansu na Grenlandii przed mającymi się tam odbyć ćwiczeniami wojskowymi (wcześniej Trump groził, że cła te będą obowiązywać do czasu, aż Dania zgodzi się sprzedać Grenlandię USA i sygnalizował, że mogą nawet wzrosnąć do 25 proc.). 

Szczegóły ustaleń poczynionych między Trumpem i Ruttem nie są znane, podobnie jak nie wiadomo, czy w negocjacjach w jakiś sposób uczestniczyła Dania. - Dzień skończył się lepiej niż się zaczął. Teraz usiądźmy i sprawdźmy, jak możemy odpowiedzieć na amerykańskie obawy dotyczące bezpieczeństwa Arktyki, szanując jednocześnie czerwone linie stawiane przez Królestwo Danii – stwierdził jedynie szef MSZ Danii Lars Løkke Rasmussen.

Z wpisu Donalda Trumpa umieszczonego w należącym do niego serwisie Truth Social wynika, że porozumienie, o którym mówił z Ruttem, dotyczy nie tylko Grenlandii, ale również całej Arktyki. Trump zapewnił, że będzie ono korzystne zarówno dla USA, jak i dla państw NATO. Zapowiedział też dalsze negocjacje w tej sprawie, w tym rozmowy na temat budowy tzw. Złotej Kopuły, amerykańskiej tarczy antyrakietowej, w kontekście Grenlandii. Negocjacje prowadzić ma wiceprezydent USA J.D. Vance, sekretarz stanu Marco Rubio i specjalny wysłannik prezydenta USA ds. Bliskiego Wschodu Steve Witkoff. 

Bazy USA na Grenlandii będą jak bazy Wielkiej Brytanii na Cyprze?

„New York Times” podaje, powołując się na nieoficjalne informacje, że Rutte od początku tygodnia prowadził rozmowy na temat kompromisu, który miałby zakończyć spór w NATO o Grenlandię. Pojawiają się spekulacje, że kompromis mógłby oznaczać, iż USA zyskałyby suwerenność nad niewielkimi fragmentami Grenlandii, gdzie ulokowane zostałyby nowe amerykańskie bazy wojskowe. Jeden z uczestników rozmów na ten temat, które toczyły się w Brukseli, porównał tę sytuację do sytuacji brytyjskich baz wojskowych na Cyprze, które są uważane za terytorium Wielkiej Brytanii. Również drugie źródło potwierdza, że rozwiązanie, o którym rozmawiano przypomina sytuację na Cyprze. 

Grenlandia

Foto: PAP

Takie same informacje przekazuje brytyjski „The Telegraph”, który twierdzi też, że elementem porozumienia może być przyznanie USA prawa do wydobywania na Grenlandii metali ziem rzadkich bez konieczności proszenia o zgodę Danii.  

NATO w wydanym oświadczeniu podkreśliło, że „negocjacje między Danią, Grenlandią a USA będą kontynuowane, a ich celem będzie to, by Rosja i Chiny nigdy nie zdobyły przyczółka – gospodarczego lub wojskowego – na Grenlandii”. Rutte nie przedstawił żadnych szczegółów dotyczących ram porozumienia, o których rozmawiał z Trumpem. Mówił jedynie, że „jest jeszcze wiele pracy do wykonania”, a na pytanie Fox News, czy Grenlandia pozostanie częścią Królestwa Danii na mocy porozumienia, o którym rozmawiał z Trumpem odparł, że ten temat się nie pojawił. 

Jego rzeczniczka Allison Hart poinformowała jedynie, że sekretarz generalny NATO „nie zaproponował żadnego kompromisu ws. suwerenności” nad Grenlandią w czasie spotkania z Trumpem w Davos. Mówiła też, że porozumienie, o którym rozmawiał Trump z Ruttem ma skupiać się na bezpieczeństwie całej Arktyki osiąganym wspólnym wysiłkiem sojuszników. 

Duńska parlamentarzystka o rozmowach Donalda Trumpa z Markiem Ruttem: To nie negocjacje, to było spotkanie dwóch osób

Kopenhaga jak dotąd nie komentuje sprawy. Tymczasem Aaja Chemnitz, parlamentarzystka z Grenlandii zasiadająca w duńskim parlamencie, odrzuciła możliwość zawarcia przez Trumpa i Ruttego porozumienia dotyczącego Grenlandii. 

„To, czego doświadczamy w ostatnich dniach, jeśli chodzi o oświadczenia Trumpa, to kompletny absurd. NATO nie ma żadnego mandatu, by negocjować cokolwiek bez nas, na Grenlandii” – napisała na Facebooku. „Nic o nas, bez nas” – dodała. 

Z kolei Sascha Faxe, duńska parlamentarzystka z partii Alternatywa stwierdziła w rozmowie ze Sky News, że w Davos nie doszło do żadnych negocjacji. – To dwie osoby, które odbyły rozmowę - mówiła o spotkaniu Trumpa z Ruttem. – Nie może być porozumienia bez Grenlandii uczestniczącej w negocjacjach - dodała.