Reklama

Ile warta jest Grenlandia? Gdyby Dania zdecydowała się na sprzedaż, byłyby kolosalne trudności z wyceną

Pomimo wielokrotnych zapewnień Danii, że Grenlandia nie jest na sprzedaż, prezydent USA Donald Trump i jego zespół „rozmawiają o tym, jak mógłby wyglądać potencjalny zakup”. O rozmowach tych poinformowała rzeczniczka Białego Domu Karoline Leavitt.

Publikacja: 09.01.2026 10:34

Mężczyzna mija budynek socjalny z muralem w języku inuickim w Nuuk na Grenlandii

Mężczyzna mija budynek socjalny z muralem w języku inuickim w Nuuk na Grenlandii

Foto: Reuters/Leonhard Foeger

W czwartek doradcy prezydenta USA Donalda Trumpa oraz przedstawiciele Danii i Grenlandii spotkali się w Waszyngtonie, by omówić ostatnie wypowiedzi amerykańskich władz na temat ewentualnego przejęcia Grenlandii – podał Reuters, powołując się na źródła w duńskich władzach. 

Ambasador Danii w USA Jesper Moeller Soerensen i główny przedstawiciel Grenlandii w USA Jacob Isbosethsen rozmawiali z przedstawicielami Narodowej Rady Bezpieczeństwa przy Białym Domu – przekazali z kolei przedstawiciele rządu w Kopenhadze pod warunkiem zachowania anonimowości. Rozmowy opisali jako „próbę lepszego zrozumienia ostatnich wypowiedzi władz amerykańskich na temat Grenlandii”, autonomicznego terytorium Danii.

Czytaj więcej

USA zaoferują 100 tys. dolarów dla każdego Grenlandczyka za porzucenie Danii?

Wysłannicy Danii i Grenlandii spotkali się także z członkami Kongresu USA, aby zdobyć ich poparcie dla prób skłonienia Donalda Trumpa do zmiany stanowiska i odejścia gróźb pod adresem władz w Kopenhadze i Nuuk – podała agencja AP.

W środę sekretarz stanu USA Marco Rubio powiedział, że w przyszłym tygodniu spotka się w Waszyngtonie z przedstawicielami Danii na rozmowy na temat Grenlandii. Dodał jednak, że Trump „ma też opcję użycia siły”.

Reklama
Reklama

Dlaczego Donald Trump jest tak zainteresowany Grenlandią?

Donald Trump wyraził zainteresowanie zakupem Grenlandii w 2019 r., podczas jego pierwszej kadencji. Pomysł ten – jak przypomina agencja – odżył pod koniec 2024 r. Amerykańscy urzędnicy twierdzą, że wyspa ma kluczowe znaczenie ze względu na strategiczne położenie i złoża minerałów ważnych dla zaawansowanych technologii i zastosowań wojskowych.

Czytaj więcej

CNN: Ile warta jest Grenlandia? Co najmniej 1,3 mld dol.

Agencja Reutera zwraca uwagę na trudności z ustaleniem „sensownej ceny”, za którą można byłoby dokonać takiej hipotetycznej transakcji  sprzedaży terytorium autonomicznego, takiego jak Grenlandia. – Nie ma rynku, na którym można kupować i sprzedawać kraje – zauważa w rozmowie z agencją Nick Kounis, główny ekonomista holenderskiego banku ABN AMRO. Dodaje, że „nie ma powszechnie akceptowanych ram wyceny krajów”.

Jaką metodą można wycenić wartość Grenlandii?

Na trudności napotykają również próby znalezienia historycznych punktów odniesienia dla wartości Grenlandii – zauważa agencja, przypominając, że już w 1946 r. Stany Zjednoczone zaproponowały Danii kupno tej ogromnej, bogatej w złoża mineralne arktycznej wyspy za 100 mln dol. Oferta ta została jednak wówczas odrzucona.

Gdyby tę cenę dostosować do dzisiejszej wartości, należałoby mówić obecnie o kwocie 1,6 miliarda dolarów. Jednak i ta wycena – twierdzi Reuters – nie stanowi wartości odniesienia ze względu na ogromny wzrost gospodarczy zarówno USA, jak i Danii w ciągu ośmiu dekad. Ówczesna propozycja nie odzwierciedla „wartości” Grenlandii i jej zasobów w globalnej gospodarce lat dwudziestych XXI wieku. 

Czytaj więcej

Grenlandia bez Danii? Opozycja chce bezpośrednich rozmów z USA
Reklama
Reklama

Reuters zastanawia się nad hipotetyczną próbą zastosowania metod wyceny podobnych do tych, których używa się przy przejęciach korporacji, na podstawie dochodu, jaki jest w stanie wygenerować przejmowany podmiot. To – jak zauważają rozmówcy Reutersa – nadal trudne. 

Według szacunków duńskiego banku centralnego samo rybołówstwo Grenlandii warte było w 2024 r. 3,6 miliarda dol., około jednej dziesiątej tego, co osiąga jej mniejszy arktyczny sąsiad, Islandia.

Luizjana, Alaska. Czy można odnosić się do historycznych zakupów terytoriów przez USA?

Zakup Luizjany przez Stany Zjednoczone w 1803 r. za kwotę 15 mln dolarów oraz nabycie Alaski od Rosji w 1867 r. za kwotę 7,2 mln dolarów również nie stanowią dobrych precedensów. Reuters zauważa, że w obu tych przypadkach zarówno Francja, jak i Rosja podjęły decyzję o sprzedaży. 

Jak zaznacza Reuters – „oczywiste jest, że przeliczając na dzisiejszą wartość tych terenów, kwoty te byłyby o wiele wyższe”. Wiele zależałoby od uwzględnienia takich zmiennych jak inflacja, wzrost cen gruntów i rozwój lokalnych gospodarek.

Wartość oparta na szacunkach dotyczących zasobów mineralnych

Reuters zauważa, że ryzykowne byłyby również szacunki oparte na wartości zasobów mineralnych Grenlandii. I choć Donald Trump zaprzecza, by to właśnie stanowiło główny powód chęci przejęcia kontroli nad duńskim terytorium, to już w październiku 2025 r. Reuters informował o zainteresowaniu amerykańskiej administracji nabyciem udziałów w, otwiera nową kartę Critical Metals Corp, firmie planującej budowę infrastruktury, zdolnej do wydobycia pierwiastków ziem rzadkich. 

Czytaj więcej

O co chodzi Trumpowi? Chce drogi handlowej i surowców Grenlandii
Reklama
Reklama

Szacunki wartości rezerw mineralnych i energetycznych Grenlandii opiewają na setki miliardów dol., choć nie przeprowadzono jeszcze kompleksowych badań geologicznych całej wyspy. W 2023 r. przeprowadzono jednak badania, z których wynikało, że na Grenlandii znajduje się 25 z 34 minerałów uznanych przez Komisję Europejską za „surowce krytyczne”.

I choć firmy górnicze i energetyczne od dawna wyceniają aktywa na całym świecie, w przypadku Grenlandii pojawiają się co najmniej dwie komplikacje. Jak zauważa agencja, wydobycie ropy naftowej i gazu ziemnego jest na Grenlandii zakazane ze względów środowiskowych, a rozwój sektora górniczego jest utrudniony przez biurokrację i sprzeciw mieszkańców.

Czytaj więcej

Grenlandia przestaje szukać złóż ropy i gazu

Drugie z zastrzeżeń, o których pisze Reuters, dotyczy suwerenności narodowej. Ten aspekt zazwyczaj nie jest brany pod uwagę przy umowach górniczych i energetycznych. W tym przypadku sprawę komplikuje dodatkowo obecność grenlandzkich Inuitów, którzy sami zgłaszają roszczenia własnościowe.

– Ponieważ w grę wchodzą także niematerialne elementy kultury i historii rdzennej ludności, nie da się tego wycenić – zauważa Andreas Osthagen, dyrektor ds. badań nad polityką arktyczną i oceaniczną w Instytucie Fridtjofa Nansena w Norwegii. – Właśnie dlatego ta koncepcja jest absurdalna – zauważa w rozmowie z Reuterem.

Reklama
Reklama

Ponieważ w grę wchodzą także niematerialne elementy kultury i historii rdzennej ludności, nie da się tego wycenić. Właśnie dlatego ta koncepcja jest absurdalna.

Andreas Osthagen, dyrektor ds. badań nad polityką arktyczną i oceaniczną w Instytucie Fridtjofa Nansena w Norwegii

Dania i Grenlandia konsekwentnie odrzucają propozycje

Grenlandia wielokrotnie deklarowała, że nie chce być częścią Stanów Zjednoczonych. Również przywódcy głównych mocarstw europejskich i Kanady jednomyślnie poparli w tym kontekście Grenlandię, zauważając, że jej terytorium należy do jej mieszkańców.

Czytaj więcej

Grenlandia odpowiada Trumpowi. „Dość fantazji o aneksji”

Zarówno premier Danii Mette Frederiksen, jak i jej grenlandzki odpowiednik Jens-Frederik Nielsen wielokrotnie powtarzali, że to naród Grenlandii decyduje o swojej przyszłości.

Grenlandia, największa wyspa świata

Grenlandia, największa wyspa świata

Foto: Infografika PAP

Dyplomacja
Duńscy żołnierze będą strzelać do Amerykanów? Resort obrony Danii wyjaśnia
Dyplomacja
500 proc. cła na towary z państw, kupujących ropę z Rosji? Jest zgoda Donalda Trumpa
Dyplomacja
Francja, Niemcy i Polska rozmawiają o planie na wypadek zajęcia Grenlandii przez USA
Dyplomacja
USA mają na celowniku kolejnego przedstawiciela władz Wenezueli
Dyplomacja
Biały Dom nie wyklucza opcji militarnej w sprawie Grenlandii
Reklama
Reklama
REKLAMA: automatycznie wyświetlimy artykuł za 15 sekund.
Reklama
Reklama