Dziwna transakcja rosyjskiego oligarchy w Europie. Kto za nią stoi?

W niepewnej sytuacji geopolitycznej w Europie i wysokich cenach gazu, jeden z najbogatszych Rosjan ujawnił, że negocjuje zakup jednego z największych producentów nawozów na Starym Kontynencie. Podał cenę transakcji. To nietypowe zachowanie wzbudza dużo wątpliwości.

Publikacja: 03.02.2022 12:35

Andriej Mielniczenko

Andriej Mielniczenko

Foto: Bloomberg

Rosyjski koncern EuroChem, jeden z czołowych światowych producentów nawozów mineralnych i największy tego typu koncern Rosji, negocjuje z austriackim Borealis przejęcie biznesu azotowego: trzech zakładów we Francji oraz po jednym w Niemczech i Austrii. Wiadomość o tym została opublikowana na stronie EuroChem:

„Transakcja jest wyceniana na 455 milionów euro (…) i zależy od szeregu warunków zamknięcia i zatwierdzenia przez organy regulacyjne. Zakończenie transakcji spodziewane jest w drugiej połowie 2022 roku” - głosi oficjalny komunikat koncernu EuroChem, należącego do Andrieja Mielniczenki - 50-letniego rosyjskiego miliardera.

Czytaj więcej

Najbogatszy Rosjanin to twórca kasty oligarchów

Zdumienie budzi nie tylko upublicznienie takich wiadomości w fazie negocjacji, podanie kwoty, którą Rosjanin jest gotowy zapłacić austriackiej firmie Borealis, ale też czas, w którym oligarcha chce kupić austriacki koncern. Zagrożenie wojną w Europie i wysokie ceny gazu na terenie Unii, to nie są warunki sprzyjające takim przejęciom.

Dlaczego więc oligarcha, który może zostać objęty sankcjami Zachodu, zdecydował się na taki krok? Do produkcji nawozów azotowych wykorzystywany jest gaz ziemny, którego ceny w Europie w 2021 roku wzrosły kilkukrotnie: ze 170 dolarów za 1000 m3. m na początku 2021 roku do 900-1000 dolarów teraz. W szczytowym momencie ceny giełdowe gazu ziemnego w Europie przekraczały 2000 dolarów za 1000 metrów sześciennych. m.

Postawiło to producentów nawozów w trudnej sytuacji, część przedsiębiorstw zapowiedziała czasowe wstrzymanie prac lub zmniejszenie wielkości produkcji. We wrześniu 2021 r. Bloomberg poinformował, że Borealis ograniczył produkcję nawozów, ponieważ rosnące ceny gazu obniżyły rentowność branży.

I to pomimo, że Austria jest lojalnym sojusznikiem rosyjskiego Gazpromu, całkowicie zależnym od rosyjskiego surowca, na który ma kontrakty długoterminowe więc powinna płacić za surowiec dużo mniej.

„Ten ruch Borealis, jednego z pięciu największych producentów nawozów azotowych w Europie Zachodniej, pokazuje, że branża podniosła cenę nawozów do upraw tak wysoko, jak to tylko możliwe”, wyjaśnił Jason Miner, analityk Bloomberg Intelligence. Według niego przedsiębiorstwa są „blisko limitu marży” i jest prawdopodobne, że „inne zakłady zostaną zamknięte, jeśli ceny gazu ziemnego się nie zmienią”.

Czytaj więcej

22 Rosjan ma więcej pieniędzy niż budżet Rosyjskiej Federacji

„Dzisiaj moce produkcyjne nawozów azotowych w Europie są wyceniane dość tanio w kontekście nieosiągalnych kosztów gazu. Oczywistym jest, że rosyjska firma liczy na normalizację cen surowca w dłuższej perspektywie. Pod tym względem EuroChem kupuje moce prawie 2–2,5 razy taniej niż ich koszt, jeśli ocena została przeprowadzona po rozsądnych cenach gazu – powiedział Sergiej Griuszynin, dyrektor zarządzający serwisu ratingowego NRA dla gazety RBK.

- Istnieje jednak ryzyko, że europejscy regulatorzy będą ingerować w działalność przedsiębiorstw kupionych przez Rosjan – dodał ekspert.

Borealis jest właścicielem zakładów nawozowych w centrum ważnych regionów ogrodniczych w Austrii i Francji oraz posiada ponad 50 centrów dystrybucji w całej Europie. Rocznie firma dostarcza do Europy Zachodniej, Środkowej i Południowo-Wschodniej ok. 4 mln ton wyrobów, w tym ok. 0,8 mln ton ciekłego azotu technicznego i ok. 0,15 mln ton melaminy.

„Cieszymy się z wyników naszych negocjacji i oczekujemy znacznego wzmocnienia naszych możliwości dalszego rozwoju na rynku europejskim” – podkreśla EuroChem.

Aleksandr Griwacz wiceszef Narodowego Funduszu Bezpieczeństwa Energetycznego Rosji zwraca jednak uwagę, że „Przy takich cenach gazu europejska produkcja nawozów jest absolutnie niekonkurencyjna i albo zamyka się, albo znacznie zmniejsza produkcję do technologicznie bezpiecznego poziomu”.

O co więc chodzi Anriejowi Mielniczence? O zamknięcie konkurencji? O bezpieczne wyprowadzenie biznesu na teren Wspólnoty w sytuacji, kiedy Rosja zostanie objęta sankcjami takimi jak odcięcie od SWIFT czy wciągnięcie oligarchów na czarne listy Waszyngtonu i Brukseli?

Mielniczenko nie raz pokazał, że potrafi myśleć z wyprzedzeniem. Urodzony w Homlu na Białorusi, drogę do miliardów zaczynał handlując walutami w moskiewskim akademiku. Dzięki sieci kantorów, zarobił pierwsze 50 tysięcy dolarów.

Czytaj więcej

Bogacze Rosji walczą z wirusem… spirytusem

Dziś jest wyceniany przez Forbesa na 24,9 miliarda dolarów (stan na styczeń 2022 r. Daje to zajął 7. miejsce wśród rosyjskich miliarderów i 65. miejsce na świecie. Według Bloomberga, oligarcha ma mniejszą fortunę - 18 miliardów dolarów (10. miejsce w Rosji, 107. miejsce na świecie). Oprócz EuroChem ma też energetyczny koncern SUEK.

Kupiony w 2005 r EuroChem był wtedy rozpadającym się, przestarzałym tworem komunistycznej gospodarki, na granicy upadłości. Mielniczenko zrobił w niego największego rosyjskiego producenta nawozów azotowych i fosforowych oraz jednego z największych światowych eksporterów nawozów.

Firma produkuje nawozy specjalistyczne premium, w tym nawozy o długotrwałym działaniu i rozpoczyna dwa duże projekty potasowe z planowaną produkcją ponad 8,3 mln ton nawozów potasowych rocznie, co odpowiada 10 procentom ich światowej produkcji.

W 2015 roku EuroChem przeniósł swoją siedzibę do Szwajcarii, aby pozyskać kapitał na projekty inwestycyjne i zapewnić międzynarodowy rozwój. Firma posiada zaplecze produkcyjne, logistyczne i dystrybucyjne w Rosji, Belgii, Litwie, Estonii, Chinach, Niemczech, Kazachstanie i USA. Eksportuje do ponad 100 krajów.

Nadal płacił jednak podatki w Rosji, gdzie znajduje się wiele aktywów produkcyjnych. Do 2021 r. EuroChem i SUEK zainwestowały ponad 23 miliardy dolarów w gospodarkę i rozwój rosyjskiego przemysłu. Sam Mielniczenko, który z innymi rosyjskimi bogaczami ściga się w posiadaniu największego jachtu na świecie, jest jednym z największych dobroczyńców w Rosji. Nie szczędzi pieniędzy na Cerkiew, państwowe instytucje, muzea, szkoły itp. A to wszystko daje oligarsze wysokie notowania na Kremlu.

Według Melniczenki celem EuroChemu jest stanie się firmą, która „tworzy i promuje nawozy high-tech”.

Czytaj więcej

Sankcje nie imają się oligarchów. Są coraz bogatsi

Rosyjski koncern EuroChem, jeden z czołowych światowych producentów nawozów mineralnych i największy tego typu koncern Rosji, negocjuje z austriackim Borealis przejęcie biznesu azotowego: trzech zakładów we Francji oraz po jednym w Niemczech i Austrii. Wiadomość o tym została opublikowana na stronie EuroChem:

„Transakcja jest wyceniana na 455 milionów euro (…) i zależy od szeregu warunków zamknięcia i zatwierdzenia przez organy regulacyjne. Zakończenie transakcji spodziewane jest w drugiej połowie 2022 roku” - głosi oficjalny komunikat koncernu EuroChem, należącego do Andrieja Mielniczenki - 50-letniego rosyjskiego miliardera.

Pozostało 91% artykułu
2 / 3
artykułów
Czytaj dalej. Subskrybuj
Materiał Partnera
NIS2 a praktyczna poprawa bezpieczeństwa ICT/OT
Materiał Promocyjny
Mity i fakty - Czy to prawda, że elektryczne auta palą się częściej niż spalinowe?
Biznes
Przewodniczący EKES: Obok Zielonego Ładu Europa potrzebuje ładu przemysłowego
Biznes
Trzy miesiące bez rządowego komitetu. CCC i inne polskie firmy czekają na gwarancje
Biznes
Miała być rosyjska elektronika zamiast zachodniej. Jest wielka porażka
Matriał Promocyjny
Ojcowie na urlopie to korzyści dla ich dzieci, rodzin, ale i firm