Legislacja a jawność informacji: Obrady Rady Ministrów i ich protokoły są niejawne

O zapoznanie się z przebiegiem dyskusji nad projektem założeń do ustawy o zmianie ustawy o kosztach sądowych oraz kodeksu postępowania cywilnego wystąpił do prezesa RM adw. Jerzy Marcin Majewski prowadzący w Poznaniu kancelarię adwokacką oraz lobbingu i legislacji.

– Chodziło o istotną dla adwokatury sprawę znaczków sądowych, które minister sprawiedliwości chce zlikwidować – mówi mecenas.

Premier odmówił. Powołał się na art. 22 ust. 1 ustawy z 1996 r. o Radzie Ministrów. Przewiduje on, że posiedzenia RM są niejawne. Tajemnicą są więc również protokóły z ich przebiegu.

– Nie ma przepisu, który by uchylał przed zawodowymi lobbystami tajemnice ustawowo chronione – twierdzi radca prawny Eligiusz Stachniak, pełnomocnik premiera. Dodaje, że tajność posiedzeń RM ma zapewnić swobodę wypowiedzi jej członków. Rozstrzygnięcia RM są publikowane w komunikatach z posiedzeń, a dokumenty wytworzone w trakcie procesu legislacyjnego – w BIP.

Adwokat zaskarżył odmowę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Jego zdaniem art. 22 ust. 1 ustawy o Radzie Ministrów nie upoważnia do wniosku, że protokóły z obrad są objęte tajemnicą bądź stanowią informację niejawną. Publikowana powinna być każda informacja dotycząca tworzenia prawa. Nie tylko lakoniczne komunikaty z posiedzeń rządu, ale także zapisy dyskusji nad projektem.

– Art. 6 ustawy z 2005 r. o działalności lobbingowej w procesie stanowienia prawa nakazuje publikowanie wszelkich dokumentów dotyczących prac nad projektami ustaw. Prezes RM jest więc obowiązany do ogłoszenia projektu i przebiegu dyskusji na posiedzeniu RM – uważa skarżący, zarejestrowany od 2011 r. jako lobbysta.

Sąd oddalił skargę (sygn. akt: II SA/Wa 620/13). Sędzia Eugeniusz Wasilewski przypomniał, że zgodnie z art. 22 ust.1 ustawy o RM jej posiedzenia są niejawne. Tajemnicą ustawowo chronioną są więc również protokóły z przebiegu obrad. Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej prawo do takiej informacji podlega ograniczeniu na mocy przepisów o ochronie informacji niejawnych oraz o ochronie innych tajemnic ustawowo chronionych. Art. 6 ustawy o działalności lobbingowej nie może być podstawą do udostępnienia materiałów niejawnych.

Wyrok jest nieprawomocny. Adwokat Jerzy M. Majewski zapowiedział skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego i skargę do Trybunału Konstytucyjnego na niezgodność z konstytucją art. 22 ustawy o Radzie Ministrów. Nie wyklucza też skargi do Trybunału Praw Człowieka w Strasburgu.