Zdaniem Ministerstwa Zdrowia wykonanie uchwały rady powiatu w sprawie likwidacji samodzielnego publicznego zakładu opieki zdrowotnej (SP ZOZ) wywołuje nieodwracalne skutki prawne. – Jest tak dlatego, że wniesienie skargi na uchwałę likwidacyjną nie wstrzymuje z mocy prawa jej wykonania – wyjaśnia Agnieszka Gołąbek, rzecznik prasowy Ministerstwa Zdrowia.

Podobne stanowisko prezentują eksperci.

– Stwierdzenie nieważności uchwały o likwidacji SP ZOZ nie powinno wywoływać żadnych negatywnych skutków dla spółki, która została utworzona w jego miejsce – mówi Maciej Zabelski, wiceprezes zarządu AMG Finanse sp. z o.o.

– Taka spółka prowadząca niepubliczny zakład opieki zdrowotnej jest niezależnym podmiotem (a nie następcą prawnym SP ZOZ) i dlatego wszelkie zawarte przez nią kontrakty, w tym podpisane z Narodowym Funduszem Zdrowia, pozostają niezagrożone – tłumaczy ekspert.

Sądy kwestionują

W ostatnim czasie sądy administracyjne wydają coraz więcej wyroków unieważniających podejmowane przez organy stanowiące jednostek samorządu terytorialnego uchwały w sprawie likwidacji SP ZOZ. Takie wyroki zapadły w sprawach szpitala z Tarnowskich Gór, placówek w Kluczborku oraz Częstochowie-Blachowni.

Wyroki w wymienionych sprawach dotyczyły przekształceń rozpoczętych jeszcze pod rządami nieobowiązującej już ustawy z 30 sierpnia 1991 r. o zakładach opieki zdrowotnej.

– Ustawa ta nie zawierała przepisów regulujących transformację SP ZOZ w spółkę kapitałową – zwraca uwagę Maciej Zabelski. – Jedyną możliwą formą przekształcenia szpitala była jego likwidacja i utworzenie w jego miejsce spółki – wskazuje.

– W konsekwencji spółka nie była następcą prawnym SP ZOZ, ale nowym niezależnym bytem prawnym – dodaje Agnieszka Gołąbek.

Uchylenie uchwały likwidującej placówkę w Tarnowskich Górach wywołało spór o to, czy działający obecnie jako spółka szpital powinien wrócić do dawnej formuły własnościowej, czy zawarte przez spółkę umowy, m.in. kontrakt z NFZ, są ważne.

Zdaniem ekspertów

Zdaniem Ministerstwa Zdrowia wyroki uchylające uchwałę Rady Powiatu w Tarnowskich Górach (sygn. IV SA/Gl 441/10 i II OSK 2306/11), tak samo jak te zapadłe w podobnych sprawach, nie mają wpływu na funkcjonowanie szpitala prowadzonego przez spółkę.

– Uznanie przez sądy uchwały rady powiatu za nieważną nie powoduje ipso iure przywrócenia nieistniejącego SP ZOZ – mówi Maciej Zabelski. – Został on skutecznie zlikwidowany, wykreślony z KRS i prowadzonego przez wojewodę rejestru ZOZ.

Dopiero ustawa o działalności leczniczej określiła procedurę przekształcenia SP ZOZ w spółkę, skutkującą sukcesją uniwersalną (patrz ramka).

masz pytanie, wyślij e-mail do autora, m.cyrankiewicz@rp.pl

Jeden akt zamiast kilku uchwał

Ustawa o działalności leczniczej upraszcza proces przekształcania samodzielnego publicznego zakładu opieki zdrowotnej w spółkę prawa handlowego. Zamiast wielu czynności (likwidacja, utworzenie spółki, utworzenie niepublicznego zakładu opieki zdrowotnej przez tę spółkę) wystarczy jedna – akt przekształcenia. Zawiera on:

- akt założycielski spółki,

- imiona i nazwiska członków organów spółki pierwszej kadencji,

- pierwszy regulamin organizacyjny.

W wypadku SP ZOZ, dla których organem założycielskim jest jednostka samorządu terytorialnego, akt ten wydaje organ wykonawczy (wójt gminy, zarząd powiatu lub województwa). Wskutek aktu przekształcenia spółka wstępuje we wszystkie prawa i obowiązki SP ZOZ (sukcesja generalna).