Kryteria przyznawania funduszy jednostkom naukowym to m.in. poziom prac, ich znaczenie dla rozwoju nauki i użyteczność uzyskanych wyników. Określono także maksymalną wysokość nagrody przyznawanej przez ministra nauki za wybitne osiągnięcia naukowe. Nie powinna przekraczać 100 tys. zł.
Taki limit budzi kontrowersje w środowisku. Za niekorzystne Polska Akademia Nauk i Konferencja Rektorów Akademickich Szkół Polskich uznaje także utrzymanie art. 6 ustawy, który przewiduje nie mniej niż 10 proc. na finansowanie działań jednostek naukowych.
– Procentowy udział środków na utrzymanie potencjału badawczego jednostek w ogólnej puli środków przeznaczonych na finansowanie nauki będzie ustalany na nieakceptowalnie niskim poziomie – uważa Michał Kleiber, prezes PAN.
O wysokości finansowania przez państwo działalności poszczególnych jednostek naukowych, o czym mowa w art. 13 ust. 1a ustawy, minister ma informować. Dotychczas przyznawanie funduszy odbywało się w formie decyzji.
–Ten zapis uniemożliwi weryfikację poprawności i ewentualne odwołanie się od informacji ministra – dodaje Michał Kleiber.
Szczegółowe dane o poziomie finansowania nauki w Polsce trafią do systemu POL-on, który dotychczas zawierał informacje m.in. o uczelniach, studentach i ich stypendiach. W systemie znajdą się teraz także informacje o projektach badawczych, publikacjach, monografiach czy patentach.
Informacje zgromadzone w systemie mają być podstawą przyznawania przez ministra nauki kategorii naukowych i określania dotacji na działalność statutową – zaznacza Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego.
Ustawa wprowadza także, na czym zależało środowisku naukowemu, definicję działalności upowszechniającej naukę. Doprecyzowanie katalogu zadań umożliwi ubieganie się o środki finansowe również uczelniom i jednostkom naukowym. Za korzystne KRASP i PAN uznaje także zapis (art. 18 ust. 4a ustawy), że środki na utrzymanie specjalnego urządzenia badawczego będą przyznawane do trzech lat, a nie na rok, jak dotychczas.
Etap legislacyjny: przed pierwszym czytaniem