Z tego artykułu dowiesz się:

  • Dlaczego „Mazurek Dąbrowskiego” jest obecnie słabiej chroniony prawnie niż inne symbole państwowe.
  • Jakie kary, z pozbawieniem wolności włącznie, mają grozić za publiczne znieważenie hymnu.
  • Które wydarzenia z udziałem polityków i celebrytów stały się bezpośrednim impulsem do zaostrzenia przepisów.
  • Na czym ma polegać nowy obowiązek właściwej utylizacji zużytych flag i godeł państwowych.

„Jak Nawrocki do Warszawy, po zamachu stanu, dla Ojczyzny ratowania, wrócił z Senegalu” – napisała w swoich mediach społecznościowych posłanka PiS Anna Krupka. Wpis nawiązywał do wydarzeń w Trybunale Konstytucyjnym: odsunięcia prezesa Bogdana Święczkowskiego i jego zastępcy Bartłomieja Sochańskiego przez sędzię Annę Korwin-Piotrowską, która poinformowała o przejęciu kierownictwa w TK. Spowodowało to nagły powrót do Polski prezydenta Karola Nawrockiego.

Reklama
Reklama

Czytaj więcej

Karol Nawrocki przerywa lot do Senegalu. „W takim momencie prezydent musi być w Polsce”

Zdaniem wielu internautów posłanka przekroczyła granicę dobrego smaku. Swój wpis usunęła, a już wkrótce za podobną przeróbkę polskiego hymnu może grozić odpowiedzialność karna. Chce tego Lewica.

W ostatnich miesiącach doszło do kilku głośnych przeróbek hymnu

Lewica złożyła w Sejmie projekt nowelizacji ustawy o godle, barwach i hymnie Rzeczypospolitej Polskiej oraz kodeksu karnego, przewidujący, że za znieważanie hymnu RP groziłaby grzywna, kara ograniczenia wolności albo nawet rok więzienia.

Obecnie kodeks karny przewiduje już taką karę dla tego, kto „publicznie znieważa, niszczy, uszkadza lub usuwa godło, sztandar, chorągiew, banderę, flagę lub inny znak państwowy”. W przepisie nie wymieniono literalnie hymnu, co powoduje, że „Mazurek Dąbrowskiego” jest chroniony tylko na podstawie kodeksu wykroczeń, przewidującego karę aresztu lub grzywny za „naruszanie przepisów o godle, barwach i hymnie Rzeczypospolitej Polskiej”.

To właśnie z przepisów kodeksu wykroczeń skazany został publicysta, aktywista lewicy i zawodnik freak fightów Jaś Kapela, który w 2015 roku opublikował film zatytułowany „Mazurek Kapeli – Polacy witają uchodźców!”. Wraz z trzema innymi osobami śpiewał na nim m.in. „nasza bieda już minęła, migrantów przyjmiemy” oraz „marsz, marsz, uchodźcy, z ziemi włoskiej do Polski, za naszym przewodem łączcie się z narodem”. Został za to ukarany grzywną. Wyrok podtrzymał sąd okręgowy, jednak po apelacji Rzecznika Praw Obywatelskich uchylił go Sąd Najwyższy, stwierdzając, że działanie Kapeli pozbawione było cech społecznej szkodliwości.

Ostateczny wyrok w jego sprawie zapadł w 2019 roku, jednak o przeróbkach hymnu głośno było zwłaszcza w ostatnich miesiącach. Pod koniec marca podczas konferencji promującej jedną z gal freak fightów raper Paweł „Popek” Mikołajuw zaśpiewał hymn z przerobionym fragmentem: „jeszcze Niemcy nie zginęły, póki my żyjemy”. O możliwym znieważeniu symboli państwowych zawiadomiła Krajowa Rada Radiofonii i Telewizji, jednak prokuratura odmówiła wszczęcia śledztwa.

Do kolejnych przeróbek doszło wskutek eskalującej sytuacji wokół Trybunału Konstytucyjnego. „Mazurek Dąbrowskiego” ze zmienionym tekstem opublikowała nie tylko Anna Krupka, ale też Marianna Schreiber, celebrytka, zawodniczka freak fightów i była żona posła Rozwoju Plus Łukasza Schreibera. „Jak Nawrocki do Warszawy po zamachu stanu, dla Ojczyzny ratowania wrócił z Senegalu” – zaśpiewała, wieszając biało-czerwoną flagę na ogrodzeniu w przeddzień Narodowego Święta Niepodległości.

Oprócz zwiększenia ochrony hymnu Lewica chce też zakazać wyrzucania symboli państwowych do śmieci 

– Inspiracją do złożenia nowelizacji była niedawna rocznica odzyskania przez Polskę niepodległości. Zainspirowały mnie jednak również realne wydarzenia z życia politycznego – mówi nam przewodnicząca klubu Lewicy Anna Maria Żukowska, która jest przedstawicielką wnioskodawców nowelizacji złożonej w Sejmie.

Który z autorów przeróbek hymnu szczególnie skłonił ją do wniesienia projektu? Na to pytanie posłanka nie odpowiada. – Nie chcę nikogo indywidualnie piętnować. Prawo ma charakter uniwersalny, a przepisy karne mają także służyć kształtowaniu pożądanych postaw społecznych – komentuje.

Czytaj więcej

Historyk: Flaga Polski mogła wyglądać inaczej

Co na to Anna Krupka? „Jako polityk konserwatywny, patriotka wspieram każdą inicjatywę, która służy ochronie polskich barw narodowych i symboli, polskiej tradycji i kultury” – napisała nam. Do swojego postu ze zmienionymi słowami hymnu już się nie odniosła.

Jednak przepisy zwiększające ochronę „Mazurka Dąbrowskiego” to niejedyna zmiana, którą proponują posłowie Lewicy. Chcą też dopisać do ustawy o godle, barwach i hymnie literalny zakaz wyrzucania symboli państwowych do śmieci. Ściślej, proponują dodać przepis przewidujący, że „organy administracji rządowej i inne organy państwowe […] zapewniają, aby przedmioty przedstawiające godło Rzeczypospolitej Polskiej, przeznaczone do jego urzędowego eksponowania, oraz flagi państwowe Rzeczypospolitej Polskiej, wycofane z użytkowania, były przechowywane i usuwane w sposób zapewniający poszanowanie”.

Z nowelizowanej ustawy ma też wynikać, że „przed przekazaniem takich przedmiotów jako odpadów” należy pozbawić je „cech umożliwiających rozpoznanie godła albo flagi państwowej Rzeczypospolitej Polskiej”, a także zabrania się umieszczania symboli państwowych „w pojemnikach przeznaczonych do zbierania odpadów bez uprzedniego wykonania wcześniej wspomnianego obowiązku”.

<blockquote class="twitter-tweet"><p lang="pl" dir="ltr">Wizerunki godła RP wyrzucone do kontenera na śmieci przed siedzibą @BiuroRPO. To nie może pozostać bez reakcji. @OrdoIuris złoży zawiadomienie o podejrzeniu publicznego znieważenia godła (art. 137 § 1 KK). Szacunek dla godła to nie tylko obowiązek ustawowy, ale sprawa wrażliwości każdego Polaka.</p>&mdash; Magdalena Majkowska (@MagdaMajkowska) <a href="https://x.com/MagdaMajkowska/status/2114263012295000246?ref_src=twsrc%5Etfw">October 25, 2026</a></blockquote> <script async src="https://platform.x.com/widgets.js" charset="utf-8"></script> To również reakcja na wydarzenia, o których było głośno w mediach społecznościowych. Pod koniec października trafiły do nich zdjęcia polskich godeł umieszczonych wśród śmieci w kontenerze przed budynkiem przy al. Solidarności w Warszawie, w którym mieści się siedziba biura Rzecznika Praw Obywatelskich.

Postępowanie w tej sprawie wszczęła policja, której biuro RPO przekazało nagrania z monitoringu. Biuro RPO poinformowało, że podchodzi do tych „doniesień poważnie”, gdyż „otaczanie symboli państwa szacunkiem jest prawem i obowiązkiem”.

Anna Maria Żukowska mówi nam, że po wejściu w życie nowych przepisów przedmioty przedstawiające godło albo flagę będą musiały być „przepuszczone przez niszczarkę albo przekazane wyspecjalizowanej firmie”. – Nie będzie można ich po prostu wyrzucić na śmietnik – wyjaśnia.