[srodtytul]Tak orzekł Trybunał Konstytucyjny 12 lipca 2010 r. (P 4/10[/srodtytul]).
[link=http://www.rp.pl/aktyprawne/akty/akt.spr?id=361482]Wyrok został opublikowany 26 lipca 2010 r. w DzU nr 135, poz. 912[/link].
Według TK art. 50 § 3 k.p. w zakresie, w jakim pomija prawo pracownika korzystającego z ochrony przewidzianej w art. 32 ust. 1 pkt 1 i ust. 8 [link=http://www.rp.pl/aktyprawne/akty/akt.spr?id=162202]ustawy z 23 maja 1991 r. o związkach zawodowych (DzU z 2001 r. nr 79, poz. 854 ze zm.[/link], dalej ustawa o zz), jest niezgodny z art. 2 i 59 ust. 1 [link=http://www.rp.pl/aktyprawne/akty/akt.spr;jsessionid=750DA9AA6A9D871BFDD2C15C51E1CFAB?n=1&id=71646&wid=192618]Konstytucji RP[/link]. Działacz związkowy może więc żądać przywrócenia do zakładu na poprzednich warunkach, jeśli straci pracę, a ma umowę na czas określony.
Orzeczenie TK było efektem pytania prawnego zadanego przez Sąd Rejonowy w Pabianicach. Sąd ten miał wątpliwość, czy przepisy zapewniają przewidzianą w konstytucji wolność zrzeszania się w związkach zawodowych i odzwierciedlają zasadę sprawiedliwości społecznej wobec osób będących pod ochroną przewidzianą w art. 32 ust. 1 i 8 ustawy o zz.
Sąd ten badał przypadek zwolnionego działacza związkowego, którego firma zatrudniała na czas określony wynoszący pięć lat. W jego zakładzie 11 września 2009 r. założono związek. Trzy dni później podjęto uchwałę o objęciu komisji zakładowej ochroną, a 15 września pracodawca wypowiedział związkowcowi angaż z zachowaniem dwutygodniowego okresu wymówienia.
Działacz wniósł pozew o uznanie go za bezskuteczne lub w razie rozpoznania sprawy po okresie wypowiedzenia o przywrócenie do pracy i zasądzenie wynagrodzenia. Tymczasem art. 50 § 3 [link=http://www.rp.pl/aktyprawne/akty/akt.spr;jsessionid=B5E347C50E4D2860978BAD3D891C7A48?n=1&id=76037&wid=337521]kodeksu pracy[/link] regulujący roszczenia przysługujące w razie niezgodnego z prawem wymówienia nie przewidział takiej opcji dla umowy terminowej.
TK podkreślił, że ochrona trwałości stosunku pracy, poprzez przywrócenie do zakładu, umożliwia prowadzenie działalności związkowej, a w konsekwencji realizację prawa do zrzeszania się w związki zawodowe.
Według TK cel ochrony przewidzianej w art. 32 ustawy o zz i efektywność jego realizacji wymagają, także w świetle regulacji międzynarodowych, zapewnienia działaczowi związkowemu możliwości ubiegania się o przywrócenie do pracy w razie wypowiedzenia (rozwiązania) umowy na czas określony z naruszeniem art. 32 ust. 1 ustawy o zz.
Sejm musi teraz uzupełnić ochronę działaczy związkowych zatrudnionych na czas określony, ale również zbadać, czy nie odnosi się ona także do innych grup zatrudnionych.