Wsparcie gminy będzie stanowić pomoc tylko wtedy, gdy pochodzi ona z zasobów państwowych. Oznacza to, że źródłem wsparcia są środki publiczne. W tym przypadku konieczne jest poznanie katalogu środków publicznych zawartego w [link=http://www.rp.pl/aktyprawne/akty/akt.spr;jsessionid=C09592AFAC6833643942689F1CE32D65?id=180304]ustawie z 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych[/link].
Zgodnie bowiem z art. 5 ust. 1 tej ustawy środkami publicznymi są: dochody publiczne, środki pochodzące z budżetu Unii Europejskiej, środki pochodzące ze źródeł zagranicznych, niepodlegające zwrotowi, przychody budżetu państwa i budżetów jednostek samorządu terytorialnego oraz innych jednostek sektora finansów publicznych, przychody jednostek sektora finansów publicznych pochodzące z prowadzonej przez nie działalności oraz pochodzące z innych źródeł. Z powyższego wynika, iż decydujące znaczenie ma źródło pomocy, a nie podmiot, który wsparcia udziela.
[ramka][b]Przykład[/b]
Podatnik zawiesił prowadzenie działalności gospodarczej. Wówczas nie oznacza to, że nie mamy do czynienia z przedsiębiorcą.
Natomiast pomoc dla podatnika, który wyrejestrował działalność gospodarczą, nie stanowi pomocy publicznej.[/ramka]
Ponadto z pomocą publiczną mamy do czynienia w sytuacji, gdy:
- przedsiębiorca uzyskuje przysporzenie na warunkach korzystniejszych od oferowanych na rynku;
- wsparcie ma charakter selektywny, co oznacza uprzywilejowanie określonego lub określonych przedsiębiorców albo produkcję określonych towarów;
- pomoc grozi zakłóceniem lub zakłóca konkurencję oraz wpływa na wymianę handlową między państwami członkowskimi UE.
[srodtytul]Systemowe różnicowanie stawek[/srodtytul]
Zgodnie z wyjaśnieniami zawartymi w stanowisku wspólnym Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów oraz Ministerstwa Finansów w sprawie stosowania przepisów o pomocy publicznej w zakresie podatków i opłat lokalnych, podatku rolnego i leśnego należy zauważyć, że [b]zarówno określenie przez radę gminy niższych stawek podatku od nieruchomości, jak również ich zróżnicowanie[/b] na podstawie art. 5 ust. 2 – 4 [link=http://www.rp.pl/aktyprawne/akty/akt.spr;jsessionid=1727538878945BB6EB355A75DE8142DD?id=182297]ustawy z 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (tekst jedn. DzU z 2006 r. nr 121, poz. 844 ze zm.)[/link] [b]nie będzie stanowić pomocy publicznej, pod warunkiem że takie rozwiązania mają charakter systemowy[/b], tj. stanowią integralny element lokalnego systemu opodatkowania, a nie jest ich celem udzielanie pomocy konkretnym przedsiębiorcom.
[wyimek]Ustalenie, czy pomoc jest dozwolona następuje na podstawie art. 87 ust. 1 traktatu o Wspólnocie Europejskiej.[/wyimek]
W szczególności nie stanowi pomocy publicznej uchwalenie przez radę gminy stawek w wysokości niższej niż obowiązujące górne ich granice. W przypadku różnicowania stawek podatkowych należy stwierdzić, że jedną z istotnych przesłanek wyłączających wystąpienie pomocy publicznej jest wyłącznie lokalny charakter działalności gospodarczej, objętej obniżoną stawką podatkową.
[b]Zastosowanie obniżonej stawki podatkowej w odniesieniu do drobnych, lokalnych przedsiębiorców co do zasady nie spowoduje zakłócenia konkurencji w wymiarze wspólnotowym bądź naruszenia wymiany handlowej pomiędzy państwami członkowskimi, a zatem nie stanowi pomocy publicznej.[/b]
W odniesieniu do różnicowania stawek w podatku od nieruchomości może się okazać, że obniżona stawka podatku ustalona dla konkretnej działalności gospodarczej przez jedną gminę może być równa stawce podstawowej (nieobniżonej) obowiązującej w gminie sąsiadującej.
[ramka][b]Dozwolone formy wsparcia[/b]
W konstrukcji podatku od nieruchomości rada gminy jest upoważniona do:
- określenia stawek podatku od nieruchomości (art. 5 ust. 1 ustawy),
- różnicowania wysokości stawek podatkowych (art. 5 ust. 2, 3 i 4 ustawy),
- wprowadzenia innych zwolnień przedmiotowych (art. 7 ust. 3 ustawy).
[b]Podatek od środków transportowych:[/b]
- określenie wysokości stawek podatkowych (art. 10 ust. 1 ustawy),
- różnicowanie wysokości stawek podatkowych (art. 10 ust. 2 ustawy),
- wprowadzenie innych zwolnień przedmiotowych w podatku (art. 12 ust. 4 ustawy).[/ramka]
Różnicując stawki podatkowe, rada gminy musi mieć na względzie art. 20b i 20c ustawy o podatkach i opłatach lokalnych – należy zbadać, czy obniżenie stawki (zwolnienie) nie będzie pomocą publiczną. W przypadku, gdy dana stawka dotyczy jednakowo wszystkich podatników, nie będzie mowy o pomocy publicznej.
W przypadku podatku rolnego rada gminy otrzymała również uprawnienia do stanowienia gminnych uchwał podatkowych, a mianowicie do:
- określenia trybu i szczegółowych warunków zwolnienia w podatku gruntów, na których zaprzestano produkcji rolnej (art. 12 ust. 9 ustawy),
- wprowadzenia innych zwolnień i ulg przedmiotowych niż określone w ustawie, z uwzględnieniem przepisów dotyczących pomocy publicznej (art. 13e ustawy).
[srodtytul]Pomoc regionalna[/srodtytul]
Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych zawiera szczególne regulacje dotyczące zwolnień w podatku od nieruchomości i podatku od środków transportowych. Zgodnie z art. 20d ustawy Rada Ministrów określi w drodze rozporządzenia warunki udzielania zwolnień stanowiących pomoc publiczną, o których mowa w art. 7 ust. 3 i art. 12 ust. 4, mając na uwadze zapewnienie zgodności udzielania pomocy z warunkami dopuszczalności tej pomocy określonymi w przepisach Unii Europejskiej.
Ponadto projekt uchwały rady gminy przewidujący udzielanie pomocy publicznej, który nie uwzględnia warunków określonych w rozporządzeniach wydanych na podstawie ust. 1, podlega notyfikacji Komisji Europejskiej, chyba że projekt ten przewiduje udzielanie pomocy w ramach wyłączeń grupowych lub udzielanie pomocy de minimis.
Wypełnieniem ustawowej delegacji jest [link=http://www.rp.pl/aktyprawne/akty/akt.spr?id=279731]rozporządzenie Rady Ministrów z 5 sierpnia 2008 r. w sprawie warunków udzielania zwolnień od podatku od nieruchomości oraz podatku od środków transportowych, stanowiących regionalną pomoc inwestycyjną (DzU nr 146, poz. 927)[/link]. Rada, podejmując odpowiednią uchwałę, powinna odsyłać w niej do warunków określonych w ww. rozporządzeniu.
Uchwała ta nie powinna jednak ich powielać. Podjęcie takiej uchwały jest możliwe bez konieczności opiniowania przez prezesa UOKiK oraz notyfikacji do Komisji Europejskiej.
[ramka][b]Ważne[/b]
Aby uzyskać pomoc inwestycyjną, przedsiębiorca podatnik przed rozpoczęciem realizacji inwestycji będzie musiał dokonać zgłoszenia gminnemu organowi podatkowemu. Zarówno tryb, jak i formę dokonania tego zgłoszenia ustali rada gminy.
Ponadto przedsiębiorca podatnik będzie musiał zobowiązać się do pokrycia co najmniej 25 proc. kosztów kwalifikujących się do objęcia pomocą ze środków własnych lub z zewnętrznych źródeł finansowania.
Konieczne też będzie spełnienie warunku w zakresie utrzymania inwestycji w danym regionie przez okres co najmniej pięciu lat, a w przypadku małych i średnich przedsiębiorców – co najmniej trzech lat od dnia zakończenia jej realizacji.
Kolejny warunek dotyczy utworzenia nowych miejsc pracy w okresie trzech lat od dnia zakończenia inwestycji i utrzymania dotychczasowego poziomu zatrudnienia oraz nowo utworzonych miejsc pracy, w związku z którymi została udzielona pomoc, przez co najmniej pięć lat.
Przedmiotowe rozporządzenie obowiązuje do końca 2013 roku.[/ramka]