Bogusław Chrabota: Kiedy prawica przestanie rosnąć?

W większości najświeższych badań na ugrupowania na prawo od centrum głosuje zazwyczaj około połowy ankietowanych, co – po wzięciu pod uwagę progu w wyborach parlamentarnych – daje im sporą przewagę nad lewicą i liberałami. Skąd ten fenomen? Rozstrzygają czynniki zewnętrzne i wewnętrzne. Właściwie całe otoczenie współczesnych teatrów politycznych powoduje przesunięcie akcentów na prawo.

Czytaj więcej

Polityka

Grzegorz Braun rośnie w siłę. Czy dwie Konfederację będą w stanie rządzić samodzielnie?

Osłabiony i podzielony PiS wzmacnia Konfederację Korony Polskiej. Grzegorz Braun wyrósł na jedneg...

Prawicy łatwiej zagospodarować negatywne emocje

Co sprzyja wzrostowi popularności prawicy? To przede wszystkim wojny i kryzysy, w tym migracyjny, które wzmacniają poczucie strachu i ksenofobii. To idąca za tym niepewność jutra i obawa przed nadchodzącym załamaniem gospodarczym i społecznym. Obawa o siebie i rodzinę, o los najbliższych, strach przed ubóstwem i zagrożeniem życia. Dodajmy do tego świeżą wciąż pamięć o pandemii i wielkiej fali migracji w Europie, z południa i – co wyjątkowo ważne dla Polaków – ze wschodu.

Foto: Paweł Krupecki

Wszystkie te czynniki generują silne emocje, z których zagospodarowaniem zdecydowanie łatwiej radzą sobie politycy prawicy. A emocje negatywne: strach, zazdrość, nienawiść są zdecydowanie silniejsze od pozytywnych.

Metaforycznie, trudno w takim politycznym klimacie nucić sobie za Monty Pythonem piosenkę „Always look at the bright side of life” („Zawsze patrz na jasną stronę życia”). No cóż, w czasach Trumpa, Putina, Le Pen czy Brauna jest to trudne.

Czytaj więcej

Społeczeństwo

Ukraińcy jak inni cudzoziemcy. Czy likwidacja przywilejów odwróci antyukraińskie nastroje w Polsce?

Rząd uchyla specustawę dla uchodźców wojennych z Ukrainy. Chce zmniejszyć wydatki, wprowadzić bar...

Swoją drogą, skoro już wspomniałem Trumpa, to warto zaznaczyć, że ruch MAGA, który żeruje na negatywnych emocjach jak żaden inny, ma w sobie też pewien potencjał mobilizacji społecznej. W przypadku europejskiej prawicy niczego takiego nie widzę. By zamknąć ten wątek stosowną klamrą, naprawdę trudno, żeby w epoce ofensywy Trumpa, Zjednoczenia Narodowego we Francji, AfD w Niemczech i przeciągającej się wojny Putina z Ukrainą w górę szły notowania partii odwołujących się do uniwersalnych praw człowieka, wolności czy integracji europejskiej.

Czy polska polityka idzie za europejskimi trendami? Niezupełnie 

Jak na tym tle wygląda Polska? Zarazem podobnie, jak i inaczej. Bowiem z jednej strony widzimy wyraźny przyrost politycznej masy na prawicy, ale z drugiej bezdyskusyjnym liderem jest główna partia koalicji rządzącej, czyli KO. Tłumaczę to nie tyle przesłaniem ideowym tej formacji, ale tzw. efektem flagi, czyli społecznego wsparcia dla tych, którzy instytucjonalnie gwarantują spokój i bezpieczeństwo.

Świetnie rozumie to lider, Donald Tusk, chowając głęboko elementy tożsamościowe formacji na rzec programowego i politycznego pragmatyzmu; tylko tak utrzyma poparcie. Zarazem po jego myśli jest coraz większe osłabienie i rozdrobnienie prawicy, a planem dezintegracja głównego przeciwnika – PiS i polityczna dekapitacja jej tradycyjnego lidera – Jarosława Kaczyńskiego, dotąd gwaranta spoistości prawicy. Stąd nowa polaryzacja na linii Tusk–Nawrocki służy liberałom.

Czytaj więcej

Polityka

Najważniejsze wydarzenia w polskiej polityce 2026 r. Co nas czeka w nowym roku?

Wydarzenia międzynarodowe będą determinować to, co wydarzy się na polskiej scenie politycznej. Be...