Przemysław Litwiniuk został odwołany z RPP w piątek, 6 listopada i tego samego dnia mianowany przez prezydenta na członka zarządu NBP. Swoją funkcję w Radzie pełnił od stycznia 2022 r. Został powołany przez Senat z rekomendacji Polskiego Stronnictwa Ludowego.
W poniedziałek, 9 listopada ruszyła procedura zgłaszania kandydatów do Rady na dwa miejsca „senackie”, bo wraz z Litwiniukiem do zarządu banku przeszedł również Ludwik Kotecki. Ten ostatni był rekomendowany do RPP przez Koalicję Obywatelską. Zgłoszenia kandydatów przyjmowane są do 25 listopada, zaś Senat musi dokonać wyboru nowych członków RPP najdalej do 6 lutego 2027 r.
Ustalenia „Rzeczpospolitej”: prof. Marcin Piątkowski kandydatem na członka RPP
Z nieoficjalnych informacji „Rzeczpospolitej” wynika, że miejsce po Litwiniuku przypadnie teraz Lewicy. – Nie dlatego, że ktoś chce coś zabrać PSL-owi, to naturalna zmiana w ramach koalicji rządzącej – mówią nasi informatorzy. Następcę Koteckiego w Radzie ma zaś ponownie wskazać Koalicja Obywatelska.
Czytaj więcej
– Gdyby rozpętała się awantura wokół NBP, spodziewałbym się negatywnej reakcji rynków – mówi Ludwik Kotecki, nowy członek zarządu banku centralnego...
W 2022 r. ówczesna większość senacka uzgodniła podział rekomendacji trzech kandydatów do RPP. KO wskazała Koteckiego, PSL – Litwiniuka, a Polska 2050 – Joannę Tyrowicz, która nadal zasiada w Radzie.
Kogo zaproponuje teraz Lewica? Z naszych nieoficjalnych informacji wynika, że wybór padł na prof. Marcina Piątkowskiego. – To bardzo kompetentny ekonomista, rozumiejący skomplikowany, dzisiejszy świat. Nie tylko w naszej skali lokalnej, ale również, co ważniejsze, w globalnej – tłumaczą nasi informatorzy. Do chwili publikacji tego tekstu nie udało nam się skontaktować z prof. Piątkowskim.
Kim jest prof. Marcin Piątkowski
Marcin Piątkowski jest doktorem habilitowanym nauk ekonomicznych, profesorem Akademii Leona Koźmińskiego w Warszawie i byłym ekonomistą Banku Światowego. Specjalizuje się w zagadnieniach wzrostu gospodarczego, konkurencyjności, innowacyjności i polityki rozwojowej.
Piątkowski jest zwolennikiem aktywnej polityki rozwojowej państwa, ale jednocześnie podkreśla znaczenie stabilności makroekonomicznej, silnych instytucji i dyscypliny finansów publicznych. W opublikowanym w 2021 r. na łamach „Rzeczpospolitej” artykule „Nowy polski model kapitalizmu” przekonywał, że przyszły rozwój Polski powinien opierać się na czterech równowagach: ekonomicznej, społecznej, środowiskowej i moralnej. Za fundament równowagi ekonomicznej uznawał niską inflację, mocne finanse publiczne, wysokie inwestycje i stabilny sektor bankowy. Jednocześnie podkreślał znaczenie ograniczania nierówności społecznych i wyrównywania szans. – Nie ma prawdziwej wolności bez społecznej solidarności – pisał wówczas.
Czytaj więcej
Nie satysfakcjonuje mnie to, że rzutem na taśmę do Grupy Renu został zaproszony jeden Polak. Od początku powinna być tam mocna reprezentacja Polski...
W swoich późniejszych wypowiedziach coraz mocniej akcentował potrzebę dyscypliny finansów publicznych. We wrześniowym wywiadzie dla „Rzeczpospolitej” krytykował utrzymywanie wysokiego deficytu w warunkach szybko rosnącej gospodarki. – Nie ma co być dumnym z fiskalnego himalaizmu – mówił, odnosząc się do deficytu sięgającego około 7 proc. PKB. Jego zdaniem po wyborach parlamentarnych w 2027 r. konieczne będą reformy stabilizujące finanse publiczne. Ostrzegał również przed perspektywą wzrostu długu publicznego do 75–80 proc. PKB pod koniec dekady.
Piątkowski jest też autorem książki „Złoty wiek. Jak Polska została europejskim liderem wzrostu i jaka czeka ją przyszłość”, w której przekonuje, że po 1989 r. Polska odnotowała jeden z największych sukcesów gospodarczych na świecie. Jednocześnie uważa, że dotychczasowy model rozwoju stopniowo się wyczerpuje.
Czytaj więcej
„Doszliśmy do końca początku” – mówi prof. Marcin Piątkowski w rozmowie z „Rzeczpospolitą” podczas Światowego Forum Ekonomicznego w Davos. Autor ks...
– Tak naprawdę doszliśmy dopiero do końca początku – mówił w styczniu tego roku w rozmowie z „Rzeczpospolitą” podczas Światowego Forum Ekonomicznego w Davos. Przekonywał, że Polska udowodniła już, iż potrafi skutecznie doganiać najbardziej rozwinięte gospodarki. I wskazywał pięć głównych kierunków polityki gospodarczej: instytucje, inwestycje, innowacje, mądrą imigrację i inkluzywność, czyli włączanie możliwie szerokich grup społecznych w rozwój gospodarczy.
Jastrzębie i gołębie w RPP. Jak może zmienić się układ sił w Radzie
Powołanie nowych członków Rady Polityki Pieniężnej może wpłynąć na układ sił w gremium decydującym o wysokości stóp procentowych. Tym bardziej że dwaj spośród trzech członków przechodzących do zarządu NBP – Ludwik Kotecki i Marcin Zarzecki – byli w ostatnim czasie postrzegani jako jedni z bardziej jastrzębich przedstawicieli Rady.
Z przeprowadzonej pod koniec października ankiety PAP Biznes wśród ekonomistów wynikało, że zdecydowanie najbardziej jastrzębie nastawienie w RPP prezentowała Joanna Tyrowicz. Do grupy członków bardziej skłonnych do zaostrzania polityki pieniężnej zaliczano również Koteckiego i Zarzeckiego.
Kotecki dopuszczał złożenie wniosku o podwyżkę stóp o 25 punktów bazowych, gdyby listopadowa projekcja inflacji nie wskazywała na jej powrót w pobliże celu NBP. Zarzecki z kolei oceniał, że w perspektywie początku 2027 r. prawdopodobieństwo podwyżki stóp jest większe niż ich obniżki. Litwiniuk zajmował pozycję bardziej umiarkowaną, zbliżoną do środka skali między jastrzębiami a gołębiami. W październiku oceniał, że stopy najprawdopodobniej pozostaną bez zmian do końca roku.
Czytaj więcej
Listopadowa projekcja NBP przynosi wyraźną górną rewizję prognoz inflacji: w 2027 r. ma ona sięgnąć średnio 4,2 proc., napędzana drożejącą energią...
Na listopadowym posiedzeniu Rada pozostawiła stopę referencyjną na poziomie 3,75 proc. Według listopadowej projekcji NBP inflacja w 2027 r. znajdzie się z 50-procentowym prawdopodobieństwem w przedziale 3,1–5,3 proc., podczas gdy w lipcu prognozowano przedział 1,5–4 proc. Oznacza to, że nowi członkowie Rady mogą już w przyszłym roku stanąć przed decyzją, czy utrzymywać dotychczasowy poziom stóp, czy ponownie zaostrzać politykę pieniężną.
Trzecią osobę do RPP wskaże prezydent
Zmiany w RPP nie ograniczą się do dwóch osób, które wybierze Senat. Trzecim członkiem Rady przechodzącym do zarządu NBP jest Marcin Zarzecki. Nową funkcję obejmie 2 stycznia 2027 r. Zarzecki został powołany do RPP 22 grudnia 2025 r. przez prezydenta Karola Nawrockiego. Jego pobyt w Radzie okaże się więc wyjątkowo krótki, potrwa niewiele ponad rok, mimo że ustawowa kadencja członka RPP wynosi sześć lat. Następcę Zarzeckiego powoła również prezydent Karol Nawrocki.
Tym samym w ciągu kilku najbliższych miesięcy zmienić się może niemal jedna trzecia składu Rady Polityki Pieniężnej. Dwie osoby wybierze Senat, w którym większość ma koalicja rządząca, a jedną prezydent. Każdy z nowych członków rozpocznie własną, sześcioletnią kadencję. Oznacza to, że decyzje personalne podjęte na przełomie 2026 i 2027 r. będą miały znaczenie dla polityki pieniężnej jeszcze długo po zakończeniu obecnej kadencji parlamentu.
