fbTrack
REKLAMA
REKLAMA

Historia

Senator Kisiel błyszczy

Wikimedia Commons
Polscy konserwatorzy odnowili epitafium poświęcone prawosławnemu senatorowi Rzeczypospolitej Adamowi Kisielowi, które znajduje się na przedmieściach Nowowołyńska na Wołyniu.

Cerkiew pw. Zaśnięcia Matki Bożej znajduje się na wzgórzu w starej wsi Niskienicze, która teraz wchodzi w skład powstałego w 1950 roku miasta Nowowołyńsk. Dr Michał Laszczkowski, prezes Fundacji Dziedzictwa Kulturowego, przypomina, że została ona ufundowana około 1643 roku przez senatora Adama Kisiela. W jej podziemiach polityk ten został pochowany.

Postać fundatora ustawiona jest we wnęce arkady otoczonej marmurowym obramieniem. U dołu umieszczono tablice inskrypcyjne, całość wieńczy zaś herb rodu Światołdycz-Kisiel. Zmarły senator został przedstawiony w zbroi, dzierży w lewej dłoni buzdygan.

Alabastrowa tablica przedstawiająca jego postać została oczyszczona, a ubytki uzupełnione. Prace konserwatorskie wykonali polscy specjaliści, którzy prowadzą prace w Żółkwi koło Lwowa. Trwały one dwa lata. Renowacja została przeprowadzona przez Fundację Dziedzictwa Kulturowego, a sfinansowało ją Ministerstwo Kultury.

Adam z Brusiłowa Światołdycz-Światołd Kisiel żył w latach 1600–1653, był wychowankiem Akademii Zamojskiej i uczestnikiem bitew pod Cecorą i pod Chocimiem. Był też elektorem króla Władysława IV z województwa wołyńskiego. W 1632 roku został sekretarzem królewskim.

Obok kasztelana kamienieckiego Kazimierza Piaseczyńskiego oraz księcia Jeremiego Wiśniowieckiego dowodził oddziałem jazdy i Kozaków zaporoskich w walce z Moskwą. Ich zagon operował w okolicach Putywla. Następnie polscy dowódcy ruszyli w głąb terytorium przeciwnika, m.in. w okolice Kurska i Briańska.

Od 1639 roku Kisiel pełnił funkcję kasztelana czernichowskiego, od 1642 roku kasztelana kijowskiego, od 1648 roku wojewody bracławskego, a rok później, w 1649, został mianowany wojewodą kijowskim.

W czasie walk z Bogdanem Chmielnickim był zwolennikiem porozumienia z Kozakami, następnie uczestniczył w negocjacjach ugody zborowskiej (1649), po której objął zamek w Kijowie.

Był ostatnim wojewodą Rzeczypospolitej rezydującym w tym mieście. W 1651 r. uczestniczył w rozmowach zakończonych ugodą w Białej Cerkwi. Kisiel był oskarżany przez Jeremiego Wiśniowieckiego o układanie się z Kozakami i Tatrami w celu zdobycia tronu polskiego.

Postać senatora zagrał w filmie „Ogniem i mieczem" w reżyserii Jerzego Hoffmana wybitny aktor Gustaw Holoubek.

Renowacja epitafium senatora Kisiela była dotychczas pierwszą i jedyną dotyczącą miejsc związanych z historią prawosławnych przedstawicieli Rzeczypospolitej prowadzoną przez Fundację.

– W tym roku planujemy rozpoczęcie prac na cmentarzu prawosławnym na warszawskiej Woli – dodaje dr Laszczkowski. Odnowione zostaną nagrobki żołnierzy Ukraińskiej Republiki Ludowej Symona Petruly.

Fundacja Dziedzictwa Kulturowego w poprzednich latach poddała konserwacji około stu nagrobków na Cmentarzu Łyczakowskim we Lwowie, m.in. pomnik Ordona, prowadzi też prace w lwowskich kościołach, a także na cmentarzu żydowskim przy ul. Okopowej w Warszawie.

Najciekawszym jej projektem jest odbudowa barokowej kolegiaty w Ołyce na Wołyniu, która została zbudowana przez Radziwiłłów. Ma tam powstać pierwsze na Wołyniu sanktuarium maryjne.

Źródło: Rzeczpospolita
REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA
NAJNOWSZE Z RP.PL
REKLAMA
REKLAMA