Do prezesa sądu rejonowego wpłynęła prośba o udzielenie w trybie ustawy z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej informacji, czy którykolwiek z sędziów sądu rejonowego jest uzależniony od alkoholu.
Prezes odmówił udzielenia takiej informacji, uznając, że nie chodzi tutaj o informację publiczną w rozumieniu ustawy. Ponadto wyjaśnił, że nie posiada takich danych, gdyż nie były one gromadzone jako niezwiązane z funkcjonowaniem instytucji.
Także do sądu rejonowego wpłynęła prośba o podanie, jakie kroki prawne podjął sąd w związku ze stanowiskiem zarządu SSP Iustitia. Z wniosku nie wynikało, o jakie konkretnie stanowisko chodzi. I w tym wypadku prezes sądu odmówił odpowiedzi, wyjaśniając, że żądana informacja nie jest informacją publiczną podlegającą udostępnieniu w rozumieniu ustawy.
Autorzy obu pytań złożyli odwołania, zarzucając sądom naruszenie art. 16 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej dlatego, że ich prezesi wydali decyzje administracyjne w sytuacji, gdy przepis prawa nie przewiduje takiej formy załatwienia sprawy, jeśli żądana informacja nie jest informacją publiczną.
Organ odwoławczy, czyli prezes sądu okręgowego, w pełni poparł stanowisko sądów rejonowych.
Obie sprawy trafiły do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku.
Sąd ten uznał argumentację obywateli, chociaż podkreślił, że ustawa o dostępie do informacji publicznej nie powinna być stosowna jako środek do występowania z wnioskiem o udzielenie każdej informacji.
Sąd potwierdził, że informacja, czy którykolwiek z sędziów sądu rejonowego jest uzależniony od alkoholu, nie stanowi informacji publicznej w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej.
W pytaniu o stanowisko Iustitii nie wiadomo, jakich konkretnie informacji żądał obywatel – ocenił WSA. Dlatego pytany sąd powinien przede wszystkim przeprowadzić postępowanie wyjaśniające, co było w tej sprawie konieczne. Zgodnie z ustawą nie chodzi o udzielenie jakiejkolwiek informacji, ale o przedstawienie jej w takim zakresie i w taki sposób, jaki odpowiada treści żądania – zauważył WSA.
Najważniejsze jest jednak to – orzekł WSA – że forma decyzji administracyjnej jest zastrzeżona wyłącznie dla informacji publicznej (art. 16 ust. 1 ustawy). Jeżeli zatem żądanie nie dotyczy informacji publicznej, organ odmawia jej udostępnienia w zwykłym piśmie, sporządzonym z zachowaniem przewidzianych terminów.