Za przyjęciem ustawy głosowało 63 senatorów, 32 było przeciw, nikt nie wstrzymał się od głosu.
Trzeba czekać na podpis prezydenta
Pełny tytuł przyjętego aktu brzmi: ustawa z 22 października 2026 r. o przywróceniu prawa do niezależnego i bezstronnego sądu ustanowionego na podstawie prawa przez uregulowanie skutków uchwał Krajowej Rady Sądownictwa podjętych w latach 2018-2025. W ocenie resortu sprawiedliwości uporządkowanie statusu sędziów wyeliminowałoby masowe wnioski o ich wyłączenie, przyspieszając rozpoznawanie spraw.
Czytaj więcej
Wypowiedzi polityczne na temat wyroku TSUE z 24 marca przybierają postać prawniczych, a wiele z prawniczych ma wydźwięk polityczny. Co zatem wynika...
Generalnie chodzi o pozbawienie mocy prawnej uchwał KRS z lat 2018-2026 oraz ponowne przeprowadzenie postępowań na stanowiska sędziowskie objęte na podstawie tych uchwał.
Co z wydanymi przez neosędziów wyrokami? Mają pozostać w mocy z wyjątkiem spraw, w których ich legalność była konsekwentnie kwestionowana w toku postępowania.
Nowo przyjęte przepisy przewidują również zniesienie Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych SN. Zlikwidowana miałaby też zostać instytucja skargi nadzwyczajnej. W zamian jednak ustawa wzmacnia skargę kasacyjną.
Ustawa wejdzie w życie, jeśli podpisze ją prezydent Karol Nawrocki. Opozycja liczy, że to się nie stanie.
Czytaj więcej
Podczas piątkowego posiedzenia plenarnego Komisja Wenecka zatwierdziła opinię w sprawie projektu ustawy nazywanej w skrócie ustawą praworządnościow...
Neosędziowie mieliby wrócić do wcześniejszych zajęć i na poprzenio zajmowane stanowiska
Ustawa przewiduje pozbawienie mocy prawnej uchwał Krajowej Rady Sądownictwa dwóch poprzednich kadencji – podjętych po 2018 r. do maja 2026 r. – i zawierających wnioski o powołanie do pełnienia urzędu na stanowisku sędziego.
Sędziowie, których dotyczy ustawa, mają powracać na stanowiska zajmowane przed powołaniem lub do poprzednio wykonywanego zawodu. Stanowisko sędziowskie objęte na podstawie uchwały KRS od marca 2018 do maja 2026 r., z dniem wejścia w życie ustawy stałyby się wolnym stanowiskiem i postępowanie w sprawie powołania do pełnienia urzędu sędziego na tym stanowisku będzie przeprowadzane ponownie. Wyjątkiem mają być uchwały poprzednich KRS dotyczące tzw. młodych (początkujących) sędziów. W ich przypadku z dniem wejścia w życie ustawy nastąpiłoby z mocy prawa potwierdzenie skuteczności ich powołania na stanowisko sędziowskie, bez możliwości kwestionowania ich statusu w przyszłości.
Osoby, które bezpośrednio przed powołaniem na stanowisko sędziego na podstawie uchwały nieprawidłowo ukształtowanej KRS zajmowały inne stanowisko sędziowskie, musiałyby na nie powrócić, ale do czasu przeprowadzenia nowych konkursów mogłyby być delegowane do dalszej pracy w dotychczasowym sądzie.
Inne osoby – niebędące przed powołaniem w latach 2018-2026 sędziami – będą mogłyby powrócić do poprzednio wykonywanego zawodu (np. prokuratora, ubiegać się o wpis na listę adwokatów) albo objąć stanowisko referendarza sądowego. Zajmowane przez te osoby stanowiska sędziowskie stałyby się – z dniem wejścia w życie ustawy – stanowiskami wolnymi, na które zostaną przeprowadzone ponowne konkursy.
