Gdy doszło do zbrodni, zarówno 18-letnia wówczas Christa Pike, jak i 19-letnia Colleen Slemmer, uczyły się w ośrodku Job Corps w Knoxville, przygotowującym młodych ludzi do podjęcia pracy. Pike stała się później jedną z najmłodszych kobiet skazanych na karę śmierci.

Dziś Pike ma 50 lat. Jej egzekucję zaplanowano na środę, a wyrok ma zostać wykonany poprzez podanie śmiertelnego zastrzyku. Jeśli do niej dojdzie, będzie to pierwsze wykonanie kary śmierci na kobiecie w Tennessee od 1820 r. 

Czytaj więcej

Trzy egzekucje jednego dnia. Pierwszy taki przypadek w USA od 16 lat

Wycięty na ciele ofiary pentagram. Zbrodnia, która wstrząsnęła USA

Pike i jej ówczesny chłopak Tadaryl Shipp zostali skazani za zabójstwo Slemmer w 1995 r.

Według prokuratury Pike uważała dziewczynę za rywalkę i zwabiła ją w odosobnione miejsce, by dokonać zbrodni. Slemmer najpierw była torturowana, a później została zabita. Sprawa odbiła się szerokim echem ze względu na brutalność czynu i młody wiek osób zaangażowanych, a także wycięty na ciele ofiary symbol kojarzony z satanizmem.

Pike nie zaprzecza swojej winie. Jej prawnicy i osoby zabiegające o złagodzenie kary argumentują jednak, że kara śmierci nie jest odpowiednia w przypadku przestępstwa popełnionego przez 18-letnią osobę z nieleczonymi zaburzeniami psychicznymi, która doświadczyła przemocy seksualnej i zaniedbania.

Innego zdania jest matka zamordowanej. May Martinez chce, aby wyrok został wykonany, podkreślając, że czekała na to od dziesięcioleci.

Gubernator Tennessee Bill Lee poinformował w poniedziałek, że nie skorzysta z prawa łaski. Prawnicy Pike zwrócili się natomiast do Sądu Najwyższego o wstrzymanie egzekucji.

Czytaj więcej

Rekordowe tempo wykonywania kary śmierci na Florydzie. Dwie egzekucje jednego dnia

„Byłam chorym psychicznie dzieciakiem”. Koszmarne dzieciństwo skazanej

We wniosku o ułaskawienie szczegółowo opisano dzieciństwo Pike. Jej prawnicy twierdzą m.in., że dorastała w wyjątkowo złych warunkach i regularnie doświadczała przemocy.

Stephen Ferrell, zastępca obrońcy, zaznaczył, że Pike była wykorzystywana seksualnie już jako małe dziecko, a w wieku 11 i 17 lat została zgwałcona. Według niego prawnicy reprezentujący ją na etapie procesu, podczas którego decydowano o wymiarze kary, nie przedstawili ławie przysięgłych kluczowych informacji dotyczących jej przeszłości ani nie argumentowali, że należy uwzględnić jej młody wiek.

U Pike zdiagnozowano później chorobę afektywną dwubiegunową oraz zespół stresu pourazowego. W rozmowie z policją kobieta twierdziła, że początkowo chciała jedynie pobić się ze Slemmer, jednak sytuacja wymknęła się spod kontroli i zakończyła się zabójstwem. Jej prawnicy wskazali we wniosku o ułaskawienie, że na zachowanie Pike miały wpływ nieleczone zaburzenia psychiczne oraz traumatyczne doświadczenia z dzieciństwa, przez które – jak argumentują – nie potrafiła w porę nad sobą zapanować.

– Byłam chorym psychicznie 18-letnim dzieciakiem. Minęło wiele lat, zanim w ogóle zrozumiałam wagę tego, co zrobiłam. Jeszcze więcej czasu zajęło mi zaakceptowanie, jak wiele osób skrzywdziłam. Odebrałam życie czyjemuś dziecku, siostrze, przyjaciółce. Dziś przeraża mnie myśl, że byłam zdolna popełnić taką zbrodnię – powiedziała Pike w oświadczeniu dołączonym do wniosku o ułaskawienie.

Czytaj więcej

Powrót plutonów egzekucyjnych. Administracja Trumpa drastycznie zaostrza karę śmierci

Obrońcy wskazują na rozwój mózgu. Czy dziś zapadłby inny wyrok?

Cytowany przez agencję Associated Press Stephen Ferrell zwraca również uwagę, że współczesna wiedza na temat rozwoju mózgu osób w wieku nastoletnim jest znacznie większa niż w czasie procesu Pike. Jego zdaniem wymierzona jej kara śmierci to przypadek odstający od innych podobnych spraw.

Chłopak skazanej – Tadaryl Shipp – miał w chwili zabójstwa 17 lat. Ze względu na swój wiek został skazany na dożywocie z możliwością ubiegania się o zwolnienie warunkowe. W ubiegłym roku odmówiono mu go. Trzecia nastoletnia osoba, która także miała związek ze sprawą, przyznała się do pomocy skazanym i otrzymała karę w zawieszeniu.

Ferrell zwrócił również uwagę, że w Tennessee innym osobom skazanym na śmierć za przestępstwa popełnione w wieku 18 lat nierzadko łagodzono wyroki.

Według Death Penalty Information Center – amerykańskiej organizacji zajmującej się gromadzeniem, analizowaniem i publikowaniem informacji dotyczących kary śmierci w USA – w Stanach Zjednoczonych stracono dotąd 275 osób skazanych na karę śmierci za przestępstwa popełnione w wieku 18, 19 lub 20 lat. Obecnie wyroki śmierci wobec tak młodych osób zapadają jednak coraz rzadziej. 

– Gdyby Christa Pike była sądzona dzisiaj, nie sądzę, aby ława przysięgłych, która wiedziałaby o udokumentowanej przemocy seksualnej i zaniedbaniu, jakich doświadczyła w dzieciństwie, skazała ją na śmierć – powiedziała Robin M. Maher, dyrektorka Death Penalty Information Center.

Czytaj więcej

USA: Po prawie 20 latach przerwy rząd federalny wykona kary śmierci

„Nie ma dnia, żebym o niej nie myślała”. Ból matki po utracie córki

May Martinez, matka zamordowanej Colleen Slemmer, zwraca uwagę na wiek swojej córki. W rozmowie z agencją AP podkreśliła, że 19-latka również była bardzo młoda i nigdy nie dostała szansy, aby dorosnąć. – Za każdym razem, gdy o tym myślę, wyobrażam sobie Colleen, która czuła ten ból i próbowała wstać i uciec – powiedziała.

Jak wspominała, jej córka była wolontariuszką, uwielbiała jazdę na wrotkach i chciała związać swoją przyszłość zawodową z komputerami. – Była spokojna. Od początku była komputerowym maniakiem. Ona i mój mąż bez przerwy składali i rozkładali komputery – opowiadała Martinez. – Ufała wszystkim i to ją zgubiło - dodała. 

W noc zabójstwa Slemmer zadzwoniła do matki z Job Corps. Połączenie było jednak przerywane ze względu na słaby zasięg. Gdy Martinez oddzwoniła, jej córka zdążyła już wyjść. – Nie ma dnia ani minuty, żebym nie myślała o Colleen. Najgorsze są święta. W zeszłym tygodniu były urodziny Colleen. Miałaby 51 lat – podkreśliła matka zamordowanej.

Zbrodnia wstrząsnęła Knoxville. Według prokuratorów Pike raniła Slemmer nożem, a następnie biła ją dużym kawałkiem asfaltu.

Sprawa wzbudziła dodatkowe emocje ze względu na pojawiający się w niej wątek satanizmu. W latach 80. i 90. XX wieku w Stanach Zjednoczonych panował silny społeczny lęk przed działalnością grup satanistycznych, określany jako „satanic panic”. Do takich skojarzeń w przypadku zabójstwa Slemmer przyczynił się m.in. pentagram wycięty na ciele ofiary. Tadaryl Shipp przyznał, że to on wykonał ten symbol.

Czytaj więcej

"Rok nieudanych egzekucji" - USA publikuje raport o karze śmierci za 2022 r.

Egzekucje kobiet w Stanach Zjednoczonych to rzadkość

Jeśli egzekucja Christy Pike odbędzie się zgodnie z planem, będzie pierwszą egzekucją kobiety w Tennessee od 1820 r. – wskazała Robin M. Maher.

Egzekucje kobiet są rzadkie również w całych Stanach Zjednoczonych. Według Death Penalty Information Center od 1976 r. wykonano karę śmierci na 18 kobietach, co stanowi około 1 proc. wszystkich egzekucji przeprowadzonych w tym okresie.

W 2023 r. w Missouri stracono Amber McLaughlin, transpłciową kobietę skazaną za zabójstwo z 2003 r. Był to pierwszy przypadek wykonania w Stanach Zjednoczonych kary śmierci na transpłciowej kobiecie.

W 2021 r. wykonano zaś wyrok śmierci na Lisie Montgomery. Była to pierwsza od niemal siedmiu dekad egzekucja kobiety przeprowadzona przez rząd federalny USA. W 2015 r. egzekucję kobiety przeprowadzono natomiast w stanie Georgia.