Ministerstwo Sprawiedliwości w środowym komunikacie podało, że przyjęty we wtorek projekt ustawy o instrumentach wspieranego podejmowania decyzji zakłada m.in. odejście od instytucji ubezwłasnowolnienia i zastąpienie jej nowym systemem wsparcia dla osób pełnoletnich, które potrzebują pomocy w podejmowaniu decyzji. Reforma przewiduje indywidualnie dopasowane formy wsparcia, które mają chronić prawa tych osób oraz umożliwiać im możliwie samodzielne działanie.
Rząd szykuje ważne zmiany w prawie. Odejście od instytucji ubezwłasnowolnienia
Ministerstwo podkreśliło w środowym komunikacie, że głównym celem proponowanych przez nie regulacji jest „pełna ochrona praw wszystkich obywateli oraz umożliwienie im skutecznego zabezpieczenia się przed skutkami ewentualnej niepełnosprawności umysłowej”.
„Choć postęp medycyny oraz lepsze warunki życia stale wydłużają średnią długość życia, rośnie jednocześnie liczba osób zmagających się z chorobami takimi jak m.in. demencja starcza czy choroba Alzheimera” – zauważył resort. Dodał, że schorzenia te „w konsekwencji ograniczają samodzielność pacjentów i utrudniają im świadome podejmowanie kluczowych decyzji życiowych”.
MS podkreśliło, że zgodnie z założeniami projektu w miejsce instytucji ubezwłasnowolnienia wprowadzone zostałyby cztery nowe instrumenty: asystent prawny, kurator wspierający, kurator reprezentujący oraz pełnomocnik rejestrowany.
Czytaj więcej
Prezydent Karol Nawrocki poinformował we wtorek o podpisaniu pięciu ustaw oraz zawetowaniu jednej. Nowe przepisy przewidują m.in. wprowadzenie obow...
Asystent, kurator i pełnomocnik. Jakie będą ich zadania?
Asystent prawny miałby wedle projektu działać na podstawie umowy zawartej z osobą potrzebującą wsparcia. Jego zadaniem byłaby pomoc w zrozumieniu i realizacji czynności prawnych – bez podejmowania decyzji za osobę.
Kurator wspierający, czy też kurator reprezentujący, byliby ustanawiani przez sąd. Celem kuratora wspierającego byłoby udzielenie osobie potrzebującej pomocy podobnej do asystenta prawnego.
Natomiast kurator reprezentujący byłby uprawniony do działania w imieniu osoby wspieranej w zakresie określonym przez sąd, gdy nie jest ona w stanie samodzielnie podejmować decyzji. Zakres udzielanego przez niego wsparcia będzie - zgodnie z projektem - każdorazowo określany przez sąd i będzie mógł obejmować pojedynczą sprawę lub szerszy zakres spraw osobistych i majątkowych.
Kuratorzy ci byliby ustanawiani przez sąd na czas określony - co do zasady maksymalnie na 5 lat. W wyjątkowych jednak sytuacjach, gdy – jak wskazano – „stan osoby wspieranej nie rokuje poprawy”, okres ten będzie mógł zostać wydłużony do 10 lat. Po upływie tego czasu konieczna będzie ponowna ocena sytuacji i wydanie nowego rozstrzygnięcia przez sąd.
Ostatni, pełnomocnik rejestrowany, ma być wcześniej wskazywany u notariusza. Będzie mógł działać w imieniu drugiej osoby, w przypadku pogorszenia jej stanu zdrowia. Pełnomocnictwo obejmować będzie sprawy osobiste, majątkowe, zdrowotne i urzędowe, jednak nie będzie uprawniało do udziału w głosowaniu w wyborach.
Czytaj więcej
Wiele osób wykonujących przelewy nie jest świadomych tego, że nietypowy, żartobliwy albo dwuznaczny tytuł przelewu może zwrócić uwagę banku. W skra...
Zmiany mają zapewnić „większe bezpieczeństwo prawne”
„Rozwiązania te zapewnią elastyczne dostosowanie pomocy do sytuacji osoby wymagającej wsparcia” – ocenił resort.
Zdaniem MS proponowane przepisy to przede wszystkim „większe bezpieczeństwo prawne”. „Zakres wsparcia oraz czas jego trwania będą precyzyjnie dostosowywane do sytuacji konkretnej osoby. Jednocześnie, tam gdzie jest to konieczne zostanie zapewniona właściwa kontrola sądowa nad sposobem udzielania wsparcia” – podano w komunikacie.
Dzięki projektowanej regulacji – oceniło MS – obywatele wymagający pomocy otrzymają „niezbędną ochronę swoich praw i interesów, zachowując przy tym możliwie największą samodzielność”.
Co istotne, projekt przewiduje możliwość zaskarżenia każdego rozstrzygnięcia sądu. Rozwiązanie – podkreśliło MS – ma zapewnić skuteczną ochronę praw osób korzystających ze wsparcia oraz odpowiednią kontrolę nad stosowaniem nowych instrumentów.
„Wprowadzenie nowych przepisów to krok w kierunku nowoczesnego systemu prawnego, który zamiast wykluczać, wspiera obywateli i gwarantuje im prawo do godnego traktowania na każdym etapie życia” – wskazało ministerstwo.
Czytaj więcej
Urzędnicy podszywają się pod klientów i sprawdzają, czy sprzedawca wypełnia podatkowe obowiązki. Za błędy są mandaty. Mamy prawo do prowokacji, mus...
