Od początku 2011 roku obowiązują nowe zasady działania w ramach procesu nadzoru nad wykonywaniem wyroków ETPCz. Zgodnie z nimi krajowe organy ochrony praw człowieka, organizacje pozarządowe i wnioskodawcy mają możliwość przesyłania Komitetowi Ministrów Rady Europy, czyli organowi który sprawuje nadzór nad implementacją orzeczeń ETPCz, informacji i dokumentów dotyczących egzekucji wyroków.
Na mocy nowych regulacji RPO ma możliwość kształtowania procesu egzekucji i podejmowanych w jego ramach środków wykonawczych. W odpowiedzi na rządowe plany działania w sprawie implementacji orzeczeń ETPCz, krajowe instytucje stojące na straży praw człowieka mogą tworzyć alternatywne lub pogłębione plany działania dotyczące statusu implementacji, które są następnie włączane do postępowania. Organy te mogą także przedstawiać Departamentowi Wykonywania Wyroków opinie w sprawie środków wymaganych w ramach implementacji wyroków oraz raporty z postępów egzekucji.
W związku z powyższym Helsińska Fundacja Praw Człowieka skierowała pismo do Rzecznika Praw Obywatelskich z apelem o podjęcie działań na rzecz usprawnienia egzekucji wyroków Europejskiego Trybunału Praw Człowieka w Polsce.
- Zaangażowanie RPO jest tym bardziej niezbędne, że Polska, obok Włoch, Turcji i Rosji, jest jednym z krajów posiadających największe zaległości w wykonywaniu wyroków ETPCz - czytamy w wystąpieniu.
Na szczególne uznanie - zdaniem Helsińskiej Fundacji - zasługuje aktywność RPO w sprawie wykonania wyroku Grzelak przeciwko Polsce
