9 listopada republikański kongresmen Thomas Massie złożył osiem artykułów impeachmentu wobec szefa Pentagonu Pete’a Hegsetha. Zarzuca mu m.in. nadużycie uprawnień i wydawanie bezprawnych rozkazów związanych z wojną z Iranem. Aby doprowadzić do jego odwołania, konieczne byłoby jednak nie tylko poparcie większości Izby Reprezentantów, ale również uzyskanie dwóch trzecich głosów w Senacie. Jak przebiega procedura impeachmentu w Stanach Zjednoczonych i jakie są szanse na usunięcie Hegsetha ze stanowiska?
Impeachment Pete'a Hegsetha. Thomas Massie złożył osiem artykułów oskarżenia
Rozpoczęcie procedury, która może doprowadzić do usunięcia szefa Pentagonu ze stanowiska, wymaga spełnienia określonych warunków przewidzianych w amerykańskim prawie.
Zgodnie z konstytucją Stanów Zjednoczonych podstawą impeachmentu mogą być zdrada, łapownictwo oraz inne poważne przestępstwa i wykroczenia określane jako „high Crimes and Misdemeanors”. Ostatnie z tych pojęć nie zostało szczegółowo zdefiniowane w konstytucji, jednak w przeszłości obejmowało między innymi nadużywanie władzy oraz naruszanie zaufania publicznego.
Pierwszym etapem procedury jest głosowanie w Izbie Reprezentantów, liczącej 435 miejsc. Do przyjęcia artykułów impeachmentu wystarczy zwykła większość głosów.
Czytaj więcej
Szef Pentagonu Pete Hegseth stanowczo skrytykował działania zmierzające do postawienia go w stan oskarżenia w ramach procedury impeachmentu. Nazwał...
Czy Republikanie mogą zablokować impeachment Hegsetha?
Republikanie, którzy obecnie dysponują w Izbie Reprezentantów 218 mandatami wobec 214 należących do Demokratów, mogą próbować uniemożliwić przeprowadzenie głosowania nad impeachmentem.
Oczekuje się, że republikańskie kierownictwo Izby w pierwszej kolejności podejmie działania proceduralne zmierzające do zablokowania inicjatywy Massiego. Jednym z możliwych rozwiązań jest zakończenie procedowania wniosku bez przeprowadzania debaty, a drugim skierowanie go do komisji w celu dalszego zbadania sprawy.
Oba rozwiązania wymagają poparcia zwykłej większości. Jeżeli próby zablokowania inicjatywy zakończą się niepowodzeniem, Izba Reprezentantów będzie mogła przystąpić do głosowania nad impeachmentem szefa Pentagonu.
Czytaj więcej
Jeszcze przed wyborami połówkowymi słychać było głosy przeciwko sekretarzowi obrony USA Pete’owi Hegsethowi, teraz się one nasilają. – Nadużył swoj...
Co się stanie, jeśli Izba Reprezentantów poprze impeachment? Decyzja należy do Senatu
Przyjęcie artykułów impeachmentu przez Izbę Reprezentantów nie oznacza automatycznego odwołania Pete'a Hegsetha. Jest to formalne postawienie zarzutów, które można porównać do wniesienia aktu oskarżenia w postępowaniu karnym.
Sprawa trafia następnie do Senatu, który może zdecydować o odrzuceniu zarzutów albo przeprowadzeniu procesu mającego ustalić, czy oskarżony urzędnik powinien zostać usunięty ze stanowiska.
Podczas takiego postępowania członkowie Izby Reprezentantów występują w roli oskarżycieli, natomiast senatorowie pełnią funkcję zbliżoną do ławy przysięgłych i wysłuchują zeznań świadków.
Do uznania urzędnika za winnego konieczne jest poparcie dwóch trzecich senatorów obecnych podczas głosowania. W przypadku wydania takiego rozstrzygnięcia osoba objęta impeachmentem natychmiast traci stanowisko.
Senat może również zakończyć sprawę bez głosowania nad winą. Wystarczy, że zwykła większość senatorów poprze wniosek o odrzucenie zarzutów.
Obecnie Republikanie mają w Senacie większość 53 mandatów, podczas gdy Demokraci dysponują 47 miejscami.
Czytaj więcej
Donald Trump zapowiedział, że w przypadku próby impeachmentu Pete'a Hegsetha stanie po stronie sekretarza obrony. To reakcja na wniosek kongresmena...
Czy Pete Hegseth może zostać odwołany? Kluczowe będą głosy w Kongresie
Przyjęcie artykułów impeachmentu przeciwko Hegsethowi w Izbie Reprezentantów jest możliwe, jeżeli inicjatywę Massiego poprą wszyscy Demokraci. Znacznie trudniejsze byłoby jednak uzyskanie większości dwóch trzecich głosów potrzebnych do skazania szefa Pentagonu w Senacie. Taki scenariusz jest obecnie uznawany za mało prawdopodobny.
Istotne znaczenie ma również kalendarz polityczny. Republikanie zachowają kontrolę nad obiema izbami Kongresu do 3 stycznia 2027 r., do godziny 12 czasu lokalnego. Następnie większość zarówno w Izbie Reprezentantów, jak i w Senacie obejmą Demokraci.
Jeżeli do tego czasu Izba Reprezentantów nie przeprowadzi głosowania nad rezolucją Massiego, dokument wygaśnie. Sam kongresmen przegrał prawybory i nie zasiądzie w Kongresie w kolejnej kadencji, dlatego ponowne rozpoczęcie procedury wymagałoby złożenia odpowiednich dokumentów dotyczących impeachmentu przez innego członka Izby Reprezentantów.
Inaczej wyglądałaby sytuacja, gdyby obecny Kongres zdążył przegłosować impeachment Hegsetha przed 3 stycznia. W takim przypadku rezolucja nie straciłaby ważności wraz z końcem kadencji, a Senat mógłby przeprowadzić proces już w przyszłym roku, kiedy obie izby będą kontrolowane przez Demokratów.
Czytaj więcej
Republikański kongresmen Thomas Massie złożył wniosek o wszczęcie procedury impeachmentu wobec szefa Pentagonu Pete’a Hegsetha. Zarzuca mu m.in. na...
Kto wcześniej został objęty impeachmentem w USA? Przypadki Mayorkasa i Belknapa
Zgodnie z amerykańską konstytucją procedura impeachmentu może zostać wszczęta nie tylko wobec prezydenta i wiceprezydenta USA, ale także innych wysokich rangą urzędników państwowych, w tym członków administracji federalnej oraz sędziów federalnych.
Jeżeli inicjatywa Thomasa Massiego zakończy się powodzeniem, Pete Hegseth będzie trzecim w historii Stanów Zjednoczonych członkiem gabinetu prezydenckiego, wobec którego Izba Reprezentantów uchwali impeachment.
Jedną z tych osób był Alejandro Mayorkas, sekretarz bezpieczeństwa krajowego w administracji prezydenta Joe Bidena. W 2024 r. Izba Reprezentantów przegłosowała jego impeachment w związku z polityką administracji wobec granicy amerykańsko-meksykańskiej. Senat zdecydował jednak o odrzuceniu zarzutów, co uniemożliwiło przeprowadzenie procesu.
Wcześniej, w 1876 r., impeachmentem objęto Williama Belknapa, który pełnił funkcję sekretarza wojny w administracji prezydenta Ulyssesa S. Granta. Zarzuty dotyczyły korupcji, a Izba Reprezentantów przegłosowała impeachment niedługo po jego rezygnacji ze stanowiska. Ostatecznie Senat uniewinnił Belknapa.
Czytaj więcej
Była wiceprezydent USA Kamala Harris i rywalka Donalda Trumpa w ostatnich wyborach prezydenckich w USA przestrzega demokratów przed próbą postawien...
Donald Trump dwukrotnie objęty impeachmentem. Jak zakończyły się postępowania?
W historii Stanów Zjednoczonych dwukrotnie impeachmentem objęto również Donalda Trumpa.
Pierwsze postępowanie rozpoczęło się w grudniu 2019 r. Zarzuty dotyczyły działań Trumpa zmierzających do wywarcia presji na Ukrainę, aby przeprowadziła dochodzenie dotyczące Joe Bidena. W lutym 2020 r. Senat uniewinnił prezydenta.
Do drugiego impeachmentu doszło w 2021 r., po ataku zwolenników Trumpa na Kapitol 6 stycznia. Politykowi zarzucono wówczas podżeganie do rebelii. Również w tym przypadku Senat nie zdecydował o skazaniu Trumpa. Za uznaniem go za winnego opowiedziało się 57 senatorów, a przeciwko zagłosowało 43. Wśród popierających skazanie znalazło się siedmiu Republikanów.
Choć większość senatorów zagłosowała za uznaniem Trumpa za winnego, wynik ten nie wystarczył do osiągnięcia wymaganej większości dwóch trzecich głosów.