Widmo poważnego kryzysu nad Ukrainą. Wołodymyr Zełenski ma poważny problem

– Rada Najwyższa jest uosobieniem demokratycznego oporu Europy – przemawiała ostatnio w ukraińskim parlamencie przewodnicząca Bundestagu Julia Klöckner. Pod koniec lutego w tym samym miejscu oklaski ukraińskich parlamentarzystów zbierał marszałek Sejmu Włodzimierz Czarzasty. Zagraniczni goście wracają jednak z Kijowa do swoich stolic, a ukraińscy deputowani wracają na wojnę. Nie na oddalonym setki kilometrów od stolicy froncie, lecz do tej toczącej się w murach Rady Najwyższej i paraliżującej pracę parlamentu. Z wielkimi pieniędzmi, oligarchami i korupcją w tle.

Większość Wołodymyra Zełenskiego się rozpada. Paraliż Rady Najwyższej

W środę, gdy Julia Klöckner przemawiała w parlamencie w Kijowie, deputowani ukraińscy nie potrafili przyjąć żadnej ustawy, nie licząc kilku uchwał dotyczących kwestii technicznych. Poparcia nie znalazła nawet rządowa ustawa zbliżająca ukraińskie samorządy do standardów europejskich (chodzi m.in. o współdzielenie mieszkaniowe i cyfryzację ich działalności). Poparło ją jedynie 126 deputowanych prezydenckiej partii, ale ponad 90 przedstawicieli prezydenckiego ugrupowania Sługa Narodu nie głosowało albo w ogóle było nieobecnych w ukraińskim parlamencie. W ostatnich miesiącach uzbieranie niezbędnych 226 głosów w Radzie Najwyższej graniczy z cudem. Wszystko wskazuje na to, że partia prezydenta, która po wyborach w 2019 r. zdobyła aż 254 z 450 mandatów (co wydarzyło się po raz pierwszy w historii ukraińskiego parlamentu), już dawno straciła większość. Nie ma już też poparcia ugrupowań, które w zależności od sytuacji popierały inicjatywy prezydenta.

Czytaj więcej

Polityka

Ukraina: Operacja „Sługa narodu”

Popularny ukraiński serial może się okazać największą i najskuteczniejszą manipulacją w historii kraju.

„Tak zwana »monowiększość« de facto już od dawna nie jest większością. Na początku inwazji deputowani zmobilizowali się i Rada pracowała pełną parą. Jednak z każdym kolejnym rokiem wielkiej wojny sytuacja stopniowo się pogarszała. Część parlamentarzystów rozjechała się po »użhorodzkich kotłach« (tak ironicznie w Ukrainie nazywają oddalone od frontu miejsca – red.), część uciekła za granicę, a część została wyrzucona z frakcji” – czytamy w artykule wpływowego kijowskiego portalu Ukraińska Prawda. Dowiadujemy się też, że ze 170–180 deputowanych swojej frakcji, na głosy których jeszcze niedawno mógł liczyć prezydent, dzisiaj pozostało co najwyżej 120–130 w pełni lojalnych wobec Zełenskiego deputowanych „sług narodu”.

Autorzy materiału zwracają też uwagę na wewnątrzpartyjny chaos, który zaczyna blokować ważne dla kraju decyzje. 10 kwietnia Rada Najwyższa nie potrafiła przyjąć rządowej ustawy dotyczącej opodatkowania portali handlowych, czego oczekiwał wspierający Ukrainę Międzynarodowy Fundusz Walutowy. Niezbyt dobrze to wróży Ukrainie, zwłaszcza w sytuacji, gdy Węgry i Słowacja mogą zablokować pożyczkę dla Kijowa w wysokości 90 mld dol.

– Nie wszyscy koledzy mają przeczucie nadciągającej finansowej tragedii. Ja je mam, ma je również minister finansów, ponieważ rozumie, że w kwietniu nie będzie czym finansować wydatków – powiedział pod koniec lutego w rozmowie z „Forbes Ukraine” Danyło Hetmańcew, który w Radzie Najwyższej stoi na czele komisji zajmującej się finansami kraju.

Afery korupcyjne i bunt deputowanych. Parlament Ukrainy znalazł się w stanie paraliżu

– Niestety to prawda. Dzisiaj Rada Najwyższa nie jest zbyt efektywna. Mamy kryzys. Od ponad miesiąca nie możemy przyjąć żadnej z ważnych ustaw. Z nami prezydent nie chce rozmawiać, a sami nie mają już wystarczającej liczby głosów – mówi „Rzeczpospolitej” Ołeksij Honczarenko, deputowany Rady Najwyższej z opozycyjnej Europejskiej Solidarności.

Część deputowanych z partii Zełenskiego, związanych z oligarchą Ihorem Kołomojskim, zbuntowała się niedługo po wyborach w 2019 r., gdy trafił on na celownik ukraińskich służb i dziś przebywa w areszcie. Ponad 20 deputowanych „sług” zjednoczyło się wokół byłego przewodniczącego parlamentu Dmytra Razumkowa, którego drogi z Zełenskim rozeszły się jeszcze przed wielką wojną. Pozostają we frakcji, by nie stracić mandatów, bo dostali się do Rady z listy partyjnej. Inni zaczynają spoglądać na sondaże, z których wynika, że przyszłość politycznej kariery Zełenskiego, ale też jego partii po wojnie jest pod dużym znakiem zapytania. 

Czytaj więcej

Polityka

Gen. Walerij Załużny zaatakował Wołodymyra Zełenskiego. Rozpoczął kampanię wyborczą?

Cała Ukraina komentuje wypowiedzi byłego dowódcy armii gen. Wałerija Załużnego, który po raz pierwszy od początku wojny publicznie skrytykował Woło...

Jeszcze rok temu Zełenski mógł liczyć na poparcie deputowanych z grupy Dowira (Zaufanie) oligarchy Andrija Werewśkiego, z ugrupowania Za Majbutne (Za przyszłość) Ihora Palycy czy rozrzuconych po różnych frakcjach resztek zlikwidowanej prorosyjskiej Opozycyjnej Platformy Za Życie. Czasami rządowe ustawy popierali też deputowani związani ze zbiegłymi oligarchami Serhijem Liowoczkinem czy Dmytrem Firtaszem.