Premier Słowacji Robert Fico określił zmiany konstytucyjne mianem „tamy przeciw progresywizmowi”. Fico znany jest z konserwatywnych poglądów na kwestie społeczne.
Jakie poprawki wpisała Słowacja do konstytucji?
Krytycy Fico, w tym obrońcy praw człowieka i część środowisk prawnych wskazują, że zmiana w konstytucji stoi w sprzeczności ze zobowiązaniami Słowacji jako państwa UE oraz z traktatami międzynarodowymi, których stroną jest Słowacja.
Czytaj więcej
To, czego jesteśmy świadkami, to zupełnie nowy ustrój naprzemiennej „tyranii wyborczej”, w którym zmieniają się u władzy dwa nienawidzące się autor...
Jedna z poprawek stanowi, że jedynymi uznawanymi płciami na Słowacji są płeć męska i żeńska, że program szkolny musi szanować „kulturowe i etyczne normy zapisane w konstytucji”. Zmiany w prawie zaostrzają też przepisy ws. adopcji – wykluczając z możliwości adoptowania par jednopłciowych. Do konstytucji wpisano też zakaz surogacji oraz zagwarantowano dzieciom prawa do poznania biologicznych rodziców.
Zgodnie z przyjętą poprawką „Republika Słowacka zachowuje suwerenność we wszystkich kwestiach dotyczących tożsamości narodowej”, w szczególności w kwestiach kulturowych i etycznych oraz związanych z edukacją. W ramach zmian zapisano w konstytucji również ochronę dzieci przed seksualizacją w szkołach.
Do konstytucji wpisano też gwarancje równości kobiet i mężczyzn w zakresie wynagradzania.
Czytaj więcej
Donald Trump znowu zrzuca na sojuszników odpowiedzialność za zakończenie wojny na Ukrainie. W swoim liście do „wszystkich państw NATO i świata” pow...
Zmiany zostały przyjęte minimalną wymaganą większością 90 głosów (w 150-osobowym, jednoizbowym parlamencie). Za zmianami zagłosowali również posłowie konserwatywnej opozycji.
W uzasadnieniu poprawek czytamy, że zmiany są w pełni zgodne z prawem unijnym, w tym z kwestiami związanymi z prymatem prawa europejskiego.
Komisja Wenecka krytykuje zapis o „tożsamości narodowej” jako „niejasny i szeroki”
Tymczasem Amnesty International alarmuje, że zmiany są wymierzone w prawa reprodukcyjne przedstawicieli społeczności LGBTI+ (chodzi o zaostrzenie przepisów adopcyjnych i zakaz surogacji).
„Zamiast podejmowania konkretnych działań, by chronić prawa społeczności LGBTI+, dzieci i kobiet, nasz parlament zagłosował za przyjęciem poprawek do konstytucji, które stawiają konstytucję w bezpośrednim konflikcie z prawem międzynarodowym” – oświadczył Rado Sloboda, szef słowackiego oddziału Amnesty International.
Poprawki skrytykowała też Komisja Wenecka, panel ekspertów prawnych Rady Europy. „Niejasne i szerokie sformułowania takie jak »tożsamość narodowa« oraz »kwestie kulturowe i etyczne«... niosą poważne ryzyko (...) arbitralnej interpretacji oraz stosowania...” – oceniła Komisja Wenecka.