Żona zajmowała się dziećmi i domem, ale mąż chciał dla niej tylko 30 proc. majątku

To sedno najnowszego orzeczenia Sądu Najwyższego.

W sprawie o podział majątku wspólnego po rozwodzie były mąż wystąpił o ustalenie dla niego wyższego udziału przy podziale majątku wspólnego po rozwodzie, tj. 70 proc. dla niego i 30 proc. dla żony. Uzasadniał to tym, że swoje dochody oraz środki z rozliczeń spadkowych po ojcu przeznaczał na utrzymanie rodziny, a żona nie podejmowała pracy zawodowej, zaniedbywała dom i dzieci oraz trwoniła wspólny majątek. Nie ustalono jednak, aby żona zaniedbywała obowiązki rodzinne albo trwoniła majątek. Ponadto przeznaczyła 73 tys. zł uzyskane ze sprzedaży jej osobistego mieszkania na pokrycie części ceny działki nabytej w trakcie trwania małżeństwa.

Mąż chciał nierównego podziału majątku z ważnych powodów

Sąd rejonowy oddalił wniosek byłego męża, a Sąd Okręgowy w Gdańsku utrzymał to rozstrzygnięcie, wskazując, że od początku małżeństwa małżonkowie przyjęli, że żona zajmowała się domem i wychowywaniem trójki dzieci, a mąż zdobywał wykształcenie, a następnie pracował jako marynarz, osiągając wysokie dochody. Mąż sprzeciwiał się podejmowaniu przez żonę zatrudnienia, a ona podczas jego nieobecności zajmowała się też sprawami budowy wspólnego domu.

SO uwzględnił fakt, że to mąż zarobkował, ale także to, że przypisano mu winę w rozkładzie pożycia. Sąd uwzględnił osobistą pracę żony przy wychowywaniu dzieci i prowadzeniu gospodarstwa domowego. Zdaniem sądu mąż nie wykazał ważnego powodu uzasadniającego odstąpienie od zasady równych udziałów w majątku wspólnym.

Mąż odwołał się do SN, zarzucając niewłaściwe zastosowanie art. 43 § 2 2 kodeksu rodzinnego, zgodnie z którym każdy z małżonków może żądać z ważnych powodów ustalenia udziałów w majątku wspólnym z uwzględnieniem stopnia, w jakim każdy z nich przyczynił się do powstania tego majątku.

Nie przekonał SN, który wskazał, że przy ocenie ważnych powodów odstąpienia od równych udziałów uwzględnia się całokształt wykonywania obowiązków wobec rodziny w okresie wspólności majątkowej, w tym pracę przy wychowywaniu dzieci i prowadzeniu domu, i nie można ograniczać ich wyłącznie do okoliczności majątkowych.

Bierność zawodową usprawiedliwiły obowiązki rodzinne

Należy też odróżnić bierność zawodową usprawiedliwioną obiektywnymi okolicznościami, w szczególności opieką nad dziećmi, od bierności rozmyślnej, nieuzasadnionej i nieaprobowanej przez współmałżonka. Same wysokie dochody jednego z małżonków nie uzasadniają pomniejszenia udziału w majątku wspólnym drugiego małżonka.

– Wystąpienie ważnych powodów nie jest równoznaczne z koniecznością ustalenia nierównych udziałów, konieczne jest wystąpienie również drugiej przesłanki w postaci różnego stopnia przyczynienia się małżonków do powstania tego majątku – wskazał w konkluzji uzasadnienia orzeczenia sędzia Tomasz Szczurowski.

Sygnatura akt: I CSK 3253/25