Umorzenie próby ugodowej w sądzie można zaskarżyć. Uchwała Sądu Najwyższego

To sedno najnowszej uchwały Sądu Najwyższego. Jest to ważne rozstrzygnięcie, gdyż zawezwanie do próby ugodowej (tak nazywa się tę procedurę) często występuje w sprawach cywilnych, kiedy jej inicjatorowi chodzi o przerwanie biegu przedawnienia. Z takiej procedury korzystają ci, którzy chcą w ten prosty sposób zakończyć spór lub uniknąć przedawnienia swego roszczenia i nie stracić szansy na uzyskanie swej należności.

Wniosek banku w sprawie próby ugodowej nie został odebrany

Z tej procedury skorzystał bank, który złożył wniosek o zawezwanie do próby ugodowej z W. (jego domniemanym dłużnikiem), który nie odebrał jednak odpisu tego wniosku. Sąd Rejonowy Lublin–Zachód zawiesił postępowanie i zobowiązał pełnomocnika banku do doręczenia W. korespondencji za pośrednictwem komornika i potwierdzenia doręczenia lub przedstawienia dowodu, że pod wskazanym we wniosku adresem W. podejmuje korespondencję. Trzy miesiące później pełnomocnik banku wniósł o podjęcie zawieszonego postępowania, jednak SR odmówił. Pełnomocnik banku zaskarżył to postanowienie do Sądu Okręgowego w Lublinie, który sprawę zwrócił sądowi rejonowemu do ponownego rozpoznania.

Pytanie prawne w sprawie możliwości złożenia zażalenia

Sąd rejonowy wyciągnął z postanowienia SO wniosek, że SO uznał, że na takie postanowienie zażalenie nie przysługuje. A ponieważ w orzecznictwie sądów powszechnych ta kwestia jest sporna, SR zwrócił się z pytaniem prawnym do Sądu Najwyższego: Czy na postanowienie w przedmiocie umorzenia postępowania o zawezwanie do próby ugodowej przysługuje zażalenie do sądu okręgowego?

W uzasadnieniu pytania jego autorzy, sędziowie Marcin Jędrejek, Rafał Kazimierski i Joanna Walentyn, wskazali, że postanowienie o umorzeniu postępowania o zawezwanie do próby ugodowej wydawane jest, kiedy sąd już podjął określone czynności, a wnioskodawca działa w zaufaniu do organu wymiaru sprawiedliwości w ważnej dla niego sprawie. Zgodnie bowiem z art. 121 pkt 6 Kodeksu cywilnego bieg przedawnienia nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu co do roszczeń objętych zawezwaniem do próby ugodowej przez czas trwania tego postępowania. W razie gdyby takie postanowienie było niezaskarżalne, termin biegłby już od dnia jego wydania, a nie doręczenia wnioskodawcy, czasem nawet z kilkumiesięcznym opóźnieniem.

Wśród argumentów za możliwością odwołania do wyższej instancji podaje się też fakt, że także w tej procedurze sądy mogą popełniać błędy, a skuteczne postępowanie ugodowe jest także w interesie samego sądownictwa.

Sąd Najwyższy uznał, że zażalenie jest dopuszczalne

SN (sędziowie Marcin Krajewski, Piotr Telusiewicz i Marcin Trzebiatowski) przychylił się do tego stanowiska, podejmując uchwałę, że na postanowienie o umorzeniu postępowania pojednawczego przysługuje zażalenie do sądu drugiej instancji.

Sygnatura akt: III CZP 26/26