[b]Tak wynika z wyroku NSA z 3 czerwca 2009 r., II FSK 1889/07[/b]

[srodtytul]Jaki był problem[/srodtytul]

Organy podatkowe (i urząd skarbowy, i izba skarbowa) były zgodne co do tego, że podatnik odpowiada za zaległości spółki z o.o. w VAT i podatku dochodowym od osób fizycznych, mimo że ten twierdził, iż nie może za nie odpowiadać, bo nie miał możliwości złożenia deklaracji ani wpłaty VAT, bo w terminie, kiedy należało to zrobić, nie pełnił już funkcji prezesa zarządu.

W tej sytuacji podatnik złożył skargę do WSA. Sąd ją uwzględnił. Stwierdził, że o tym, w jaki sposób powstaje zobowiązanie podatkowe, przesądza konstrukcja prawna danego podatku. Zobowiązanie w VAT za wrzesień 2001 r. mogło się skonkretyzować dopiero w wynikającym z ustawy terminie przewidzianym do złożenia deklaracji podatkowej, tj. w omawianej sprawie, w deklaracji złożonej 22 października 2001 r., w czasie gdy skarżący nie był już członkiem zarządu spółki. Tym samym nie można było skutecznie orzec o jego odpowiedzialności za zaległości spółki.

Podobnie było z zapłatą zaliczek w PIT. Sąd stwierdził, że również w tym wypadku zobowiązanie spółki z tytułu pobranych a niewpłaconych zaliczek za wrzesień 2001 r. wykraczało poza zakres odpowiedzialności skarżącego i nie mogło stanowić podstawy orzeczenia o jego odpowiedzialności z tego tytułu.

Skargę kasacyjną od wyroku WSA złożył dyrektor izby skarbowej. Sąd jednak skargę oddalił.

[srodtytul]Skąd to rozstrzygnięcie[/srodtytul]

NSA zgodził się z WSA, że o tym, w jaki sposób powstaje zobowiązanie podatkowe, przesądza konstrukcja prawna danego podatku oraz fakt, iż zobowiązanie konkretyzuje się wobec danego podmiotu w określonej wysokości, terminie i miejscu zapłaty przewidzianym prawem. Odpowiedzi na pytanie o termin powstania zobowiązania podatkowego należy zatem szukać w przepisach regulujących poszczególne podatki, a w rozpoznanej sprawie – w przepisach ustawy o VAT.

Sposób zapłaty VAT rozliczanego w okresach miesięcznych związany jest z pojęciem podatku należnego, podatku naliczonego oraz podatku do zapłaty. Z uwagi na konstrukcję podatku wielkość do zapłaty stanowi różnica między podatkiem należnym a naliczonym.

Ustawodawca wprowadził miesięczny termin rozliczania VAT, zobowiązując zarazem podatników do składania deklaracji, w której wykazywali należną kwotę zobowiązania podatkowego w terminie do 25. dnia miesiąca następującego po tym, w którym powstał obowiązek podatkowy. Tym samym zobowiązanie w VAT za wrzesień 2001 r. mogło się skonkretyzować dopiero w zakreślonym ustawą terminie (do 25 października 2001 r.) przewidzianym do złożenia deklaracji podatkowej VAT-7, czyli w czasie gdy skarżący nie był już członkiem zarządu spółki z o.o. Tym samym nie można było skutecznie orzec o jego odpowiedzialności za zaległości spółki.

[b] Członkowie zarządu spółki kapitałowej odpowiadają za zaległości podatkowe tych spółek, które powstały w czasie pełnienia przez nich obowiązków członków zarządu. Przesłanką odpowiedzialności jest powstanie zobowiązania z tego tytułu w czasie pełnienia funkcji członka zarządu spółki.[/b]