Nowy Rok na całym świecie był obchodzony jako Dzień Domeny Publicznej. Dzieła autorów, których wygasają prawa autorskie (70 lat po śmierci twórcy) stają się od tego momentu własnością publiczną. Mogą być bezpłatnie udostępniane i dowolnie wykorzystywane przez każdego. Oznacza to m.in., że można je umieszczać w Internecie (jak robi to np. platforma

Wolne Lektury

), reprodukować, swobodnie wydawać (bez licencji i tantiem) i wykorzystywać we własnych produkcjach.

Zobacz galerię zdjęć

Trzeba jednak zachować pewną ostrożność, bo tłumaczenia,czy adaptacje - jeśli mają w sobie element twórczy - też podlegają ochronie prawa autorskiego, niezależnie od ochrony samego dzieła. Oznacza to, że o ile powieści Lucy Maud Montgomery przechodzą do domeny publicznej w oryginale, to ich polskie przekłady mogą się w niej znaleźć dopiero 70 lat od śmierci ich tłumaczy. To samo dotyczy nagrań, przy ich wykorzystaniu należy uważać, czy nie naruszamy praw wykonawców albo producenta, mimo że kompozytor od dawna znajduje się w domenie publicznej.

W ubiegłym roku do domeny weszły utwory prawie 900 twórców, m.in. Jamesa Joyce'a, Virginii Woolf, Ignacego Jana Paderewskiego, Tadeusza Boya Żeleńskiego, Mariny Cwietajewej.

Od 2013 trafią do niej dzieła autorów, którzy zmarli w 1942 roku. Pełna lista liczy kilkaset nazwisk. Wśród najbardziej znanych są dwaj austriaccy pisarze Stefan Zweig (1881-1942) i Robert Musil (1880-1942), autor „Człowieka bez właściwości", Lucy Maud Montgomery (1874-1942) - popularna kanadyjska autorka powieściowego cyklu „Ania z Zielonego Wzgórza", Edyta Stein (1891-1942) - niemiecka filozofka i karmelitanka, która zginęła w Auschwitz-Birkenau, Bruno Schulz (1892-1942) - pisarz, autor „Sklepów cynamonowych" i „Sanatorium pod Klepsydrą", rysownik i malarz, zastrzelony w Drohobyczu, Ostap Ortwin (1876-1942) - polski krytyk literacki, Bronisław Malinowski (1884-1942) - wybitny antropolog i podróżnik, autor „Życia seksualnego dzikich", malarze - Wojciech Kossak (1856-1942) i Tadeusz Pruszkowski (1988-1942).

Spuścizna Janusza Korczaka, zmarłego także w 1942 roku, została w grudniu częściowo uwolniona i udostępniona na platformie internetowej Biblioteki Narodowej POLONA na podstawie Otwartej Licencji Edukacyjnej (OLE) powstałej z Inicjatywy Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego i Instytutu Książki. Pełne przejście dzieł Korczaka do domeny publicznej zależy od prawnego ustalenia daty jego śmierci. Obecnie trwa w Lublinie proces w tej sprawie na wniosek Fundacji Nowoczesna Polska.

W Polsce obchody Dnia Domeny Publicznej organizuje od 2009 roku Koalicja Otwartej Edukacji. 4 stycznia zaprasza do warszawskiego klubu państwomiasto przy ul. Andersa 29 w godz. 18-22. W programie prezentacja twórców, których dzieła przechodzą do domeny i dyskusja o korzystaniu z domeny publicznej w wirtualnych projektach oraz happening inspirowany wymianą darów Kula, rytuału opisanego przez Bronisława Malinowskiego.

Autopromocja
Bezpłatny e-book

WALKA O KLIMAT. Nowa architektura energetyki

POBIERZ

Więcej na:

www.publicdomainday.org

www.koed.org.pl