Data spotkania nie jest przypadkowa, bowiem w lipcu i sierpniu 1944 r. Niemcy zacierali ślady KL Plaszow. Wysyłali w głąb III Rzeszy transporty więźniów, wywozili demontowane elementy obozowej infrastruktury oraz usuwali ślady zbrodni, paląc ciała ofiar. 6 sierpnia 1944 r. w Krakowie (w tzw. czarną niedzielę) Niemcy aresztowali kilka tysięcy mężczyzn i osadzili ich w tym obozie.
Pomimo prób zatarcia śladów zachowały się wspomnienia więźniów. I właśnie one zostaną odczytane 6 sierpnia o godz. 19.30 przy Jerozolimskiej 3, w pobliżu Szarego Domu na terenie poobozowym. „Rzeczpospolita” jest patronem wydarzenia.
Mosze Bejski w wywiadzie zarejestrowanym w Tel Awiwie 7 listopada 1996 r. wspominał: „Odkopywanie zwłok to był już wyraźny znak, że stoimy przed likwidacją, a Niemcy chcą zatrzeć wszelkie ślady, żeby nie zostały dowody przeciwko nim. (…) W sierpniu 1944 roku rozkazano rozkopać masowe groby i palić zwłoki. (…) Wszyscy widzieli, smród był tak straszny, że nie dało się wytrzymać. Wszyscy chodziliśmy, zatykając nos. Zapach smażonego mięsa. To było przerażające. Nikt tak naprawdę nie wie, ile w tych dołach było ofiar, bo na początku zakopywano tam tych, którzy zostali zabici w krakowskim getcie na placu Zgody. Oni byli pierwsi, których tam grzebano”.
Czytaj więcej
Podpisana została umowa na zagospodarowanie terenu po byłym niemieckim obozie koncentracyjnym Plaszow w Krakowie.
Muzeum KL Plaszow działa na podstawie uchwały Rady Miasta Krakowa. Jest zarządzane przez Muzeum Krakowa, ale do końca 2051 r. będzie współprowadzone przez gminę miejską Kraków i Ministerstwo Kultury. Miasto i resort zobowiązały się do solidarnego finansowania działalności bieżącej muzeum, a także przeznaczenia do końca 2025 r. po 25 mln zł na realizację inwestycji muzealnej.
Zgodnie z założeniami projektu muzeum będzie obejmowało teren poobozowy, a także dwa budynki wystawowe: Szary Dom oraz nowo wybudowane – Memoriał i Centrum Edukacyjne. Obecnie muzeum zajmuje teren o powierzchni ok. 40 hektarów. Znajdują się na nim relikty dwóch przedwojennych cmentarzy żydowskich, zabudowań obozowych oraz trzy miejsca egzekucji i masowe groby. Spoczywają tam szczątki ok. 6 tysięcy ofiar.
Właśnie ruszają prace budowlane na terenie byłego obozu. Potrwają one do końca 2023 r. To pierwszy etap budowy muzeum. Umowa przewiduje uczytelnienie dróg i ścieżek, oznaczenie przebiegu granic zachowanego terenu po byłym obozie i przebiegu granic dwóch cmentarzy. Powstaną także punkty terenowe i przystanki historyczne oraz tablice z informacjami. Wykonawca postawi też konstrukcje pod makiety przeznaczone dla osób z dysfunkcją wzroku oraz elementy tzw. małej architektury. W obrębie upamiętnienia utworzone zostaną również okna archeologiczne.
Obóz został utworzony w październiku 1942 r. Początkowo był przeznaczony dla Żydów ze zlikwidowanego krakowskiego getta. W styczniu 1944 r. został przekształcony w obóz koncentracyjny.
