Bran­ża tu­ry­stycz­na uod­par­nia się na kry­zys. W 2012 ro­ku glo­bal­na licz­ba wy­jaz­dów tu­ry­stycz­nych prze­kro­czy mi­liard – sza­cu­je Świa­to­wa Or­ga­ni­za­cja Tu­ry­sty­ki (UNW­TO). W mi­nio­nym ro­ku wzro­sła do 980 mln, z nie­ca­łych 940 mln rok wcze­śniej, tj. o 4,4 proc. To do­bry wy­nik zwa­żyw­szy, że w trak­cie pierw­szej fa­li kry­zy­su w 2009 ro­ku licz­ba tu­ry­stów na świe­cie skur­czy­ła się o 3,8 proc. Tym­cza­sem w ro­ku 2011 tyl­ko na tar­ga­ną kło­po­ta­mi fi­nan­so­wy­mi Eu­ro­pę przy­pa­dła re­kor­do­wa licz­ba przy­jaz­dów – 503 mi­lio­ny.

980 mln podróży odbyli turyści na całym świecie w 2011 roku według szacunków UNWTO

Na oży­wie­niu w tu­ry­sty­ce ko­rzy­sta tak­że Pol­ska. We­dług naj­now­szych sza­cun­ków In­sty­tu­tu Tu­ry­sty­ki w ubie­głym ro­ku licz­ba za­gra­nicz­nych tu­ry­stów wzro­sła o 5,5 proc. Przy­je­cha­ło po­nad 13,1 mln osób, z cze­go naj­więk­szą część sta­no­wi­li Niem­cy: prze­szło 4,6 mln, o 2 proc. wię­cej niż rok wcze­śniej. Du­że gru­py tu­ry­stów sta­no­wi­li tak­że przy­jeż­dża­ją­cy z Wiel­kiej Bry­ta­nii (470 tys.), Ho­lan­dii (360 tys.), Au­strii (330 tys.), a tak­że Włoch (280 tys.) oraz Fran­cji (240 tys.).

Naj­szyb­ciej ro­sła jed­nak licz­ba tu­ry­stów zza gra­ni­cy wschod­niej. O jed­ną czwar­tą wię­cej niż rok wcze­śniej przy­je­cha­ło do Pol­ski w ubie­głym ro­ku Ro­sjan – pół mi­lio­na. Prze­szło dwa ra­zy wię­cej by­ło tu­ry­stów z Bia­ło­ru­si (1,1 mln, wzrost o 15,5 proc.), trzy ra­zy ty­le z Ukra­iny – prze­szło 1,5 mln, wzrost o 12,6 proc. Na tym tle skrom­nie przed­sta­wia się udział na­szych po­łu­dnio­wych są­sia­dów. Tu­ry­stów z Czech przy­je­cha­ło 190 tys., a ze Sło­wa­cji 100 tys.

Lep­sza niż rok wcze­śniej fre­kwen­cja prze­ło­ży­ła się na wyż­sze wpły­wy od tu­ry­stów. W do­dat­ku ich wy­dat­ki bar­dziej wzro­sły. – Sza­cu­je­my, że w ubie­głym ro­ku za­gra­nicz­ni tu­ry­ści po­zo­sta­wi­li w Pol­sce 5,1 mld do­la­rów, a więc o 10 proc. wię­cej niż w ro­ku 2010 – mó­wi pre­zes In­sty­tu­tu Tu­ry­sty­ki Krzysz­tof Ło­pa­ciń­ski. Tyl­ko w pierw­szych trzech kwar­ta­łach ubie­głe­go ro­ku prze­cięt­ne wy­dat­ki wzro­sły o 20 proc., do 405 dol. na oso­bę. Śred­nia pie­nię­dzy wy­da­wa­nych dzien­nie wy­nio­sła 80 dol. Co cie­ka­we, naj­wię­cej wy­da­wa­li tu­ry­ści z Ukra­iny – śred­nio po pół ty­sią­ca do­la­rów na oso­bę. Wi­dać to by­ło zwłasz­cza w Za­ko­pa­nem, do któ­re­go co­raz wię­cej za­moż­nych Ukra­iń­ców przy­jeż­dża zi­mą na nar­ty.

W tym ro­ku tu­ry­stów z za­gra­ni­cy ma być wię­cej, choć tem­po wzro­stu spad­nie. We­dług UNW­TO licz­ba po­dró­żu­ją­cych z Eu­ro­py, któ­ra w ubie­głym ro­ku zwięk­szy­ła się o 6 proc., w ro­ku obec­nym przy­ro­śnie o 2 – 4 proc. Co z wy­jaz­da­mi Po­la­ków? Bran­ża za­gra­nicz­nych wy­cie­czek czar­te­ro­wych za­kła­da, że mi­mo kry­zy­su fre­kwen­cja wzro­śnie. We­dług pre­ze­sa TUI Po­land Mar­ka An­dry­sza­ka przy­szły rok po­wi­nien przy­nieść ca­łej bran­ży lek­ki wzrost – w gra­ni­cach 5–10 proc. Li­de­rzy ryn­ku li­czą na­wet na wię­cej. Największa w bran­ży Ita­ka pro­gno­zo­wała jesz­cze w ubie­głym mie­sią­cu wzrost licz­by klien­tów w 2012 ro­ku do pół mi­lio­na, z 445 tys. w ro­ku 2011. Z ko­lei Ra­in­bow To­urs za­kła­dał wy­pra­co­wa­nie te­go­rocz­nych przy­cho­dów na po­zio­mie 600 mln zł, gdy ubie­gły rok przy­niósł mu ok. 430 mln zł. – Sy­tu­acja bę­dzie się jed­nak roz­wi­jać w za­leż­no­ści od czyn­ni­ków ze­wnętrz­nych, ta­kich jak kur­sy wa­lut czy ce­ny pa­li­wa – za­zna­cza An­dry­szak.

Zda­niem eks­per­tów In­sty­tu­tu Tu­ry­sty­ki wy­jeż­dża­ją­cy po­win­ni być przy­go­to­wa­ni na nie­wiel­ki wzrost cen, w gra­ni­cach 3 – 5 proc. – To­uro­pe­ra­to­rzy bę­dą ni­we­lo­wać wzrost kosz­tów mo­dy­fi­ka­cja­mi pa­kie­tów usług. Przy­kła­do­wo, ce­na wy­ciecz­ki po­zo­sta­nie ta sa­ma, ale ho­tel bę­dzie da­lej od pla­ży – wy­ja­śnia pre­zes Pol­skiej Izby Tu­ry­sty­ki Jan Kor­sak.

Wiel­ką nie­wia­do­mą po­zo­sta­je licz­ba wy­jaz­dów kra­jo­wych. W ubie­głym ro­ku mia­ła wzro­snąć do bli­sko 15 mln. Jed­nak pro­gno­zy zruj­no­wa­ła fa­tal­na po­go­da w cza­sie wa­ka­cji. Jest bar­dzo praw­do­po­dob­ne, że w tym ro­ku wię­cej osób ze­chce się przed po­dob­ną sy­tu­acją za­bez­pie­czyć i za­pla­nu­je wy­ciecz­kę do ta­niej Afry­ki Pół­noc­nej.

masz pytanie, wyślij e-mail do autora a.wozniak@rp.pl

Rośnie ruch na lotniskach

55 mld dol. zainwestowały światowe porty od 2010 r.

W 2010 ro­ku, jak wy­ni­ka z da­nych ACI Air­ports Co­un­cil In­ter­na­tio­nal, or­ga­ni­za­cji zrze­sza­ją­cej mię­dzy­na­ro­do­we por­ty lot­ni­cze, przy­chód świa­to­wych lot­nisk wy­niósł 101,8 mld dol. To o 7 proc. wię­cej niż do kas por­tów wpły­nę­ło w ro­ku 2009. Opła­ty za ob­słu­gę pa­sa­że­rów i li­nii lot­ni­czych sta­no­wi­ły ok. 53,5 proc. przy­cho­dów, czy­li ok. 54,5 mld dol. Resz­tę sta­no­wi­ły tzw. przy­cho­dy po­zalot­ni­sko­we, czy­li m.in. z pro­wa­dze­nia ho­te­li, wy­naj­mu po­wierzch­ni ko­mer­cyj­nych w ter­mi­na­lach lot­ni­czych czy miejsc par­kin­go­wych. Przy­cho­dy po­zalot­ni­sko­we w 2010 ro­ku niewy­ni­ka­ją­ce z dzia­łal­no­ści bie­żą­cej por­tów, a np. ze sprze­da­ży ak­ty­wów, wy­nio­sły 6,9 mld dol. Kosz­ty dzia­łal­no­ści por­tów sięgnęły ok. 56 mld dol. Naj­więk­szym wy­dat­kiem, sta­no­wią­cym ok. 36 proc. tej su­my, były pen­sje pra­cow­ni­ków spół­ek za­rzą­dza­ją­cych lot­ni­ska­mi. Ko­lej­ne 19 proc. to kosz­ty umów o świad­cze­nie usług z pod­mio­ta­mi ze­wnętrz­ny­mi. In­we­sty­cje w roz­bu­do­wę i mo­der­ni­za­cję lot­nisk na świe­cie wy­nio­sły 26 mld dol. W ze­szłym ro­ku war­tość in­we­sty­cji by­ła o 3 mld dol. wyż­sza. Pierw­sze pół­ro­cze 2010 ro­ku cha­rak­te­ry­zo­wał du­ży wzrost trans­por­tów lot­ni­czych, któ­ry zre­kom­pen­so­wał z nadwyżką stra­ty z kry­zy­so­we­go 2009 ro­ku – mó­wi An­ge­la Git­tens, dy­rek­tor Air­ports Co­un­cil In­ter­na­tio­nal, or­ga­ni­za­cji zrze­sza­ją­cej mię­dzy­na­ro­do­we por­ty lot­ni­cze. Licz­ba od­pra­wio­nych w cią­gu 12 mie­się­cy 2010 ro­ku po­dróż­nych wy­nio­sła ok. 5 mld osób. Jak sza­cu­je ACI, licz­ba klien­tów świa­to­wych lot­nisk wzro­sła w ro­ku 2011 o 4 proc. Ruch mię­dzy­na­ro­do­wy, na któ­rym lot­ni­ska za­ra­bia­ją naj­wię­cej, zwiększył się o 6 proc. W ubie­głym ro­ku na pol­skich lot­ni­skach ruch wzrósł o 7,8 proc. (w tym sa­mym cza­sie w Eu­ro­pie o 3,3 proc.). Naj­dy­na­micz­niej przy­by­wa­ło pa­sa­że­rów w Gdań­sku, Rze­szo­wie i War­sza­wie. Naj­więk­szym, bo 10-pro­cen­to­wym wzro­stem mo­że się po­chwa­lić gdań­skie lot­ni­sko. Port w 2011 r. ob­słu­żył prawie 2,5 mln po­dróż­nych. Ruch w Rze­szo­wie wzrósł o po­nad 8 proc.

—ais