Sprawa dotyczyła prokuratora, który skierował do sądu pozew dotyczący wypłaty ponad 14 tys. zł z tytułu różnicy między wypłaconym a należnym, w jego ocenie, wynagrodzeniu za 2022 rok. Powód? Ustawa okołobudżetowa za 2022 rok uregulowała tę kwestię mniej korzystnie niż prawo o prokuraturze. W efekcie nie zastosowano wówczas wzorca waloryzacyjnego wynagrodzenia, co wpłynęło niekorzystnie na wysokość pensji śledczych.
Sądy I i II instancji przyznały rację prokuratorowi.
Czytaj więcej:
Osiem lat za kratami może spędzić właściciel firmy, która sprzedawała kosmetyki samochodowe, w tym płyn do czyszczenia felg na bazie GBL. Wszystko...
Pro
Pensja prokuratora nie powinna być regulowana przez ustawę okołobudżetową
Sprawa znalazła swój finał w Sądzie Najwyższym, który podzielił zdanie sądów I i II instancji. W ustnych motywach rozstrzygnięcia sędzia sprawozdawca Piotr Prusinowski wskazywał, że rozstrzygnięcie ma znaczenie nie tylko w tej konkretnej sprawie, ale jest ważne dla wszystkich prokuratorów pokrzywdzonych przez incydentalne zmiany ujęte w ustawie okołobudżetowej – zarówno obecnie, jak i na przyszłość.
– Prawo o prokuraturze przewiduje rozwiązania o charakterze gwarancyjnym i systemowym. Ustawą okołobudżetową wprowadzono natomiast konkurencyjne przepisy. I doprowadzono tym samym do tego, że w obrocie prawnym funkcjonowały dwa równoległe rozwiązania regulujące tę samą kwestię. Powstało zatem pytanie, jakie reguły wykładni prawa powinny być stosowane – mówił sędzia Prusinowski.
Czytaj więcej
Prokurator Ewa Wrzosek została ukarana za wpisy na platformie X z 2022 roku. Jak sama potwierdziła, wyszła z sali sądu dyscyplinarnego jeszcze w tr...
Wynagrodzenia prokuratorów. Jakie reguły wykładni przepisów należy stosować?
Jak podkreślił sędzia, istnieją trzy główne zasady porządkujące. Pierwsza to reguła hierarchiczna, która nie znajdzie zastosowania w omawianym przypadku, bowiem odnosi się do sytuacji, w której mielibyśmy akty rangi ustawowej i rozporządzenie. Druga zasada stanowi, że nowsze prawo wypiera to starsze. Trzecia reguła merytoryczna określa, że prawo bardziej szczegółowe uchyla to ogólne.
– Można uznać, że ustawa okołobudżetowa jest właśnie tym lex specialis – wskazał sędzia sprawozdawca.
Jak jednak podkreślił, te reguły nie są bezwzględnie obowiązujące i w pewnych szczególnych okolicznościach można od nich odstąpić. Zdaniem SN to jest właśnie taki przypadek.
– Ustawodawca naruszył bowiem szereg zasad związanych z pewną kulturą prawną. Posłużył się aktem o charakterze technicznym do dokonywania zmian w kwestii wynagrodzeń prokuratorów. Nie jest to zakazane, ale budzi wątpliwości, w sytuacji gdy dotyka to kwestii, które mają charakter gwarancyjny dla całego systemu wymiaru sprawiedliwości – mówił.
Dodał, że prawodawca nie kierował się w tym przypadku żadnymi ważnymi powodami, które usprawiedliwiałyby takie ingerencje.
– W takim wypadku sądy mogą zastosować regułę odnoszącą się do rozwiązania o charakterze systemowym, pomijając trzy wymienione wyżej zasady – dodał sędzia Prusinowski.
Wyrok Sądu Najwyższego z 20 maja 2025 r. (sygn. II PSKP 11/25)