Dotacje na puste muzea

Niewielki budynek w al. Wilanowskiej 204. Siedziba Muzeum Historii Polskiego Ruchu Ludowego. Wchodzimy do środka.

[srodtytul]Skąd pani o nas wie?[/srodtytul]

Już przy wejściu wielkie zaskoczenie: nie ma kasy! Pytamy o bilety. Dyżurujący ochroniarz w popłochu kieruje nas do... sali inwentaryzacji. Siedzący tam panowie są wyraźnie poruszeni wizytą, nerwowo spoglądają na siebie. W końcu jeden z nich podejmuje odważną decyzję: – Proszę poczekać. Pójdę po kolegę na drugie piętro – mówi.

Po chwili pojawia się przewodnik. – Skąd w ogóle pani o nas wie? – pyta zdziwiony.

W końcu sprzedaje bilet za 2 zł i prowadzi nas do dwóch niewielkich sal. Nie ma chłopskich ubiorów czy zaostrzonych kos, tylko plansze ze zdjęciami i kilka sztandarów. – Wystawę udostępnił nam krakowski IPN. Nasze są tylko sztandary – stwierdza przewodnik.

I po chwili tłumaczy konsternację swoją i kolegów: – Indywidualnych gości mamy niewielu. Głównie odwiedzają nas uczniowie, stowarzyszenia związane z ruchem ludowym, ludzie z PSL. Byli u nas czołowi politycy tej partii – dodaje z dumą.

W jednej sali oprócz czarno-białych plansz stoi telewizor z DVD. – Jest jakiś film? – pytamy z zaciekawieniem. – Nie ma. Telewizor tu postawiliśmy, bo nigdzie nie było dla niego miejsca – mówi wprost przewodnik.

Na zakończenie wizyty oprowadzający próbuje zainteresować nas obrazami przedstawiającymi wieś. Niestety, podziwianie ich jest dość trudne, bo powieszone są ciasno na ścianach wzdłuż wąskich schodów.

A najbardziej atrakcyjną salę – zdaniem muzealnika – zostawiono na pożegnanie. – Tę wystawę też przygotował IPN, tym razem rzeszowski – zaprasza przewodnik, wskazując... plansze ze zdjęciami.

[srodtytul]Miejsce na wagę złota[/srodtytul]

Dlaczego w muzeum, na które marszałek daje ponad 2 mln zł rocznie i które (wraz z dwiema filiami w innych miastach) odwiedziło w ubiegłym roku tylko ok. 37 tys. osób, nie można zobaczyć interesujących eksponatów? – Mamy za mało miejsca, by prezentować nasze zbiory. Wystawy musimy robić np. w szkołach – tłumaczy zastępca dyrektora muzeum Jerzy Mazurek. I dodaje, że placówka ma w magazynach ponad 40 tys. eksponatów (m.in. mundury batalionów chłopskich).

Z problemem lokalowym, który wpływa na jakość prezentacji zbiorów, boryka się większość muzeów podlegających marszałkowi. – Chciałbym pokazać mnóstwo eksponatów, ale nie mam na to miejsca i pieniędzy – mówi Andrzej Wawrzyniak, dyrektor Muzeum Azji i Pacyfiku, które w ubiegłym roku odwiedziło 170 tys. osób. W tym roku dotacja na jego działanie to ok. 1,7 mln zł.

Choć dla samorządu województwa ten rok jest wyjątkowo trudny finansowo, to o zamknięciu nieatrakcyjnych i nierentownych muzeów nikt nie myśli. – Na pewno wiele osób byłoby z tego niezadowolonych. Nam zależy na poszerzeniu ich działalności, a nie ograniczaniu – mówi Bożena Żelazowska, zastępca dyrektora Departamentu Kultury, Promocji i Turystyki w Urzędzie Marszałkowskim.

Ale nie ma szans na ich finansowe ratowanie. – W tym roku dotacje zmniejszyliśmy o 15 proc. Żadnej poprawy nie mogę obiecać – mówi Ludwik Rakowski, wicemarszałek Mazowsza odpowiedzialny za kulturę.

[srodtytul]Pomysł i praca[/srodtytul]

Rakowski mówi, że wielkość muzeum i pieniądze nie określają jego rangi. Na funkcjonowanie placówki wpływ ma głównie jej dyrektor. To prawda, ale o markę trzeba się postarać. Wiedzą o tym na przykład w Muzeum Powstania Warszawskiego.

– Pieniądze z dotacji wystarczą na pensje dla pracowników i rachunki. Żeby zorganizować dobrą ekspozycję i ciekawe imprezy, trzeba mieć przede wszystkim dobry pomysł i napracować się przy jego realizacji. No i trzeba na własną rękę szukać sponsorów – mówi Anna Kotonowicz, rzeczniczka MPW, które z ratusza otrzymuje ok. 11 mln zł dotacji. Ale w ubiegłym roku odwiedziło je ponad 0,5 mln osób.