TK uznał, że prawo do sądu nie jest absolutne

Związanie sądu administracyjnego wyrokiem karnym ws. innej osoby niż ta, której dotyczy postępowanie, jest zgodne z konstytucją.

Publikacja: 04.07.2023 20:35

Trybunał Konstytucyjny

Trybunał Konstytucyjny

Foto: Fotorzepa / Jerzy Dudek

Tak uznał we wtorek Trybunał Konstytucyjny. Skarga dotyczyła art. 11 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (ppsa) oraz art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a ustawy o podatku od towarów i usług. Wyrok sądu administracyjnego zapadł wobec skarżącego. Opierał się na wyroku karnym wobec jego kontrahenta (miał wystawiać puste faktury). Zdaniem skarżącego naruszało to jego prawo do sądu i rzetelnego procesu (art. 45 Konstytucji RP).

Skład TK uznał, że to prawo nie jest absolutne i może być ograniczane w kolizji z innymi prawami, dlatego zbadał sprawę pod kątem konstytucyjnej zasady proporcjonalności (art. 31).

Ograniczenia te musi ustanowić ustawa, muszą być konieczne w demokratycznym państwie ze względu na ochronę innych konstytucyjnych wartości oraz nie mogą naruszać istoty danego prawa. Zdaniem TK badany przepis spełnia funkcję, dla której został wprowadzony, tj. uniknięcie rozbieżności w orzecznictwie oraz zapewnienie ekonomiki postępowania przez uniknięcie podwójnego postępowania dowodowego. Jest więc konieczny, a także niezbędny dla ochrony zaufania obywatela do państwa i prawa, a więc i bezpieczeństwa oraz porządku publicznego.

Przepis został też uznany za proporcjonalny, gdyż związanie wyrokiem karnym dotyczy tylko jego sentencji i nie zwalnia organu z obowiązku wszechstronnego wyjaśnienia sprawy.

TK nie uznał argumentu skarżącego, że wyrok karny był jedyną przyczyną rozstrzygnięcia w jego sprawie. Trybunał wskazał, że skarżący miał możliwość przedstawienia dodatkowych dowodów i wyjaśnień, a ich nieuwzględnienie przez sąd administracyjny leży poza kompetencją Trybunału Konstytucyjnego.

Wyrok zapadł większością głosów, przy czym aż dwóch z pięciu sędziów złożyło zdania odrębne. Sędzia Michał Warciński wskazał, że postępowanie powinno być umorzone ze względu na nieadekwatność wzorca kontroli. Sędzia Andrzej Zielonacki zaś zauważył, że art. 11 ppss powinien być uznany za niekonstytucyjny, gdyż podważa on sens postępowania dowodowego przed organem administracyjnym i odbiera prawo do sądu osobie nieskazanej i nie oskarżonej w procesie karnym.

Sygnatura akt: SK 8/20

Czytaj więcej

SN: Sprzeczność wyroków ma swoje granice

Tak uznał we wtorek Trybunał Konstytucyjny. Skarga dotyczyła art. 11 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (ppsa) oraz art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a ustawy o podatku od towarów i usług. Wyrok sądu administracyjnego zapadł wobec skarżącego. Opierał się na wyroku karnym wobec jego kontrahenta (miał wystawiać puste faktury). Zdaniem skarżącego naruszało to jego prawo do sądu i rzetelnego procesu (art. 45 Konstytucji RP).

Skład TK uznał, że to prawo nie jest absolutne i może być ograniczane w kolizji z innymi prawami, dlatego zbadał sprawę pod kątem konstytucyjnej zasady proporcjonalności (art. 31).

2 / 3
artykułów
Czytaj dalej. Subskrybuj
Prawnicy
Jeden z najbardziej znanych prawników w Polsce odsunięty od zajęć ze studentami
Prawo dla Ciebie
Pokłosie afery Collegium Humanum? Będzie zaostrzenie przepisów o studiach podyplomowych
Edukacja i wychowanie
Duże zmiany w szkołach od 1 września 2024 r. Nowacka podpisała rozporządzenie
Samorząd
Krzyże w warszawskich urzędach zakazane. Sprawa trafi do prokuratury
Praca, Emerytury i renty
Czternasta emerytura - rząd proponuje termin