Po emisji programu szwedzka prokuratura wszczęła postępowanie w tej sprawie.
– Mamy powód przypuszczać, że doszło do przestępstwa – powiedział prokurator Mats Palm. – Sprawa jest tak poważna, że zrobimy wszystko co w naszej mocy, by wyjaśnić, co się stało – dodał. Z tajnych szwedzkich raportów z 1999 i 2000 roku wynika, że Rosjanie zatapiali broń chemiczną i odpady atomowe w dwóch miejscach: na północny zachód od Zatoki Ryskiej i w szwedzkiej strefie ekonomicznej na wschód od Gotlandii. Raporty te utrzymywane były w tajemnicy przed szwedzkimi parlamentarzystami i opinią publiczną przez dziesięć lat. Poinformowano o nich jedynie Kancelarię Premiera, która nie podjęła jednak żadnych działań.
Kiedy Łotwa w 1991 roku uzyskała niepodległość, Sowieci musieli szybko ewakuować swoją bazę morską w Lipawie, w której stacjonowało ponad 30 tysięcy żołnierzy. Dużą część niebezpiecznych odpadów przetransportowano do Rosji. Ale nie wszystkie. Nocami sowieckie frachtowce zatapiały w Bałtyku zbiorniki z gazem paraliżującym układ nerwowy i materiałami promieniotwórczymi.
Jak wówczas żartowali sowieccy marynarze, miał to być „prezent dla Szwedów”. Rosjanie ostatecznie opuścili bazę w Lipawie w 1994 roku, pozostawiając ją Łotyszom w stanie całkowitej ruiny. – Musimy bić w dzwony alarmowe! Grozi nam katastrofa. To, co się stało, to skandal – powiedział Dima Litwinow z Greenpeace. Zdaniem Patrika Wiberga ze szwedzkiego Urzędu ds. Transportu Morskiego to, że jego instytucja nie została poinformowana o skażeniu, jest karygodne. – To kwestia życia i śmierci. Zgodnie z konwencjami kraj, który dopuścił się czegoś takiego, powinien zawiadomić o tym sąsiednie państwa – podkreślił.
Źródłem informacji o zatruciu Bałtyku jest były agent szwedzkiego wywiadu Donald Forsberg. Postanowił on ujawnić swoją wiedzę, ponieważ jest zdecydowanym przeciwnikiem budowy gazociągu północnego. Ma nadzieję, że wiadomość o odpadach na dnie Bałtyku storpeduje kontrowersyjną inwestycję. Miejsca, w których zrzucono odpady, znajdują się bowiem blisko planowanej trasy prze- biegu rurociągu.
