ReImagine TALKS. O demokracji z Geoffem Mulganem

Geoff Mulgan: Sedno etosu demokracji to gotowość mierzenia się z niewygodnymi faktami i pomysłami. W dłuższej perspektywie to właśnie napędza postęp.

Publikacja: 27.02.2024 15:58

„Reimagine Democracy” to kolejny odcinek ReImagine TALKS, serii podcastów wideo zainicjowanej przez organizację Re-Imagine Europa wraz z czołowymi partnerami medialnymi i prezentującej niektórych z najbardziej innowacyjnych, wpływowych i oryginalnych myślicieli naszych czasów, kwestionujących konwencjonalne myślenie i obmyślających na nowo ważne zagadnienia z zaskakującym i współczesnym spojrzeniem. Gospodarzami serii są Erika Stäel von Holstein i Luca De Biase, odpowiednio dyrektorka generalna i dyrektor ds. badań w RIE. W poprzednich odcinkach przeprowadzono rozmowy na temat kapitalizmu (Reimagine Capitalism) z profesor Rebeccą Henderson, władzy (Reimagine Power) z profesorem Manuelem Castellsem, zaufania (Reimagine Trust) z internetową pionierką Lisą Gansky, etyki (Reimagine Ethics) z profesorem Jeroenem van den Hovenem, narracji (Reimagine Narratives) z profesorem Marcinem Napiórkowskim, podatków (Reimagine Taxation) z profesor Ritą de la Feria, informacji (Reimagine Information) z profesorem Dino Pedreschim oraz rolnictwa (Reimagine Agriculture) z profesor Louise Fresco.

Dlaczego zaufanie obywateli dla instytucji demokratycznych spada?

Demokracja wydaje się bardzo prostą koncepcją: z etymologicznego punktu widzenia oznacza po prostu „rządy ludzi”. Jest to jednak złożony i wielowarstwowy system, który obejmuje wiele elementów, w tym regularne wybory, partie polityczne, konstytucje czy sądy najwyższe. Nasz system demokratyczny zbudowano na modelu, który wykrystalizował się w XIX wieku i od tej pory praktycznie się nie zmienił mimo ogromnych zmian w sposobie, w jaki pracujemy, podróżujemy, robimy zakupy czy prowadzimy interakcje społeczne. Według sir Geoffa Mulgana, wykładowcy Wydziału Inteligencji Zbiorowej, Polityki Publicznej i Innowacji Społecznych w University College London, zaufanie obywateli do instytucji demokratycznych stale spada w ostatnich dekadach, a jednym z powodów jest to, że nie udało nam się przeformułować demokracji.

Czytaj więcej

ReImagine TALKS. "Reimagine Narratives" z profesorem Marcinem Napiórkowskim

Jak zauważa autor książki „Another World is Possible: How to Reignite Social and Political Imagination”, wyobraźnia polityczna i społeczna uległa w ostatnich latach skurczeniu ze względu na utratę zaufania do systemu, stagnację polityczną i nasz brak zdolności do wynalezienia demokracji na nowo. Po raz pierwszy większość ludzi w wielu krajach spodziewa się, że życie będzie gorsze dla ich dzieci niż dla nich, co wywołuje tęsknotę za „złotą epoką” z przeszłości oraz skłonność do angażowania się w negatywną politykę, w której szukamy kozłów ofiarnych i winnych.

Rok 2024 wzmocni problemy z demokracją?

Dlatego sir Geoff Mulgan uważa, że rok 2024 będzie dość pesymistyczny i nie odnotujemy w nim fantastycznego postępu. - W tym roku ponad 4 miliardy ludzi na całym świecie, w tym w Stanach Zjednoczonych i Unii Europejskiej, staną przed możliwością zagłosowania i wybrania swoich przedstawicieli. Myślę, że wiele z tych wyborów w pewnym sensie wzmocni znane nam problemy z demokracją, zamiast pokazać kierunek na przyszłość - mówi.

Czytaj więcej

Lisa Gansky: Świat zmienia się szybciej niż jesteśmy w stanie się uczyć

Obecnie technologia przyczynia się do polaryzacji i narastającej nieufności wobec demokracji, ponieważ 20 lat temu wykonano zbyt mało pracy, aby wykorzystać te zasoby na naszą korzyść. Technologia jest jednak również doskonałym narzędziem do współpracy. Według autora książek „Big Mind: How Collective Intelligence Can Change Our World” i „Social Innovation: How Societies Find the Power to Change” wykorzystywanie innowacji społecznych do wzmocnienia inteligencji zbiorowej może doprowadzić nas do przełomu pozwalającego na przeformułowanie demokracji. Obecnie występuje brak równowagi, bo badania i rozwój nie są wykorzystywane do rozwiązywania problemów społecznych. Istnieje rozdźwięk między środowiskiem naukowym a ogółem społeczeństwa, ponieważ mimo że ludzie wierzą w naukę, nie postrzegają jej jako czegoś przynoszącego jakiekolwiek korzyści, a to skutkuje alienacją. Innowacje społeczne odgrywają tu istotną rolę, bo dają ludziom poczucie kontroli, którego obecnie brakuje i które stanowi sedno demokracji. Każde społeczeństwo potrzebuje pozytywnego nastawienia do innowacji, badań i rozwoju, ale muszą one skupiać się na ludziach i społeczeństwie równie mocno, jak na kwestiach fizycznych. Większość problemów, z którymi obecnie muszą się mierzyć rządy, wiąże się z dość skomplikowaną nauką. Instytucje takie jak IPCC i WHO są dobrymi, choć marginalnymi przykładami skutecznego wykorzystywania inteligencji zbiorowej do gromadzenia globalnej wiedzy, przemyśleń i danych w celu ułatwiania podejmowania decyzji na poziomie globalnym. Prawdziwie inteligentne społeczeństwo to takie, które wykorzystuje pełnię możliwości dostępnej inteligencji zbiorowej.

Sir Geoff Mulgan wyraźnie odrzuca argument, że autokracje są sprawniejszą formą rządów niż demokracje. Historia pokazała, że demokracja jest najlepszą i najskuteczniejszą metodą zarządzania, jaką kiedykolwiek stworzono, i odnotowała największe osiągnięcia w zakresie wzrostu gospodarczego, dobrostanu człowieka, zdrowia i praw socjalnych. Nie czyni to jej jednak doskonałą i z całą pewnością nie oznacza, że nie zasługuje ona na okresowe przemyślenie i przeformułowanie. Sedno etosu demokracji to gotowość mierzenia się z niewygodnymi faktami i pomysłami. W dłuższej perspektywie to właśnie napędza postęp i dlatego przeformułowana demokracja zawsze będzie osiągać więcej niż autokracja.

Podcasty można obejrzeć i/lub pobrać w następujących serwisach: YouTube, Spotify, Apple Podcast, Amazon Music, iVoox.

Społeczeństwo
Walka z gwałtami zakończyła się porażką. Władze zamykają więzienie w USA
Materiał Promocyjny
Tajniki oszczędnościowych obligacji skarbowych. Możliwości na różne potrzeby
Społeczeństwo
5 milionów osób o krok od śmierci głodowej. Kryzys humanitarny w Sudanie
Społeczeństwo
Szefowa niemieckiego MSW: Ponad 700 zatrzymanych przemytników ludzi
Społeczeństwo
Roberto Cavalli nie żyje. Jego ekstrawagancki styl był uwielbiany przez gwiazdy
Społeczeństwo
Oscar Pistorius po wyjściu z więzienia nie może znaleźć pracy. "Zbyt toksyczny"